Badania jakościowe w andragogice

Znamienną cechą polskiej andragogiki dziś, w XXI wieku, jest włączanie w jej obszar badawczy transdyscyplinarnego dyskursu podejmowanego w zakresie nauk społecznych i humanistycznych, dotyczącego procesów uczenia się człowieka dorosłego. Z treści zawartych w tej publikacji [...] wynika, że poczynając od lat 80. XX wieku, zauważalny jest w polskiej andragogice zwrot ku badaniom jakościowym, które wśród badań empirycznych w XXI wieku zaczynają przeważać [...]. [...] badacze zjawisk mieszczących się w przedmiocie badań andragogiki [...] tworzą już specyficzne środowisko naukowe, otwarte, bardziej demokratyczne, transdyscyplinarne, realizujące ideę „niewidzialnego koledżu”, jak to określa Zbyszko Melosik [...] włączając w skład tego środowiska, poza znany i znaczącymi dla dyscypliny naukowcami, także osoby na początkowych etapach swojej naukowej kariery, badaczy andragogów i badaczy reprezentujących inne dyscypliny naukowe. W andragogice ostatnich dwóch, trzech dekad można dostrzec przesunięcie „z metody na badacza”. To bardzo ważna zmiana paradygmatyczna, która pociąga za sobą jakościowy charakter badań. [...] Na badacza (a nie na metodę) spada odpowiedzialność za planowanie, realizację i efekty procesu badawczego, które są weryfikowane w naukowym dyskursie. Jest to cena za jego wolność, twórczość i możliwość realizacji pasji naukowej według miary swej umysłowości. Badania jakościowe wymagają odwagi, a prezentacja wyników własny naukowych dociekań wiąże się z niepewnością ich uznania przez innych badaczy. Fragmenty z Wprowadzenia

Artur Fabiś, Elżbieta Dubas, Wokół andragogiki i badań jakościowych – wprowadzenie 7 Część I. Ramowe założenia badań jakościowych w andragogice 13 Elżbieta Dubas, Podejście biograficzne w andragogicznych badaniach nad uczeniem się osób dorosłych 15 Joanna Golonka-Legut, Martyna Pryszmont, Badacz – andragog w badaniach jakościowych: jakie są role andragoga w realizowanych badaniach? 55 Karolina Kuryś-Szyncel, Emilia Mazurek, Granice osobiste w badaniach jakościowych – delikatna materia kontaktu z rozmówcą, kiedy wywiad zmienia się w spotkanie interwencyjne lub terapeutyczne 75 Marcin Muszyński, Jakość w badaniach jakościowych – jak sprawdzić wiarygodność badań? 117 Emilia Mazurek, Artur Fabiś, Etyka badań jakościowych – wybrane aspekty 135 Część II. Metodyka badań jakościowych 155 Marcin Muszyński, Metodologia teorii ugruntowanej 157 Beata Borowska-Beszta, Andragogiczna etnografia wielowymiarowa 187 Beata Borowska-Beszta, Andragogiczne studium przypadku 213 Arkadiusz Wąsiński, Artur Fabiś, Wielość ujęć i zastosowań wywiadu w badaniach jakościowych z osobami dorosłymi 239 Artur Fabiś, Dorota Gierszewski, Zogniskowany wywiad grupowy w badaniach nad edukacją 263 Maciej Witkowski, Refleksyjna obserwacja uczestnicząca: możliwości i dylematy 279 Sławomir Trusz, Metody badań mieszanych w edukacji dorosłych – dlaczego łączenie metod (nie) jest sensowne? 295 Część III. Autorskie doświadczenia w prowadzeniu badań jakościowych 317 Mirosława Nowak-Dziemianowicz, Agata Radecka, KRYNAROZ (Krytyka ‒ Narracja – Rozumienie ‒ Zmiana) – autorska propozycja zaangażowanych badań andragogicznych 319 Elżbieta Dubas, Materiał narracyjno-biograficzny: propozycja opracowania (OMNaB) 351 Artur Fabiś, Listy jako „dokumenty życia” – autorska propozycja metody analizy narracji epistolarnej (MANE) w badaniach andragogicznych 359 Agata Radecka, Knuda Illerisa koncepcja uczenia się w życiu zawodowym – propozycja adaptacji do jakościowych badań nad uczeniem się dorosłego człowieka 381 Mirosława Nowak-Dziemianowicz, Emancypacyjny potencjał narracji biograficznej Danuty Wałęsowej w książce Marzenia i tajemnice. Co demaskują narracyjne badania krytyczne? 401