ebook Pomoc psychologiczna i wsparcie społeczne dla osób z doświadczeniem choroby psychicznej Paweł Bronowski, Maryla Malewicz-Sawicka

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN

Rok wydania: 2025

Trudno jest dziś wyobrazić sobie efektywną terapię osób z zaburzeniami psychicznymi bez odpowiednio zorganizowanej i dobrze zaplanowanej pomocy psychologicznej. Jest to szczególnie ważne w przypadku zaburzeń zdrowia psychicznego charakteryzujących się cięższym i dłuższym przebiegiem, tak jak zwykle ma to miejsce w przypadku doświadczania chorób psychicznych. Pomoc psychologiczna jest wówczas niezbędna, niezależnie od etapu zdrowienia i nasilenia objawów psychopatologicznych. Podobnie sprawa przedstawia się w przypadku wsparcia społecznego. Stanowi ono niezwykle ważny element wpływający zarówno na efektywność radzenia sobie z objawami, jak i z trudnościami, jakie wywołują one w codziennym życiu.

Z tekstu

Paweł Bronowski i Maryla Malewicz-Sawicka opisują ewolucję modeli terapii i wsparcia – od azylowego do środowiskowego, a następnie przedstawiają dostępne formy pomocy psychologicznej i wsparcia dla osób z doświadczeniem choroby psychicznej.

Autorzy pokazują, na czym taka pomoc może polegać, jak różne są jej formy i jak duże jest zapotrzebowanie na tę pomoc. Jest to, w mojej ocenie, pierwszy w Polsce tak kompleksowy opis wypracowanych już wcześniej metod wspomagania osób z doświadczeniem choroby psychicznej w drodze do zdrowienia.

Z recenzji prof. dr hab. Czesława Czabały

Spis treści ebooka Pomoc psychologiczna i wsparcie społeczne dla osób z doświadczeniem choroby psychicznej

Rozdział 1. Wprowadzenie 9
Doświadczenie choroby psychicznej 11
Etiologia chorób psychicznych 14
Farmakoterapia 17
Odczuwanie stygmatyzacji 20
Funkcjonowanie rodzin osób z doświadczeniem choroby 20
Osamotnienie 21
Psychologiczne aspekty doświadczania choroby 22
Holistyczne podejście do terapii i wsparcia 24

Rozdział 2. Pomoc psychologiczna i wsparcie społeczne w świetle koncepcji procesu zdrowienia 25
Czym jest proces zdrowienia 25
Nadzieja i proces zdrowienia 28
Elementy składowe procesu zdrowienia 30
Przebieg procesu zdrowienia 34
Wspieranie procesu zdrowienia 35
Budowanie samodzielności 36
Umacnianie (empowerment) 38

Rozdział 3. Od azylowego do środowiskowego modelu terapii i wsparcia 43
Przytułki 44
Zakłady lecznicze dla obłąkanych 46
Szpitale psychiatryczne i azylowy model leczenia 48
Antypsychiatria 54
Środowiskowy model leczenia 56
Poprawa jakości życia jako cel środowiskowego modelu pomocy 62

Rozdział 4. Pomoc psychologiczna 65
Czynniki wspólne dla wszystkich form pomocy psychologicznej 66
Komunikowanie się 70
Empatia 73
Trudności występujące w relacji terapeuta – osoba z doświadczeniem choroby psychicznej 76
Pomoc psychologiczna dla osób chorujących psychicznie − założenia 80
Metody pomocy psychologicznej 81
Psychoterapia 82
Psychoterapia poznawczo-behawioralna 83
Psychoterapia psychodynamiczna 90
Metody treningowe 93
Treningi behawioralne 93
Trening umiejętności społecznych 95
Treningi neuropoznania 99
Treningi społecznego poznania 105
Terapia pozytywna 109
Inne metody terapeutyczne 116
Społeczność terapeutyczna 116
Psychoedukacja 121
Naturoterapia 129
Wykorzystanie technik komputerowych i internetu we wspieraniu procesu zdrowienia 137
Efektywność pomocy psychologicznej 146
Podsumowanie 157
Pomoc psychologiczna dostępna w ramach placówek lecznictwa psychiatrycznego 158
Szpitale psychiatryczne oraz całodobowe oddziały psychiatryczne w szpitalach ogólnych 159
Psychiatryczne oddziały dzienne 164
Zespoły leczenia środowiskowego 164
Poradnie zdrowia psychicznego 165
Punkty zgłoszeniowo-koordynacyjne 167

Rozdział 5. Wsparcie społeczne 169
Indywidualne sieci społeczne i wsparcie społeczne w procesie zdrowienia 169
Specyfika programów wsparcia 176
Środowiskowe domy samopomocy 178
Warsztaty terapii zajęciowej 179
Ośrodki wsparcia 181
Specjalistyczne usługi opiekuńcze 182
Kluby 183
Mieszkania wspierane (treningowe) 185
Programy wzmacniające zasoby indywidualne 186
Programy wspierające zatrudnienie 190
Inicjatywy samopomocowe 192

Rozdział 6. Środowiskowe systemy leczenia i wsparcia 199
Elementy tworzące system 199
Znaczenie społeczności lokalnej dla wsparcia procesu zdrowienia 205

Rozdział 7. Indywidualny Plan Zdrowienia 215
Znaczenie indywidulanego planu terapii i wsparcia dla efektywności procesu zdrowienia 215
Zasady tworzenia Indywidualnego Planu Zdrowienia 218

Rozdział 8. Podsumowanie 229

Aneks. Narzędzia przydatne do przygotowania i monitorowania Indywidulanego Planu Zdrowienia 237

Bibliografia 245

Indeks 285

O Autorach 291