Folia Medica Lodziensia t. 37 z. 1/2010

OD REDAKCJI (fragment) Oddajemy w ręce Czytelników pierwszy numer naszego Czasopisma wydany w 2010 roku i dedykowany pamięci Profesora Michała Karaska. Numer ten rozpoczynamy dwoma artykułami – Wspomnieniami o Profesorze Michale Karasku napisanymi przez Profesora Marka Pawlikowskiego i Profesora Andrzeja Lewińskiego. Wiadomo, Ŝe głównym przedmiotem zainteresowań i badań Prof. Karaska była szyszynka i jej hormon - melatonina. Pierwszą pracę dotyczącą szyszynki opublikował już w 1965 roku. Badania związane z szyszynką były podstawą Jego pracy doktorskiej, a także rozprawy habilitacyjnej oraz tematem większości spośród 320 Jego publikacji. Profesor Michał Karasek był niekwestionowanym pionierem badań nad szyszynką i melatoniną w Polsce oraz międzynarodowym Autorytetem w tej dziedzinie. W związku z powyższym zeszyt poświęcony Jego pamięci prawie w całości dotyczy wielokierunkowego działania melatoniny. W bieżącym numerze FML zostały zamieszczone publikacje autorstwa wybitnych Znawców tego tematu. Autorzy prac omówili w nich rolę melatoniny jako wielofunkcyjnej cząsteczki sygnałowej, antyoksydacyjne właściwości hormonu oraz znaczenie melatoninyw układzie krąŜenia i przewodzie pokarmowym. Ponad pół wieku po odkryciu melatoniny przez Aarona Lernera, szczególnie interesującym, szeroko badanym i dyskutowanym zagadnieniem jest znaczenie kliniczne i właściwości lecznicze tego hormonu, które zostały w sposób szczegółowy i z uwzględnieniem najnowszych doniesień, przedstawione w pracy Prof. Andrzeja Lewińskiego i Prof. Małgorzaty Karbownik-Lewińskiej.

Folia Medica Lodziensia tom 37 numer 1/2010 Melatonina - wielokierunkowe aspekty działania Pamięci Prof. Micha³a Karaska Spis treści Od Redakcji/Editorial ............. 1 Marek Pawlikowski ................. 5 Profesor Michał Karasek (1937-2009) - życie i działalność naukowa Andrzej Lewiński .................... 11 Profesor Michał Karasek – starszy kolega, współpracownik i przyjaciel, nauczyciel życiowej roztropności Krystyna Skwarło-Sońta, Paweł Majewski ...... 15 Melatonina, wielofunkcyjna cząsteczka sygnałowa w organizmie ssaka: miejsca biosyntezy, funkcje, mechanizmy działania Melatonin, multifunctional signal molecule in mammals: origin, functions, mechanisms of action Małgorzata Karbownik-Lewińska, Andrzej Lewiński ....................................... 57 Protective effects of melatonin against oxidative damage of macromolecules caused by selected potential carcinogens Ochronny wpływ melatoniny przed uszkodzeniem oksydacyjnym makrocząsteczek biologicznych wywołanym przez potencjalne czynniki kancerogenne Ewa Sewerynek ..................... 69 Wpływ melatoniny na czynność układu sercowo-naczyniowego Melatonin effects on the cardiovascular system Maria Wiśniewska-Jarosińska, Jan Chojnacki ............................................... 89 Rola melatoniny w chorobach przewodu pokarmowego Role of melatonin in the gastrointestinal tract disease Andrzej Lewiński, Małgorzata Karbownik-Lewińska ................................... 111 Znaczenie kliniczne i zastosowanie terapeutyczne melatoniny – obecny stan wiedzy Clinical significance and therapeutic application of melatonin – current state of art Maria Maksymowicz, Włodzimierz T. Olszewski ... 151 Przydatność mikroskopii elektronowej w diagnostyce gruczolaków przysadki Usefulness of electron microscopy methods in the diagnostics of pituitary adenomas