Podstawy pielęgniarstwa. Tom 1

WPROWADZENIE DO PIELĘGNIARSTWA 1 1. Pielęgniarstwo – Danuta Zarzycka, Irena Wrońska 3 1.1. Natura i cele pielęgniarstwa 7 1.2. Pielęgniarstwo jako zawód i profesja 9 1.3. Pielęgniarstwo jako nauka 12 1.4. Pielęgniarstwo jako sztuka 14 1.5. Kierunki rozwoju pielęgniarstwa w przyszłości 15 2. Terminologia pielęgniarstwa – Barbara Ślusarska, Iwona Bodys-Cupak, Alicja Kamińska, Ewa Ziarko 20 2.1. Terminologia i struktura pojęć w pielęgniarstwie – Barbara Ślusarska, Iwona Bodys-Cupak 20 2.2. Pielęgnowanie – ewolucja pojęcia – Iwona Bodys-Cupak, Barbara Ślusarska 30 2.3. Opieka a pielęgniarstwo i pielęgnowanie – Alicja Kamińska, Ewa Ziarko 43 2.4. Kształcenie zawodowe w pielęgniarstwie – Ewa Ziarko, Alicja Kamińska 49 3. Determinanty rozwoju pielęgniarstwa – Beata Dobrowolska, Irena Wrońska, Kazimiera Zahradniczek 59 3.1. Wybrane uwarunkowania rozwoju pielęgniarstwa – Beata Dobrowolska, Irena Wrońska 59 3.2. Organizacje i stowarzyszenia zawodowe działające na rzecz pielęgniarstwa – Kazimiera Zahradniczek 88 4. Zdrowie i choroba – Teresa B. Kulik, Anna Pacian 102 4.1. Zdrowie, choroba i ich definiowanie 102 4.2. Paradygmat biomedyczny zdrowia 103 4.3. Paradygmat holistyczny i socjoekologiczny zdrowia 105 4.4. Zdrowie i choroba wyznacznikiem opieki pielęgniarskiej 109 5. Kulturowe odrębności w pielęgniarstwie – Anna Majda, Joanna Zalewska-Puchała 117 5.1. Odrębności kulturowe 117 5.2. Kultura a opieka zdrowotna 120 5.3. Kulturowo uwarunkowana opieka pielęgniarska 127 5.4. Wskazówki do opieki pielęgniarskiej 133 6. Filozofia pielęgniarstwa – Beata Dobrowolska, Zygmunt Pucko 138 6.1. Uwarunkowania rozwoju filozofii pielęgniarstwa – Beata Dobrowolska 138 6.2. Perspektywy rozwoju filozofii pielęgniarstwa – Zygmunt Pucko 151 7. Teoria, badania i praktyka oparta na dowodach naukowych w pielęgniarstwie – Danuta Zarzycka, Aleksandra Gaworska-Krzemińska 159 7.1. Wiedza pielęgniarska 159 7.2. Teorie pielęgniarstwa 163 7.3. Rodzaje i typy badań naukowych 166 7.4. Istota wykorzystania EBP (Evidence-Based Practice) 167 8. Wybrane teorie pielęgniarstwa – Danuta Zarzycka, Lucyna Płaszewska-Żywko 172 8.1. Model teoretyczny pielęgniarstwa Florence Nightingale – Danuta Zarzycka 172 8.2. Model teoretyczny pielęgniarstwa Virginii Henderson – Danuta Zarzycka 183 8.3. Model teoretyczny pielęgniarstwa Dorothei Orem – Lucyna Płaszewska-Żywko 195 8.4. Model teoretyczny pielęgniarstwa Hildegardy Peplau – Lucyna Płaszewska-Żywko 206 8.5. Model teoretyczny pielęgniarstwa Callisty Roy – Lucyna Płaszewska-Żywko 213 Pytania sprawdzające 222 Piśmiennictwo 239 PODSTAWY KONCEPCYJNE PRAKTYKI PIELĘGNIARSKIEJ 253 9. Wybrane wzory pielęgnowania – Jolanta Górajek-Jóźwik 255 9.1. Pielęgnowanie tradycyjne 255 9.2. Pielęgnowanie zindywidualizowane 257 9.3. Primary Nursing 259 10. Pielęgnowanie zindywidualizowane – umiejętności złożone i krytyczne myślenie – Izabella Uchmanowicz, Joanna Rosińczuk, Dorota Kilańska 264 10.1. Opieka zindywidualizowana 264 10.2. Opieka zindywidualizowana a opieka holistyczna 267 10.3. Opieka skoncentrowana na pacjencie i rodzinie 267 10.4. Myślenie krytyczne i rozumienie kliniczne 268 10.5. Etapy procesu pielęgnowania 271 11. Ocenianie sytuacji zdrowotnej pacjenta i jego środowiska – Izabella Uchmanowicz, Joanna Rosińczuk, Dorota Kilańska 272 11.1. Charakterystyka etapu: ocenianie 272 11.2. Rodzaje oceny 273 11.3. Zasady porządkowania informacji o pacjencie i jego środowisku 275 12. Diagnoza pielęgniarska – Joanna Rosińczuk, Izabella Uchmanowicz, Dorota Kilańska, Barbara Ślusarska 27 7 12.1. Istota diagnozy pielęgniarskiej 277 12.2. Diagnoza pielęgniarska i ciągłość opieki 278 12.3. Diagnoza pielęgniarska według NANDA 280 12.4. Diagnoza pielęgniarska według ICNP® 285 13. Planowanie opieki pielęgniarskiej – Agata Reczek, Dorota Kilańska 289 13.1. Plan opieki pielęgniarskiej 291 13.2. Identyfikowanie interwencji pielęgniarskich 294 13.3. Planowanie opieki z wykorzystaniem Klasyfikacji Interwencji Pielęgniarskich i Klasyfikacji Wyników Opieki 296 13.4. Planowanie opieki na podstawie terminologii ICNP® 297 14. Implementowanie planu opieki pielęgniarskiej – Elżbieta Grochans, Beata Karakiewicz, Dorota Kilańska 305 14.1. Argumentowanie i implementacja planu opieki pielęgniarskiej 306 14.2. Klasyfikacja Interwencji Pielęgniarskich oparta na koncepcji NANDA 315 14.3. Implementacja planu opieki na podstawie klasyfikacji ICNP® 316 15. Ewaluacja wyników opieki – Małgorzata Marć, Dorota Kilańska 320 15.1. Rola i znaczenie etapu ewaluacji 322 15.2. Zasady ewaluacji wyników opieki 323 15.3. Klasyfikacja Wyników Opieki w ewaluacji pielęgnowania 327 15.4. Międzynarodowa Klasyfikacja Praktyki Pielęgniarskiej – ewaluacja wyników opieki 327 Pytania sprawdzające 330 Piśmiennictwo 339 PODSTAWOWE ROLE W OPIECE PIELĘGNIARSKIEJ 343 16. Dawca pielęgnowania – Wiesława Ciechaniewicz 345 16.1. Pielęgniarka – istota działalności zawodowej 345 16.2. Kwalifikacje pielęgniarki 348 16.3. Rola zawodowa pielęgniarki 350 16.4. Funkcje zawodowe pielęgniarki 352 17. Biorca opieki pielęgniarskiej – Wiesława Ciechaniewicz 367 17.1. Pacjent – biorca opieki pielęgniarskiej 367 17.2. Charakterystyka określeń związanych z pacjentem 370 17.3. Podmiotowość odbiorcy świadczeń pielęgniarki 376 18. Komunikowanie interpersonalne w pielęgniarstwie – Antoni Niedzielski, Ewa Humeniuk, Ludmiła Marcinowicz 384 18.1. Komunikowanie interpersonalne w pielęgnowaniu – Antoni Niedzielski 384 18.2. Czynniki wpływające na komunikowanie się – Ewa Humeniuk 393 18.3. Zaburzenia komunikacji w systemie opieki zdrowotnej – Ludmiła Marcinowicz 407 Pytania sprawdzające 415 Piśmiennictwo 422 SYSTEM ŚWIADCZENIA OPIEKI ZDROWOTNEJ 427 19. System świadczenia usług zdrowotnych – Mariola Głowacka, Beata Haor 429 19.1. Współpraca w świadczeniu opieki zdrowotnej – interdyscyplinarny zespół terapeutyczny 430 19.2. Finansowy aspekt systemu opieki: zakres i jakość świadczonych usług 431 19.3. Problemy w systemie opieki zdrowotnej i tendencje zmian 436 20. Charakterystyka wybranych zakładów opieki zdrowotnej – Lucyna Ścisło, Kazimiera Zahradniczek 445 20.1. Specyfika warunków pracy w zakładach opieki zdrowotnej 445 20.2. Szpital 446 20.3. Szpitalny oddział ratunkowy (SOR) 447 20.4. Zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy 451 20.5. Przychodnia, ośrodek zdrowia, poradnia 452 20.6. Dzienne ośrodki opieki i wsparcia pacjentów przewlekle chorych i ich opiekunów 454 20.7. Dom pomocy społecznej 456 20.8. Hospicjum 457 21. Pacjent w systemie opieki zdrowotnej – Grzegorz Nowicki, Barbara Ślusarska, Honorata Piasecka 464 21.1. Pacjent w izbie przyjęć 465 21.2. Przyjęcie pacjenta do szpitala i na oddział – zadania pielęgniarki 467 21.3. Wypisanie pacjenta ze szpitala 471 21.4. Dokumentacja SOR/izby przyjęć 472 21.5. Przemieszczanie pacjenta w systemie szpitalnym 474 22. Domowy system opieki – Katarzyna Kocka, Hanna Kachaniuk 480 22.1. Domowy system opieki pielęgniarskiej 482 22.2. Pielęgniarska domowa opieka długoterminowa 483 22.3. Domowa opieka paliatywno-hospicyjna (hospicjum domowe) 484 22.4. Specjalistyczna opieka domowa 485 22.5. Wizyty domowe 487 22.6. Perspektywa rozwoju domowego systemu opieki 488 Pytania sprawdzające 492 Piśmiennictwo 498 ZAKRES I CHARAKTER OPIEKI PIELĘGNIARSKIEJ W WYBRANYCH STANACH PACJENTA 503 23. Opieka pielęgniarska nad człowiekiem zdrowym – Agnieszka Bień, Grażyna Iwanowicz-Palus, Anna Bednarek, Grażyna Nowak-Starz, Renata Rabiasz, Renata Stępień 505 23.1. Opieka nad noworodkiem – Agnieszka Bień, Grażyna Iwanowicz-Palus 505 23.2. Opieka nad dzieckiem zdrowym – Anna Bednarek 520 23.3. Opieka pielęgniarska nad człowiekiem dorosłym – Grażyna Nowak-Starz 537 23.4. Opieka nad człowiekiem starym – Renata Rabiasz 556 23.5. Opieka nad człowiekiem zagrożonym chorobą – Renata Stępień 574 24. Opieka pielęgniarska nad człowiekiem chorym – Edyta K. Cudak, Bożena Nowaczyk, Barbara Ślusarska, Bożena Zboina, Marta Łuczyk, Zdzisława Szadowska-Szlachetka 585 24.1. Pierwsza pomoc w stanie zagrożenia życia – Edyta K. Cudak 585 24.2. Opieka nad chorym nieprzytomnym – Bożena Nowaczyk 592 24.3. Opieka pielęgniarska wobec pacjenta z chorobą przewlekłą – Barbara Ślusarska, Bożena Zboina 609 24.4. Opieka pielęgniarska nad pacjentem o niepomyślnym rokowaniu – Marta Łuczyk 622 24.5. Opieka wobec pacjenta umierającego i jego rodziny – Zdzisława Szadowska-Szlachetka, Marta Łuczyk 630 Pytania sprawdzające 638 Piśmiennictwo 653 PLANOWANIE OPIEKI PIELĘGNIARSKIEJ OPARTEJ NA DOWODACH NAUKOWYCH W WYBRANYCH DIAGNOZACH PIELĘGNIARSKICH 661 25. Opieka pielęgniarska nad pacjentem w zaburzeniach bariery ochronnej organizmu – Katarzyna Cierzniakowska, Maria T. Szewczyk, Anna Aftyka, Beata Kropornicka 663 25.1. Planowanie opieki pielęgniarskiej z ryzykiem przerwania ciągłości skóry 663 25.2. Planowanie opieki pielęgniarskiej w alergii na lateks 668 25.3. Planowanie opieki pielęgniarskiej w nieskutecznym oczyszczaniu dróg oddechowych 675 26. Opieka pielęgniarska w wybranych sytuacjach klinicznych pacjenta – Agnieszka Gniadek, Jolanta Celej-Szuster, Regina Lorencowicz, Elżbieta Nowicka, Alina Trojanowska, Magdalena Brodowicz-Król, Bożena Baczewska, Anna Majda 683 26.1. Planowanie opieki pielęgniarskiej w hipertermii 684 26.2. Planowanie opieki pielęgniarskiej w bólu 691 26.3. Planowanie opieki pielęgniarskiej w wymiotach 697 26.4. Planowanie opieki pielęgniarskiej w biegunce 702 26.5. Planowanie opieki pielęgniarskiej w zaparciach 712 26.6. Planowanie opieki pielęgniarskiej w obrzękach 719 27. Opieka pielęgniarska w deficycie samoopieki pacjenta – Edyta Gałęziowska, Jolanta Lewko, Barbara Ślusarska 736 27.1. Planowanie opieki pielęgniarskiej w deficycie samoopieki w zakresie spożywania posiłków 736 27.2. Planowanie opieki pielęgniarskiej w upośledzonej zdolności poruszania się w łóżku 743 27.3. Planowanie opieki pielęgniarskiej w nieprzestrzeganiu zaleceń terapeutycznych 746 28. Opieka pielęgniarska w zaburzonym komforcie pacjenta – Bożena Zboina, Barbara Lelonek, Robert Łuczyk, Iwona Bodys-Cupak, Alicja Kamińska 752 28.1. Planowanie opieki pielęgniarskiej w zmniejszonym komforcie 752 28.2. Planowanie opieki pielęgniarskiej w bezsenności/zaburzony wzorzec snu 757 28.3. Planowanie opieki pielęgniarskiej w zmęczeniu 766 28.4. Planowanie opieki pielęgniarskiej w bezsilności 772 29. Opieka pielęgniarska w zaburzeniach sfery psychoduchowej pacjenta – Krystyna Jaracz, Krystyna Górna, Katarzyna Van Damme‑Ostapowicz, Julia Sawicka, Alina Deluga 777 29.1. Planowanie opieki pielęgniarskiej u chorych w stanie lęku i niepokoju 778 29.2. Planowanie opieki pielęgniarskiej w zaburzonym obrazie ciała 783 29.3. Planowanie opieki pielęgniarskiej w dezintegracji duchowej 792 29.4. Planowanie opieki pielęgniarskiej w izolacji społecznej – Edyta Naszydłowska, Maria Pąchalska 796 Pytania sprawdzające 808 Piśmiennictwo 821 Słowniczek 836 Skorowidz 855