Kapitalizm, socjalizm i prawa własności

Praca Mateusza Machaja to próba uchwycenia, na czym w istocie polega różnica między kapitalizmem a socjalizmem. Autor dokonuje przeglądu różnych stanowisk wobec takich zagadnień jak funkcja wiedzy w gospodarce, geneza i rola pieniądza, znaczenie przedsiębiorcy w gospodarce, a przede wszystkim prawo własności. Analizuje niuanse debaty kalkulacyjnej, dochodząc do wniosku, że krytyka gospodarki socjalistycznej, jaką sformułował Ludwig von Mises, wymaga doprecyzowania, a mianowicie silniejszego zaakcentowania znaczenia własności prywatnej. „Socjalizm jest nieefektywnym systemem gospodarczym, ponieważ likwiduje własność prywatną, a nie ceny” – konkluduje Machaj. w końcowych akapitach przedstawia zwięzłą, błyskotliwą interpretację najnowszych wydarzeń w gospodarce Polski i świata. Książka napisana z rozmachem i polotem godnymi wielkich poprzedników tradycji austriackiej szkoły ekonomii – Misesa, Hayeka, Rothbarda. Dzięki przystępnemu językowi i klarowności wywodu jej lektura będzie ucztą duchową nie tylko dla ekonomistów, lecz także wszystkich, którzy interesują się naukami społecznymi.

Podziękowania Wstęp 1. Prawne podstawy systemów gospodarczych Pojęcie własności a analiza ekonomiczna Problem „ekonomicznej analizy prawa” oraz związków ekonomii i prawa Prawo naturalne i prawo pozytywne 2. Najważniejsze stanowiska w debacie kalkulacyjnej na temat możliwości funkcjonowania socjalizmu Mises, czyli postawienie problemu i zarazem największe wyzwanie Projekt Taylora Próba rozwiązania problemu przez Hayeka Matematyczna propozycja rozwiązania problemu Konkurencyjny model Langego (II) Mechanistyczne podejście Schumpetera Walter Eucken, najbardziej niedoceniony uczestnik debaty 3. Własnościowe aspekty rynku Własność a podstawy społeczeństwa i gospodarki Własność i powstanie pieniądza Własność i wycena heterogenicznych zasobów Teorie wyceny: własnościowa i matematyczna Kalkulacja, intelektualny podział pracy i rozproszenie wiedzy Własnościowa analiza zysków i strat Własność czynników produkcji i suwerenność konsumenta Przedsiębiorczy podział pracy a podział pracy Giełda i nadzór korporacyjny Dlaczego na wolnym rynku nie powstaje jedna wielka firma? 4. Socjalizm jako skrajna forma imperializmu, biurokracji i monopolizacji Biurokratyzacja a rynek Uwagi o imperializmie i walce klasowej Monopolizacja a konkurencja Natura socjalizmu Zakończenie Literatura