Obywatelki

Tomasz Wysłobocki zaprasza czytelnika do fascynującej podróży po wydarzeniach rewolucji francuskiej widzianych z perspektywy kobiet oraz myślicieli francuskiego oświecenia, którzy się nad „kwestią kobiecą” pochylali. Na podstawie tekstów z epoki (wspomnień, raportów, traktatów, „kajetów skarg” ) od 1789 roku aż do uchwalenia Kodeksu Cywilnego (1804), Autor ukazał inne, mało znane oblicze tego burzliwego okresu historii Francji. Na kartach tej książki, napisanej ze znawstwem i swadą, ożywają kobiece postaci – obok znanych, jak Maria Antonina i pani Roland, wyłaniają się z cienia pierwsze francuskie wojujące feministki, jak Olympe de Gouges i Théroigne de Méricourt. Dla polskiego czytelnika jest to niepowtarzalna okazja zanurzenia się w ten wyjątkowy rozdział historii.

Spis treści 1. Wprowadzenie 2. Motywacja 3. Krótko o materiałach źródłowych 4. Cele i wyzwania 5. Stan badań 6. Przestrzeń i opinia publiczna 7. Kobieta w filozofii francuskiego oświecenia 7.1. Encyklopedia Diderota i d’Alemberta 7.2. Słownik Akademii Francuskiej 7.3. Historia naturalna de Buffona 7.4. Słownik filozoficzny Woltera 7.5. Poglądy filozoficzne Jana Jakuba Rousseau 7.6. Okiem lekarza-moralisty Pierre’a Roussela 7.7. Thomas, Diderot, Galiani i pani d’Épinay – oświeceniowy spór 7.8. Podsumowanie 8. Życie kobiety 8.1. Kobiety z rodzin drobnomieszczańskich 8.1.1. Kobieta zaradna 8.1.2. Kobieta niewyedukowana i nieczuła 8.1.3. Kobieta pracująca 8.1.4. Kobieta zależna 8.2. Kobiety z bogatszych warstw społecznych 8.2.1. Śmiertelne niemowlęctwo 8.2.2. Zaniedbane dzieciństwo 8.2.3. Nieszczęsne małżeństwo 8.2.4. Pani domu czy służąca? 8.3. Kobiety samotne – wyjątki potwierdzające regułę 8.3.1. Niezamężne 8.3.2. Wdowy 8.4. Podsumowanie 9. Zanim przejdziemy do analizy źródłowej… 10. U źródeł rewolucji francuskiej – Stany Generalne 10.1. Kontekst historyczny 10.2. Francuzki się skarżą 10.2.1. Kobiet sprawy zawodowe 10.2.2. Kobiety w obronie wspólnej sprawy 10.2.3. Kobiety też są obywatelkami 10.2.4. Deklaracja praw człowieka i obywatela nie dla kobiet? 10.2.5. Kobiety żądają reprezentacji politycznej 10.2.6. Kobiety oddają, co mają 10.2.7. Kobiety w służbie cywilnej Francji 10.2.8. Kobiety do domu 10.3. Podsumowanie 11. 1791–1792: Ostatnie chwile monarchii – zwycięstwo idei republikańskich 11.1. Kontekst historyczny 11.2. Czy można powstrzymać rewolucję? 11.2.1. „Moja żona, jak mój pies, należy do mnie...” 11.2.2. Etta Palm-Aelders – zmobilizować kobiety 11.2.3. Olimpia de Gouges – Deklaracja praw kobiety i obywatelki 11.2.4. Kobiety w czynie społecznym 11.2.5. Kobiety żądają broni 11.3. Podsumowanie 12. Radykalizacja nastrojów – rewolucyjny Terror 12.1. Kontekst historyczny 12.2. 1793 – „Straszliwy rok” dla kobiet 12.2.1. Mężczyźni w obronie kobiet 12.2.2. Towarzystwo Rewolucyjnych Obywatelek Republikańskich 12.2.3. Kobiety przed Trybunałem Rewolucyjnym 11.2.4. „Rewolucje Paryskie” – kobiety na łamach prasy 12.2.5. Kobieca sprawa upadła przez... modę? 12.3. Podsumowanie 13. Zakończyć rewolucję – czasy Dyrektoriatu i Konsulatu 13.1. Kontekst historyczny – Dyrektoriat 13.2. Kontekst historyczny – Konsulat 13.3. Krok w tył 13.3.1. Czy kobiety mają rozum? 13.3.2. Czy kobiety potrzebują edukacji? 13.3.3. Żona winna być mężowi posłuszna – Kodeks cywilny 13.4. Podsumowanie 14. Konkluzja 15. Bibliografia – źródła Stany Generalne Monarchia konstytucyjna Terror Dyrektoriat i Konsulat 16. Bibliografia – opracowania Przestrzeń publiczna Oświecenie (varia) Historia kobiet Historia Francji i rewolucji francuskiej 17. Noty biograficzne mniej znanych postaci pojawiających się w książce Indeks nazwisk