Problematyka pracy koncentruje się wokół szeroko pojętego zagadnienia cyberprzemocy występującej wśród młodzieży – uczniów wiejskich szkół gimnazjalnych. W książce scharakteryzowano problem cyberprzemocy z perspektywy teoretycznej, ale dokonano również szczegółowej analizy zjawiska na podstawie zebranego materiału empirycznego. Poza aspektem naukowych interpretacji zjawiska, sformułowano także konkretne wnioski przydatne praktyce pedagogicznej i profilaktycznej. Monografia adresowana jest do szerokiego grona odbiorców interesujących się problematyką cyberprzemocy zarówno od strony teoretycznej, jak i praktycznej. Książka stanowi przydatne kompendium wiedzy dla wykładowców oraz studentów w szczególności kierunków pokrewnych pedagogice i psychologii. Zakres tematyczny, jak również wnioski praktyczne zredagowane są w taki sposób, by publikacja stanowiła źródło wskazówek i informacji niezbędnych w pracy nauczycieli-praktyków, podejmujących wyzwania wychowawczo-profilaktyczne, zwłaszcza na III etapie edukacyjnym. Adresatami pracy są także rodzice uczniów, w szczególności dorastającej młodzieży, której niestety na coraz większą skalę problem cyberprzemocy dotyczy. Liczę, że przedstawione w monografii rozważania i wnioski przysłużą się studentom, nauczycielom oraz pracownikom nauki, jako źródło inspiracji do dalszych dociekań i pogłębionych studiów nad zagadnieniem cyberprzemocy. Recenzja książki ukazała się w czasopiśmie „Forum Akademickie” nr 5/2016, s. 70 (Aleksandra Urbańczyk: Dziecko w sieci).

Spis treści Wstęp / 9 1. Wybrane teorie i koncepcje wyjaśniające agresję i przemoc uczniowską / 15 1.1. Wprowadzenie w problematykę agresji i przemocy. Wyjaśnienia terminologiczne / 19 1.2. Wybrane teorie psychologiczne wyjaśniające agresję i przemoc / 28 1.2.1. Teoria instynktów Zygmunta Freuda / 28 1.2.2. Teoria frustracji – agresji Johna Dollarda i Neala E. Millera / 30 1.2.3. Teorie uczenia się na przykładzie teorii wyuczonej agresji Arnolda H. Bussa / 33 1.3. Wybrane teorie socjologiczne wyjaśniające agresję i przemoc / 37 1.3.1. Teoria anomii Emila Durkheima oraz koncepcja szkolnej anomii / 38 1.3.2. Teoria uczenia się społecznego Alberta Bandury / 41 1.3.3. Teoria etykietowania Edwina Lemerta i Howarda Beckera / 44 1.4. Wybrane koncepcje integrujące wyjaśniające agresję i przemoc / 46 1.4.1. Teoria zachowań problemowych Richarda i Shirley Jessorów / 46 1.4.2. Koncepcja socjoekologiczna / 51 1.4.3. Koncepcje dotyczące wpływu mediów na zachowania agresywne / 54 2. Nowe media w komunikacji interpersonalnej dzieci i młodzieży / 59 2.1. Charakterystyka nowych mediów / 60 2.2. Wprowadzenie w problematykę oddziaływania mediów / 61 2.3. Oddziaływanie mediów na przykładzie teorii uczenia się społecznego Alberta Bandury / 62 2.4. Teorie i modele komunikacji interpersonalnej / 64 2.4.1. Pojęcie komunikacji / 66 2.4.2. Teoria komunikacji Harolda Lasswella / 69 2.4.3. Teoria systemowa w komunikowaniu / 70 2.4.4. Teorie konstruktywistyczne / 71 2.4.5. Teorie kognitywistyczne / 72 2.4.6. Teorie konektywistyczne / 74 3. Wprowadzenie do problematyki badań dotyczących zjawiska cyberprzemocy / 77 3.1. Ujęcia definicyjne zjawiska cyberprzemocy / 80 3.2. Cechy charakterystyczne zjawiska cyberprzemocy / 86 3.3. Formy cyberprzemocy / 91 3.4. Cyberprzemoc a przemoc tradycyjna / 96 3.5. Skala zjawiska / 99 3.6. Sprawcy i ofiary cyberprzemocy / 102 3.7. Konsekwencje doświadczania cyberprzemocy / 110 3.8. Wybrane przypadki doświadczania cyberprzemocy przez młodzież / 116 4. Profilaktyka cyberprzemocy występującej wśród dzieci i młodzieży / 123 4.1. Kryteria doboru oddziaływań profilaktyczno-wychowawczych w odniesieniu do cyberprzemocy / 125 4.2. Szkolna polityka i infrastruktura w zakresie profilaktyki cyberprzemocy / 130 4.3. Rola rodziców w zakresie profilaktyki cyberprzemocy / 136 4.4. Kampanie i społeczne akcje edukacyjne podejmowane w ramach profilaktyki cyberprzemocy występującej wśród dzieci i młodzieży / 142 5. Koncepcja metodologiczna badań własnych / 149 5.1. Uzasadnienie problematyki badań własnych i ich innowacyjność / 149 5.2. Cele i przedmiot badań / 152 5.3. Problematyka badań / 153 5.4. Hipotezy badawcze / 155 5.5. Zmienne i ich wskaźniki / 156 5.6. Metody, techniki i narzędzia badawcze / 160 5.7. Charakterystyka terenu badań i badanej populacji / 165 5.7.1. Charakterystyka terenu badań / 165 5.7.2. Charakterystyka próby badawczej / 166 6. Cyberprzemoc wśród młodzieży ze szkół wiejskich – analiza wyników badań własnych / 185 6.1. Charakterystyka zjawiska cyberprzemocy występującego wśród młodzieży ze szkół wiejskich / 185 6.1.1. Skala występowania zjawiska cyberprzemocy wśród młodzieży uczęszczającej do szkół wiejskich / 185 6.1.2. Formy cyberprzemocy występujące wśród młodzieży uczęszczającej do szkół wiejskich / 193 6.1.3. Poczucie bezpieczeństwa w sieci młodzieży gimnazjalnej ze szkół wiejskich / 204 6.1.4. Wpływ poziomu agresji uczniów wiejskich szkół gimnazjalnych na popełnienie aktu cyberprzemocy / 208 6.2. Profilaktyka i interwencja w zakresie cyberprzemocy / 212 6.2.1. Znajomość zjawiska cyberprzemocy i świadomość zagrożeń w percepcji rodziców, nauczycieli i uczniów / 212 6.2.2. Profilaktyka cyberprzemocy w percepcji rodziców, nauczycieli i uczniów oraz podejmowane w tym zakresie działania / 229 6.2.3. Interwencja w zakresie cyberprzemocy w opinii rodziców, nauczycieli i uczniów / 248 6.2.4. Dokumenty szkolne zawierające treści dotyczące cyberprzemocy / 256 7. Pogłębiona charakterystyka sprawców i ofiar cyberprzemocy – studia indywidualnych przypadków / 275 7.1. Bartosz – sprawca cyberstalkingu wykorzystujący telefon komórkowy / 275 7.2. Klaudia – ofiara cyberstalkingu z wykorzystaniem telefonu komórkowego / 287 7.3. Kamila – sprawczyni cyberprzemocy wykorzystująca telefon komórkowy / 296 7.4. Monika – ofiara cyberprzemocy w filmach nagrywanych wbrew jej woli telefonem komórkowym / 305 7.5. Marcin – sprawca cyberprzemocy wykorzystujący portal społecznościowy / 314 7.6. Olga – ofiara cyberprzemocy na forum portalu społecznościowego / 325 Wnioski końcowe i uogólnienia / 335 Wnioski praktyczne / 361 Bibliografia / 371 Wykaz tabel / 393 Summary / 397 Zusammenfassung / 399