Socjologia narodu i konfliktów etnicznych

Wstęp 9 Rozdział 1. Co to jest naród? 17 Cztery krótkie uwagi metodologiczne 20 Powstanie narodów 23 Prymordialiści i historycyści 23 Naturaliści i konstruktywiści 28 Status ontologiczny narodów 28 Naród – próba opisu typu idealnego 30 Demos, ethnos i naród kulturowy 44 Podsumowanie 54 Słowniczek terminów 56 Rozdział 2. Proces narodowotwórczy 59 Inkorporacja geograficzna i społeczna na Zachodzie, mobilizacja ludowa na Wschodzie 60 Główne czynniki narodowotwórcze 70 Państwo oraz związana z nim historia i tradycja 70 Zorganizowana religia 71 Mit wspólnego pochodzenia 74 Język 76 Wojna 83 Traumatyczne doświadczenia 84 Instytucjonalizacja grupy 84 Podsumowanie 87 Rozdział 3. Tożsamość i tradycja narodowa 89 Tożsamość indywidualna, społeczna i narodowa jednostki 91 Tożsamości grupowe 95 Tożsamość jednostkowa w kontekście tożsamości grupowej 99 Tożsamość narodowa a świadomość narodowa i identyfikacja narodowa 100 Tożsamość narodowa a tożsamość obywatelska 102 Tradycja narodowa – ciągłość i zmiana, pamięć i zapomnienie 103 Ciągłość i zmiana 103 Pamięć i zapomnienie 105 Podsumowanie 107 Słowniczek terminów 108 Rozdział 4. Stereotypy i uprzedzenia narodowe 111 Stereotypy – mechanizm porządkowania rzeczywistości społecznej 113 Społeczny charakter stereotypów 114 Rodzaje stereotypów 115 Cechy stereotypów 117 Funkcje stereotypów 123 Jak zmieniać stereotypy? 127 Metody badania stereotypów 131 Stereotypy jawne i ukryte 135 Uprzedzenia i dyskryminacja 136 Podsumowanie 137 Rozdział 5. Mniejszości narodowe – definicja i typologie 139 Problemy definicyjne 141 Prawnicza definicja mniejszości narodowych Francesco Capotortiego 146 Typologia mniejszości narodowych 151 Podsumowanie 157 Słowniczek terminów 158 Rozdział 6. Ochrona mniejszości narodowych 161 Prawo międzynarodowe dotyczące mniejszości w okresie międzywojennym 164 Międzynarodowa ochrona praw mniejszości narodowych po 1945 roku 167 Polityka wewnętrzna państw wobec mniejszości narodowych 174 Polskie ustawodawstwo dotyczące mniejszości narodowych 178 Podsumowanie 185 Rozdział 7. Nacjonalizm 187 Ewolucja nacjonalizmu zachodnioeuropejskiego 191 Rodzaje nacjonalizmów 193 Nacjonalizm jako ideologia 199 Funkcje nacjonalizmu 209 Nacjonalizm jako ideologia modernizacyjna – nacjonalizm gospodarczy 211 Podsumowanie 215 Słowniczek terminów 218 Rozdział 8. Konflikty etniczne – próba typologii 221 Źródła zewnętrznych konfliktów etnicznych 223 Źródła wewnętrznych konfliktów etnicznych 226 Konflikt etniczny w obronie tożsamości narodowej 226 Konflikt etniczny związany z poszanowaniem symboli narodowych 229 Konflikt etniczny związany z procesem narodowotwórczym 232 Konflikt etniczny jako rezultat zmiany systemowej 233 Konflikt etniczny jako instrument w polityce rządzących 236 Konflikt etniczny jako wynik historycznych resentymentów lub skutek fałszywej świadomości 237 Konflikt etniczny jako wyraz interesów pozaetnicznych lub rodzaj taktyki politycznej 241 Potencjalny konflikt etniczny 242 Podsumowanie 243 Rozdział 9. Nacjonalizm w Europie Środkowej i Wschodniej pod koniec XX wieku 245 Nacjonalizm jako odpowiedź na wyzwanie rozwojowe – horyzont długiego trwania 247 Nacjonalizm jako instrument selektywnej inkorporacji do systemu światowego 249 Nacjonalizm jako rezultat odmiennego rozwoju politycznego i społecznego – horyzont nation building process 254 Odmienna społeczna rola historii 255 Specyfika „topografii narodowości” Europy Środkowej i Wschodniej 256 Nacjonalizm jako rezultat komunizmu i ideologia zastępcza wobec niego – horyzont formacji postkomunistycznej 259 Komunistyczny nacjonalizm 260 Nacjonalizm jako sposób wychodzenia z komunizmu 264 Nacjonalizm jako rezultat komunizmu 267 Nacjonalizm jako ideologia zastępcza wobec komunizmu 272 Podsumowanie 276 Rozdział 10. Państwo narodowe w dobie globalizacji 277 Specyfika europejskiego państwa narodowego 281 Czy koniec państwa narodowego? 284 Zmieniający się kształt i rola państwa narodowego – państwo sieciowe 286 Globalizacja versus lokalizacja, partykularyzm i fragmentaryzacja 289 Podsumowanie 291 Zakończenie 293 Bibliografia 299 Indeks nazwisk 311 Spis tabel 315 Spis rysunków 317