Humanistyka z perspektywy ontologii kulturowej

Google zapytany o „kryzys” wyświetla 6 280 000 wyników w 0,45 sekundy. Czołowe miejsca zajmują odniesienia do kryzysu gospodarczego, finansowego, psychologicznego czy kryzysu w związku. Martha C. Nussbaum w książce Nie dla zysku. Dlaczego demokracja potrzebuje humanistów w alarmującym tonie pisze jednak, że najważniejszy rodzaj kryzysu dotyczy edukacji, z której rugowana jest humanistyka, formująca świadomych, samodzielnych i krytycznych obywateli. Ich miejsce zastępują „pokolenia użytecznych maszyn”, a „na naszych oczach rozstrzyga się przyszłość światowych demokracji”. Humanistyka może spełnić funkcję edukacyjną tylko wtedy, gdy zasilają ją rzetelne badania akademickie. Jako jedność badania i nauczania, teoretyzowania i praktyki powinna być „polityką wrażliwości”, w ramach której humanista w sposób moralnie odpowiedzialny porusza się w sferze znaczeń i wartości. W tym sensie, zakorzenionym w filozofii Derridiańskiej, humanistyka oznacza „praktykowanie krytycznego oporu wobec wszystkich pojęć, wartości, idei czy kulturowych tendencji po to, by nie przekształciły się one w zawłaszczające dogmaty i ideologie”. Widać to szczególnie dobrze z perspektywy ontologii kulturowej, którą przyjęto w prezentowanej publikacji.

Wstęp: O problemach z humanistyką 7 Czym jest ontologia kulturowa 14 Swoistość humanistyki w perspektywie ontologii kulturowej 19 O czym jest ta praca 22 Mapa I: Kultura 29 Kultura jako rzeczywistość autonomiczna i ponadnaturalna 36 Kultura jako część rzeczywistości społecznej 45 Koncepcja kultury jako pomocnej w zrozumieniu rzeczywistości społecznej 47 Wartościujące ujęcia kultury 51 W stronę posthumanistyki 57 Mapa II: Historia 65 Historiozoficzne koncepcje dziejów 66 Humanistyka a kwestia dziejów 72 Mapa III: Wspólnota 87 Substancjalistyczne koncepcje wspólnoty 90 Niesubstancjalistyczne koncepcje wspólnoty 97 Rekapitulacja 108 Mapa IV: człowiek/ciało 117 Merleau-Ponty: fenomenologia ciała 122 Perspektywa gender i queer: „ciała, które znaczą” 128 Nowy materializm i ontologia poheideggerowska: powrót materii i ciało jako relacja 131 Zakończenie 139 Jaka humanistyka? 140 Literatura przywołana 143 Summary 155 The humanities from the point of view of cultural ontology 155 Nota o Autorze 157