Informatyka ekonomiczna. Teoria i zastosowania

Przedmowa 23 Dział A. TEORIA 37 Część I. Podstawy teoretyczne 37 1. Propedeutyka informatyki ekonomicznej 39 1.1. Wprowadzenie 39 1.2. Informatyka ekonomiczna jako dyscyplina naukowa 40 1.2.1. Podstawowe pojęcia 40 1.2.2. Zakres przedmiotowy 43 1.2.3. Interdyscyplinarny charakter informatyki ekonomicznej 46 1.2.4. Możliwości pracy zawodowej 48 1.2.5. Rys historyczny 49 1.3. Warsztat metodyczno-narzędziowy informatyki ekonomicznej 52 1.3.1. Wybrane metody i narzędzia 52 1.3.2. Modelowanie 52 1.3.3. Architektura ramowa 54 1.3.4. Modelowanie referencyjne 56 1.4. Wyzwania informatyki ekonomicznej 57 1.4.1. Globalizacja, powszechna komputeryzacja i hybrydyzacja 57 1.4.2. Produkty hybrydowe 58 1.4.3. Procesy wysokiej kreatywności 59 Bibliografia 61 2. Dane, informacje, systemy 63 2.1. Wprowadzenie 63 2.2. Dane, informacje, wiedza, kapitał intelektualny 64 2.2.1. Systemy liczbowe 64 2.2.2. Jednostki informacji 66 2.2.3. Dane – wybrane definicje i charakterystyki 69 2.2.4. Informacja – wybrane definicje i klasyfikacje 70 2.2.5. Informacja ekonomiczna i kryteria jej oceny 72 2.2.6. Kapitał intelektualny 75 2.3. Wybrane zagadnienia z teorii systemów 78 2.3.1. System i rodzaje systemów 78 2.3.2. Sterowanie 80 2.3.3. Organizacje społeczno-ekonomiczne jako systemy 81 2.4. Istota i typologia systemów informacyjnych 85 2.4.1. System informacyjny i system informatyczny 85 2.4.2. Klasy systemów informatycznych 86 Bibliografia 88 3. Informacja w systemach zarządzania 89 3.1. Wprowadzenie 89 3.2. System informacyjny w organizacjach 90 3.3. Nowoczesne podejście do kreowania organizacji 91 3.4. Organizacje wirtualne 93 3.4.1. Definicja i cechy 93 3.4.2. Cykl życia wirtualnej organizacji 94 3.4.3 Organizacja wirtualna na tle tradycyjnych organizacji 97 3.4.4. Zalety i wady organizacji wirtualnej 97 3.4.5. System informacyjny w organizacji wirtualnej 98 3.5. Organizacje uczące się 100 3.5.1. Definicja organizacji uczącej się 100 3.5.2. Istota organizacyjnego uczenia się 101 3.5.3. Cechy organizacji uczącej się 101 3.5.4. Bariery wdrażania organizacji uczącej się 104 3.5.5. Porównanie organizacji tradycyjnych i uczących się 104 3.5.6. System informacyjny w organizacji uczącej się 105 Bibliografia 106 Część II . Technologie teleinformatyczne 109 4. Sprzęt komputerowy 111 4.1. Wprowadzenie 111 4.2. Ewolucja sprzętu komputerowego 111 4.3. Architektura systemów komputerowych 117 4.4. Klasyfikacja urządzeń komputerowych 123 Bibliografia 127 5. Sieci komputerowe 129 5.1. Wprowadzenie 129 5.2. Sieci komputerowe – podstawowe zagadnienia 130 5.2.1. Definicja i charakterystyka 130 5.2.2. Klasyfikacja sieci komputerowych 131 5.2.3. Topologie sieci komputerowych 132 5.2.4. Projektowanie sieci komputerowych 135 5.3. Warstwowe architektury sieci 136 5.3.1. Cele i odmiany warstwowych modeli sieci 136 5.3.2. Model ISO/OSI 137 5.3.3. Model TCP/IP 138 5.3.4. Model IBM/SNA 140 5.4. Media w sieciach teleinformatycznych 140 5.4.1. Rodzaje mediów 140 5.4.2. Media światłowodowe 141 5.4.3. Okablowanie miedziane 142 5.4.4. Fale radiowe 143 5.4.5. Łącza satelitarne 145 5.4.6. Promieniowanie podczerwone 147 5.5. Urządzenia sieciowe 147 5.5.1. Rodzaje urządzeń sieciowych 147 5.5.2. Regeneratory i koncentratory – urządzenia warstwy pierwszej modelu OSI 147 5.3.3. Przełączniki, mosty i punkty dostępowe Wi-Fi – urządzenia warstwy drugiej modelu OSI 148 5.5.4. Rutery i przełączniki warstwy trzeciej modelu OSI 149 5.6. Zagadnienie adresacji w sieciach lokalnych i rozległych 150 5.6.1. Adresacja sieciowa – rodzaje i zastosowanie 150 5.6.2. Adresacja MAC 151 5.6.3. Adresacja IPv4 151 5.6.4. Adresacja IPv6 153 5.7. Dobór tras w sieciach komputerowych 154 5.7.1. Klasyfikacja doboru tras 154 5.7.2. Ruting statyczny 154 5.7.3. Ruting dynamiczny 155 5.7.4. Protokoły rutingu 155 Bibliografia 156 6. Bezpieczeństwo systemów informatycznych 159 6.1. Wprowadzenie 159 6.2. Zagadnienia ogólne 160 6.3. Autoryzacja w systemach informatycznych 161 6.3.1. Hasła, tokeny, karty kryptograficzne 161 6.3.2. Techniki biometryczne i behawioralne 163 6.3.3. Uwierzytelnianie wieloskładnikowe 164 6.4. Zabezpieczenia programowe i sprzętowe 165 6.4.1. Ochrona antywirusowa i antyspamowa 165 6.4.2. Szyfrowanie, tunelowanie i filtrowanie ruchu sieciowego 168 6.4.3. Sprzętowa ochrona sieci informatycznej 169 6.5. Bezpieczeństwo fizyczne 173 6.5.1. Ochrona infrastruktury 173 6.5.2. Niezawodność sprzętu informatycznego 174 6.5.3. Zasilanie awaryjne 176 6.6. Kopie bezpieczeństwa 178 6.6.1. Urządzenia i nośniki 178 6.6.2. Rodzaje kopii 180 6.6.3. Strategie rotacji nośników 181 Bibliografia 182 Część III . Oprogramowanie komputerów 183 7. Algorytmy i struktury danych 185 7.1. Wprowadzenie 185 7.2. Istota postępowania algorytmicznego 186 7.2.1. Algorytm 186 7.2.2. Od problemu do programu 186 7.2.3. Złożoność algorytmów 188 7.3. Struktury danych 192 7.3.1. Typy proste 192 7.3.2. Struktury statyczne 192 7.3.3. Struktury dynamiczne 193 7.4. Rekurencja i obliczalność 195 7.4.1. Wprowadzenie 195 7.4.2. Analiza złożoności algorytmów rekurencyjnych 196 7.4.3 Granice obliczalności 197 7.5. Dziel i zwyciężaj 198 7.5.1. Podział problemu 198 7.5.2. Sortowanie przez scalanie 199 7.6. Algorytmy zachłanne 202 7.6.1. Strategia zachłanna 202 7.6.2. Wydajemy resztę i pakujemy plecak 202 7.6.3. Planowanie zadań 203 7.7. Programowanie dynamiczne 204 7.7.1. Wspólne podproblemy 204 7.7.2. Najdłuższy wspólny podciąg 205 Bibliografia 206 8. Oprogramowanie i programowanie komputerów. Cloud Computing 209 8.1. Wprowadzenie 209 8.2. Klasyfikacja oprogramowania 210 8.2.1. Oprogramowanie systemowe 211 8.2.2. Oprogramowanie użytkowe 214 8.3. Aplikacje mobilne 217 8.4. Języki programowania 218 8.5. Środowiska oraz technologie programistyczne 219 8.5.1. Rodzaje środowisk 219 8.5.2. Środowisko Java 219 8.5.3. Środowisko Microsoft .NET 220 8.6. Metody programowania komputerów 221 8.6.1. Programowanie komponentowe 221 8.6.2. Programowanie sterowane zdarzeniami 222 8.6.3. Programowanie współbieżne 222 8.7. Usługi chmur obliczeniowych 223 8.7.1. Klasyfikacja 223 8.7.2. Modele rozlokowania chmury 224 8.7.3. Modele usług 224 8.8. Wersjonowanie oprogramowania 225 8.9. Licencjonowanie oprogramowania 225 Bibliografia 227 9. Testowanie oprogramowania 229 9.1. Wprowadzenie 229 9.2. Główne atrybuty testowania oprogramowania 229 9.2.1. Przesłanki testowania oprogramowania 229 9.2.2. Definicje i istota testowania 230 9.2.3. Proces testowania 231 9.3. Zarządzanie zgłoszeniem defektu 233 9.3.1. Procedura zgłoszenia defektu 233 9.3.2. Priorytetyzacja zgłoszenia 235 9.4. Poziomy testowania 235 9.4.1. Testy jednostkowe 236 9.4.2. Testy integracyjne 237 9.4.3. Testy systemowe 238 9.4.4. Testy akceptacyjne 239 9.4.5. Testy zgodności legislacyjnej, alfa i beta 239 9.5. Typy testów i techniki testowania 240 9.6. Narzędzia wspierające testowanie 242 9.7. Automatyzacja procesu testowania 243 Bibliografia 245 10. Inżynieria oprogramowania 247 10.1. Wprowadzenie 247 10.2. Definicja inżynierii oprogramowania 247 10.2.1. Obszary wiedzy inżynierii oprogramowania 249 10.2.2. Procesy inżynierii oprogramowania 250 10.3. Jakość oprogramowania 252 10.3.1. Klasyfikacja jakości oprogramowania 253 10.3.2. Weryfikacja i walidacja 253 10.3.3. Zapewnianie jakości oprogramowania 254 10.4. Modele jakości oprogramowania 255 10.4.1. Model jakości McCalla 256 10.4.2. Model Boehma 257 10.4.3. Standard ISO 9000 258 10.4.4. Cechy jakości oprogramowania 259 10.4.5. Model dojrzałości procesowej organizacji (SEI-CMM) 261 10.5. Pomiar i metryki oprogramowania 263 10.5.1. Metryki złożoności 264 10.5.2. Metryki niezawodności oprogramowania 266 10.5.3. Metryki zadowolenia klienta 267 Bibliografia 268 Część IV. Tworzenie systemów informatycznych 271 11. Architektura korporacyjna 273 11.1. Wprowadzenie 273 11.2. Architektura korporacyjna i jej reprezentacje 274 11.3. Korzyści ze stosowania architektury korporacyjnej 279 11.4. Tworzenie architektury korporacyjnej 281 11.4.1. Metody tworzenia architektury korporacyjnej w określonych ramach 281 11.4.2. Rozpoczynanie od modelu biznesowego 283 11.4.3. Inicjowanie przez partycypacyjne modelowanie przedsiębiorstwa 284 11.4.4. Tworzenie elastycznej architektury korporacyjnej 285 11.5. Narzędzia architektury korporacyjnej 285 Bibliografia 290 12. Modelowanie procesów biznesowych 293 12.1. Wprowadzenie 293 12.2. Procesowość organizacji gospodarczej 294 12.2.1. Istota procesu biznesowego 294 12.2.2. Klasyfikacja procesów biznesowych 294 12.2.3. Cykl życia procesu 296 12.2.4. Dojrzałość procesowa organizacji 297 12.3. Podstawy modelowania procesów biznesowych 298 12.3.1. Cele modelowania procesów biznesowych 298 12.3.2. Mapy procesów biznesowych 299 12.3.3. Notacja BPMN 301 12.3.4. Środowiska narzędziowe 302 12.3.5. Wyzwania w zakresie modelowania procesów biznesowych 302 12.4. Diagram procesów biznesowych 303 12.4.1. Zastosowanie diagramów procesów biznesowych 303 12.4.2. Kategorie modelowania diagramów procesów biznesowych 304 12.4.3. Studium przypadku diagramu procesów biznesowych 305 12.5. Diagram kolaboracji 307 12.5.1. Zastosowanie diagramów kolaboracji 307 12.5.2. Kategorie modelowania diagramów kolaboracji 308 12.5.3. Studium przypadku diagramu kolaboracji 308 12.6. Diagram choreografii 309 12.6.1. Zastosowanie diagramów choreografii 309 12.6.2. Kategorie modelowania diagramów choreografii 310 12.6.3. Studium przypadku diagramu choreografii 310 12.7. Diagram konwersacji 311 12.7.1. Zastosowanie diagramów konwersacji 311 12.7.2. Kategorie modelowania diagramów konwersacji 312 12.7.3. Studium przypadku diagramu konwersacji 312 Bibliografia 313 13. Analiza i projektowanie systemów informatycznych. Scrum 315 13.1. Wprowadzenie 315 13.2. Systemy informatyczne i metodyki ich tworzenia 316 13.3. Rodzaje metodyk tworzenia systemów informatycznych 318 13.4. Cykl życia systemu 319 13.4.1. Rodzaje cykli życia systemu 319 13.4.2. Liniowy cykl życia systemu 319 13.4.3. Spiralny cykl życia systemu 322 13.4.4. Iteracyjno-przyrostowy cykl życia systemu 323 13.5. Metody i techniki tworzenia systemów informatycznych 326 13.5.1. Rodzaje metod i technik 326 13.5.2. Diagramy przepływu danych 326 13.5.3. Diagramy przypadków użycia 328 13.6. Pakiety CASE 329 13.7. Metodyki TSI – aktualne rozwiązania 331 13.7.1. Metodyki adaptacyjne 331 13.7.2. MDA – modelowanie architektury systemu 332 13.7.3. Podejście SOA – Service-Oriented Architecture 334 13.8. Scrum – podstawowe założenia 334 Bibliografia 337 14. Projektowanie interakcji człowiek–komputer 339 14.1. Wprowadzenie 339 14.2. Dziedzina projektowania interakcji człowiek–komputer 340 14.2.1. Rola projektowania interakcji człowiek–komputer 340 14.2.2. Teorie dla tworzenia koncepcji komunikacji z aplikacją 342 14.2.3. Modele projektowania interakcji człowiek–komputer 344 14.2.4. Zasady, reguły oraz dobre praktyki specyfikowania interfejsu komunikacji z aplikacją 345 14.3. Użytkownicy w procesie projektowania interakcji człowiek–komputer 347 14.3.1. Modele ludzkich zachowań 348 14.3.2. Projektowanie interakcji skoncentrowane na użytkowników 349 14.3.3. Prototypowanie we współpracy z użytkownikiem 352 14.4. Projektowanie interfejsów komunikacji człowiek–komputer 353 14.4.1. Psychologia codzienności 354 14.4.2. Projektowanie wyglądu interfejsu użytkownika aplikacji 355 14.4.3. Wizualizacja informacji 358 14.4.4. Fizyczne interfejsy użytkownika 359 14.5. Jakość interakcji człowiek–komputer 361 14.5.1. Ocena interfejsu użytkownika – metody jakościowe 361 14.5.2. Ocena interfejsu użytkownika – kontrolowane eksperymenty 364 14.5.3. Jakość interakcji człowiek–komputer 365 14.6. Innowacyjne interfejsy dla interakcji człowiek–komputer 367 14.6.1. Urządzenia wejściowe 367 14.6.2. Urządzenia wyjściowe 367 Bibliografia 368 15. Bazy danych. Big Data 371 15.1. Wprowadzenie 371 15.2. Właściwości bazy danych 372 15.3. Generacje baz danych 374 15.4. Relacyjne bazy danych 375 15.5. Modele danych 377 15.6. Model związków encji 379 15.7. Normalizacja modelu relacyjnego 382 15.8. Rozszerzenia obiektowe w bazach danych 385 15.9. Dostęp do systemów bazodanowych – język SQL 389 15.10. Systemy Big Data 390 15.10.1. Klasyfikacja dużych zbiorów danych 391 15.10.2. Przetwarzanie i gromadzenie zbiorów Big Data 392 15.10.3. Zastosowanie Big Data 393 Bibliografia 394 16. Zarządzanie projektami informatycznymi 397 16.1. Wprowadzenie 397 16.2. Istota i problemy zarządzania projektami informatycznymi 397 16.3. Cykl życia projektu 400 16.4. Planowanie i monitorowanie zakresu 403 16.4.1. Identyfikacja działań 403 16.4.2. Struktura podziału pracy 404 16.4.3. Monitorowanie i kontrola zakresu 405 16.5. Zarządzanie czasem 405 16.5.1. Sieć działań 405 16.5.2. Harmonogram Gantta 406 16.5.3. Metoda ścieżki krytycznej 408 16.5.4. Kompresja działań i czasu trwania 408 Bibliografia 409 Część V. Systemy informatyczne zarządzania 411 17. Systemy ERP 413 17.1. Wprowadzenie 413 17.2. Geneza systemów ERP 414 17.2.1. Systemy ERP na tle ewolucji systemów wspomagających zarządzanie 414 17.2.2. Modele zintegrowanych systemów informatycznych 415 17.3. System ERP jako zintegrowany system informatyczny 418 17.3.1. Struktura i właściwości systemu ERP 418 17.3.2. Rynek systemów ERP 423 17.4. System ERP a zarządzanie łańcuchem dostaw SCM 425 17.4.1. Łańcuch dostaw i łańcuch wartości 425 17.4.2. Istota i zakres zarządzania łańcuchem dostaw 427 17.5. Wdrażanie i użytkowanie systemów ERP 428 17.5.1. Projekt wdrożeniowy a cykl życia systemu ERP 428 17.5.2. Użytkowanie systemów ERP 431 17.5.3. SAP Solution Manager jako platforma wdrażania i utrzymania 433 17.6. Przesłanki i kierunki rozwoju systemów ERP 435 Bibliografia 437 18. Systemy CRM i analityka biznesowa 439 18.1. Wprowadzenie 439 18.2. CRM jako strategia zarządzania 440 18.2.1. Założenia strategii CRM 440 18.2.2. Podstawowe pojęcia strategii CRM 441 18.3. Architektura i obszary zastosowania systemów CRM 443 18.3.1. Architektura systemu CRM 443 18.3.2. Obszary zastosowania oraz funkcjonalność systemu CRM 447 18.4. Analityka biznesowa w zarządzaniu wiedzą o klientach 450 18.4.1. Zarządzanie wiedzą o klientach 450 18.4.2. Pojęcie i narzędzia analityki biznesowej 452 18.4.3. Analityka biznesowa w zarządzania wiedzą o klientach 454 18.4.4. Poziomy dojrzałości analityki biznesowej 456 18.4.5. Kierunki rozwoju oraz rynek narzędzi analityki biznesowej 458 18.5. Wdrażanie systemów CRM 460 18.5.1. Rynek systemów CRM 460 18.5.2. Proces wdrażania systemu CRM 462 18.5.3. Koszty i korzyści z wdrożenia systemu CRM 464 18.5.4. Outsourcing informatyczny 466 Bibliografia 470 19. Systemy Business Intelligence 473 19.1. Wprowadzenie 473 19.2. Pojęcie Business Intelligence 474 19.3. Hurtownie danych 475 19.3.1. Istota hurtowni danych 475 19.3.2. Schematy hurtowni danych 478 19.3.3. Zasada działania procesu ETL 481 19.4. Narzędzia Business Intelligence 483 19.4.1. Zastosowanie 483 19.4.2. Architektura Business Intelligence 484 19.4.3. Narzędzia analityczne – kostki wielowymiarowe OLAP 485 Bibliografia 487 20. Elektroniczny obieg informacji 489 20.1. Wprowadzenie 489 20.2. Istota i funkcjonalność systemów zarządzania przepływem pracy 490 20.3. Procesy elektronicznego przepływu pracy 497 20.4. Systemy zarządzania treścią (CMS) 500 20.5. EDI – elektroniczna wymiana dokumentów 502 20.6. Dokument elektroniczny oraz XML 503 20.7. Wspomaganie pracy grupowej 507 Bibliografia 509 Część VI. Gospodarka wiedzy 511 21. Zarządzanie wiedzą 513 21.1. Wprowadzenie 513 21.2. Wiedza we współczesnej organizacji 513 21.2.1. Podział wiedzy 515 21.2.2. Cechy wiedzy 516 21.3. Istota zarządzania wiedzą 516 21.3.1. Cykl i procesy zarządzania wiedzą 518 21.3.2. Poziomy zarządzania wiedzą 520 21.3.3. Strategie zarządzania wiedzą 521 21.4. Systemy zarządzania wiedzą 523 21.4.1. Architektura systemów zarządzania wiedzą 524 21.4.2. Projektowanie systemów zarządzania wiedzą 525 21.4.3. Zadania i funkcje systemów zarządzania wiedzą 527 21.5. Narzędzia wspierające zarządzanie wiedzą 528 Bibliografia 531 22. Społeczeństwo informacyjne, cyfryzacja 535 22.1. Wprowadzenie 535 22.2. Definicja i cechy społeczeństwa informacyjnego 536 22.2.1. Definicja społeczeństwa informacyjnego 536 22.2.2. Cechy społeczeństwa informacyjnego 536 22.2.3. Społeczeństwo informacyjne – zagrożenia oraz wykluczenie cyfrowe 538 22.3. Definicja i cechy technologii cyfrowej – cyfryzacji 538 22.4. Rozwój społeczeństwa informacyjnego w Unii Europejskiej 539 22.5. Inicjatywy światowe dotyczące społeczeństwa informacyjnego 541 22.6. Wybrane raporty i dane statystyczne dotyczące społeczeństwa informacyjnego 543 Bibliografia 546 23. Biznes elektroniczny 547 23.1. Wprowadzenie 547 23.2. E-biznes – podstawowe pojęcia 547 23.2.1. E-biznes – pojęcie i rozwój 547 23.2.2. Internet – ewolucja i wykorzystanie w biznesie 550 23.2.3. E-biznes jako element e-gospodarki 552 23.3. Modele biznesu elektronicznego 554 23.3.1. Pojęcie oraz klasyfikacja relacji i modeli e-biznesu 554 23.3.2. Charakterystyka podstawowych modeli e-biznesu 557 23.4. E-handel 563 23.4.1. Pojęcie, korzyści i rynek e-handlu 563 23.4.2. E-sklep 565 Bibliografia 569 24. I nternet Rzeczy 573 24.1. Wprowadzenie 573 24.2. Definicja Internetu Rzeczy 574 24.3. Modele komunikacji Internetu Rzeczy 576 24.4. Zastosowania Internetu Rzeczy 580 24.5. Problemy związane z implementacją Internetu Rzeczy 583 24.5.1. Aspekty techniczne 583 24.5.2. Bezpieczeństwo 585 24.5.3. Prywatność 588 24.5.4. Interoperacyjność 589 24.5.5. Aspekty prawne 591 24.6. Przemysł 4.0 592 24.7. Internet Wszechrzeczy 594 Bibliografia 595 25. E-learning w biznesie 597 25.1. Wprowadzenie 597 25.2. Koncepcja e-learningu 597 25.2.1. E-learning 1.0 598 25.2.2. E-learning 2.0 600 25.2.3. M-learning 601 25.2.4. MOOC 602 25.3. Wykorzystanie e-learningu w biznesie 603 25.3.1. Rozwój rynku e-learningu 603 25.3.2. Obszary zastosowań e-learningu w biznesie 604 25.3.3. E-learning w szkolnictwie wyższym i firmach szkoleniowych 605 25.3.4. Wirtualne kampusy 606 25.3.5. Korzyści stosowania e-learningu w biznesie 607 25.4. Technologie e-learningowe stosowane w biznesie 608 25.4.1. Wirtualne środowisko nauczania 608 25.4.2. Platforma e-learningowa 609 25.4.3. Narzędzie autorskie 611 25.4.4. Repozytorium obiektów nauczania 612 25.4.5. Media społecznościowe 613 25.4.6. Narzędzia komunikacji i współpracy 614 Bibliografia 617 Część VII . Ekonomia, prawo i etyka w informatyce 619 26. Ekonomiczna ocena przedsięwzięć informatycznych 621 26.1. Wprowadzenie 621 26.2. Ekonomiczne aspekty przedsięwzięć informatycznych 622 26.3. Metody ekonomicznej oceny przedsięwzięć informatycznych 624 26.3.1. Metody fundamentalne 624 26.3.2. Metody kompozytowe 628 26.3.3. Metody dedykowane 630 26.4. Metody oceny ryzyka 631 26.5. Audyt systemów informatycznych 633 Bibliografia 634 27. Prawne aspekty informatyki 637 27.1. Wprowadzenie 637 27.2. Prawna regulacja dostępu do informacji 637 27.2.1. Wolność informacji i prawo do informacji publicznej 638 27.2.2. Ochrona prywatności osób fizycznych 640 27.2.3. Ochrona tajemnic przedsiębiorców 644 27.3. Ochrona praw autorskich 645 27.3.1. Zasady ogólne 645 27.3.2. Ochrona programów komputerowych i baz danych 648 27.4. Infrastruktura informacyjna państwa 650 27.4.1. Pojęcie infrastruktury informacyjnej państwa 650 27.4.2. Neutralność technologiczna państwa i interoperacyjność systemów teleinformatycznych państwa 651 27.4.3. Referencyjne rejestry publiczne prowadzone w formie elektronicznej 652 27.4.4. Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej (ePUAP) 653 27.5. Podpis elektroniczny, usługi zaufania i identyfikacja elektroniczna 654 27.5.1. Podpis elektroniczny a podpis cyfrowy 654 27.5.2. Rodzaje podpisu elektronicznego 656 27.5.3. Skutki prawne podpisu elektronicznego 657 27.6. Obrót „elektroniczny” 658 27.6.1. Uwagi ogólne 658 27.6.2. Handel elektroniczny 658 27.6.3. Świadczenie usług drogą elektroniczną 660 27.6.4. Pieniądz elektroniczny 661 27.7. Prawo karne „komputerowe” 661 27.7.1. Przestępstwa pospolite dokonywane za pomocą narzędzi informatycznych 661 27.7.2. Przestępstwa komputerowe 662 27.7.3. Haking. Nieuprawniony dostęp do informacji 662 27.7.4. Zakaz posiadania nielegalnego oprogramowania lub danych 663 Bibliografia 664 28. A CM Code of Ethics and Professional Conduct 665 Dział B. ZASTOSOWANIA 677 29. I nformatyka bankowa 677 29.1. Wprowadzenie 677 29.2. Pojęcia podstawowe 677 29.3. Podstawy prawne 678 29.3.1. Ustawa – Prawo bankowe oraz Rekomendacja D KNF 679 29.3.2. Pozostałe regulacje i rekomendacje 679 29.4. System centralny 680 29.4.1. Podstawowe funkcjonalności 680 29.4.2. Architektura systemu centralnego 680 29.5. Systemy wspomagające 680 29.5.1. Obsługa wniosków – New Account 680 29.5.2. CRM 681 29.5.3. Rozwiązania współpracy z zewnętrznymi organizacjami obsługi kart, bankomatów oraz płatności 681 29.5.4. Bankowość internetowa 683 29.5.6. Hurtownia danych 685 Bibliografia 685 30. Informatyka w ubezpieczeniach 687 30.1. Wprowadzenie 687 30.2. Podstawowe zagadnienia informatyki w ubezpieczeniach 688 30.2.1. Specyfika sektora ubezpieczeniowego 688 30.2.2. Podstawowe pojęcia informatyki w ubezpieczeniach 689 30.3. Rola informatyki w ubezpieczeniach 689 30.3.1. Łańcuch wartości w informatyce w ubezpieczeniach 690 30.3.2. Domeny biznesowe systemów ubezpieczeniowych 694 30.4. Uwarunkowania rozwoju informatyki w ubezpieczeniach 695 30.4.1. Regulacje Komisji Nadzoru Finansowego 696 30.4.2. Solvency II – zmiany regulacyjne unijnego sektora ubezpieczeń 696 30.5. Perspektywa klienta w systemach ubezpieczeniowych 697 Bibliografia 699 31. Informatyka w logistyce 701 31.1. Wprowadzenie 701 31.2. Wspólna płaszczyzna informatyki i logistyki 701 31.2.1. Logistyka informacji zarządczej 701 31.2.2. E-logistyka 705 31.3. Oprogramowanie w logistyce 707 31.3.1. Systemy klasy ERP 707 31.3.2. Systemy klasy WMS i WES 709 31.3.3. Systemy klasy SCM 715 31.3.4. Programy agentowe 717 31.3.5. Pozostałe rozwiązania 719 31.4. Systemy automatycznej identyfikacji 720 31.4.1. Kody kreskowe 720 31.4.2. Radiowe systemy identyfikacji danych (RFID) 727 31.4.3. Pozostałe rozwiązania 730 31.5. Kierunki rozwoju informatyki logistycznej 733 31.5.1. Sztuczna inteligencja 733 31.5.2. Telematyka 733 31.5.3. Analityka danych 734 Bibliografia 734 32. Informatyka medyczna 737 32.1. Wprowadzenie 737 32.2. Różne wymiary zdrowia 738 32.2.1. Zdrowie – pojęcie wieloaspektowe 738 33.2.2. Rodzaje ryzyka zdrowotnego 739 32.2.3. Zdrowie bez granic 741 32.2.4. Medykalizacja 742 32.2.5. Upodmiotowienie 742 32.2.6. Zdrowie – przesłanki dla biznesu 743 32.2.7. Zarządzanie systemami informatycznymi dla ochrony zdrowia w organizacjach 743 32.2.8. Podziały w zdrowiu . 745 32.3. Systemy informatyczne a ochrona zdrowia 746 32.3.1. Obszary systemów informatycznych dla ochrony zdrowia 746 32.3.2. Systemy informatyczne w ochronie zdrowia 747 32.3.3. Standardy i klasyfikacje w obszarze ochrony zdrowia 749 32.3.4. Elektroniczna dokumentacja medyczna pacjentów 750 32.3.5. Podawanie leków 751 32.3.6. Systemy obrazowania medycznego 752 32.3.7. Aplikacje mobilne 754 32.3.8. Gry medyczne 755 32.4. Inne zagadnienia 755 32.4.1. Wsparcie dla niepełnosprawnych 755 32.4.2. Kwestie prywatności i bezpieczeństwa 756 32.4.3. Zdrowie w sieci 757 Bibliografia 758 33. E-administracja 761 33.1. Wprowadzenie 761 33.2. Istota e-administracji 761 33.3. Uwarunkowania skutecznego wdrożenia e-administracji 763 33.4. Bankowość internetowa i e-administracja w Estonii 765 33.5. E-dowód osobisty oraz mobilny dowód osobisty (mID) 770 33.6. Wybory przez internet w Estonii 772 33.7. Wnioski 774 Bibliografia 774 34. Informatyka śledcza 779 34.1. Wprowadzenie 779 34.2. Podstawowe definicje 779 34.3. Przestępczość komputerowa 781 34.4. Normy i standardy informatyki śledczej 784 34.5. Podstawy postępowania z cyfrowymi śladami dowodowymi 787 Bibliografia 790 35 Telepraca w przedsiębiorstwie 793 35.1. Wprowadzenie 793 35.2. Istota telepracy 794 35.3. Rodzaje telepracy 796 35.3.1. Telepraca mobilna 796 35.3.2. Telepraca w miejscu zamieszkania 797 35.3.3. Telepraca w telecentrach 797 35.3.4. Telepraca sporadyczna 798 35.4. Porównanie tradycyjnej pracy biurowej i telepracy 799 35.5. Motywacje do wdrożenia telepracy 802 35.5.1. Bezpośrednie korzyści finansowo-organizacyjne 802 35.5.2. Telepraca i potencjalne korzyści w kontekście: praca–rodzina 802 35.5.3. Wpływ telepracy na ochronę środowiska 803 35.6. Zagrożenia dla bezpieczeństwa informacji oraz środki zaradcze w kontekście pracy zdalnej 804 35.6.1. Bezpieczeństwo informacji w firmach 804 35.6.2. Telepraca a potencjalne ryzyko utraty danych 804 35.6.3. Systemy i procedury zabezpieczające dane w telepracy 805 35.7. Narzędzia wspomagające współpracę między pracownikami 806 35.7.1. Komunikacja ze współpracownikami 806 35.7.2. Telepraca a wideokonferencje 807 35.7.3. Repozytoria wyników pracy 808 35.8. Systemy wspomagające zdalne zarządzanie zespołem 810 35.8.1. Systemy podziału zadań 810 35.8.2. Systemy badania postępów pracy 811 35.8.3. Kontrola czasu pracy 811 Bibliografia 813 Słownik definicji 816 Indeks nazwisk 831 Spis rysunków 845 Spis tabel 851 Table of Contents 854 O redaktorach i autorach 856