Tematem publikacji są środki wdrażania technologii „zero emisji”, czyli procesy technologiczne i urządzenia techniczne, które służą do eliminowania odpadów z praktyki przemysłowej w sposób bezpośredni lub pośredni, przy czym za odpady uznano surowce i półprodukty niewchodzące w skład wyrobu finalnego oraz te zasoby energii, których obecność w wyrobie finalnym jest zbędna ze względów technicznych i technologicznych. Zakres tego opracowania obejmuje dziedziny działalności przemysłowej wybrane spośród uznanych w Polsce za szczególnie uciążliwe dla środowiska, a więc: przemysł energetyczny, hutnictwo i przemysł metalurgiczny, przemysł odlewniczy, powierzchniową obróbkę metali, przetwórstwo tworzyw sztucznych, przemysł materiałów budowlanych, przemysł chemiczny i przemysł papierniczy. Każdej z wymienionych dziedzin poświęcono osobny rozdział. Ponadto do opracowania włączono rozdziały poświęcone energooszczędnym silnikom elektrycznym i spalinowym, przemysłowi meblarskiemu oraz symbiozie przemysłowej. Wprowadzenie do tematu stanowią dwa rozdziały o treści ogólnej. Niniejsza publikacja może być wykorzystana w pracy naukowej i dydaktycznej na uczelniach technicznych, ekonomicznych i związanych z ochroną środowiska. Adresatami książki są również wszystkie osoby związane zawodowo lub pozazawodowo z zapobieganiem degradacji środowiska: nauczyciele, pracownicy administracji, planiści, biznesmeni, politycy, a także pracownicy nauki i studenci uczelni uniwersyteckich (geografii, chemii, biologii), akademii rolniczych, uniwersytetów przyrodniczych, wyższych szkół zawodowych i niektórych studiów podyplomowych.
WSTĘP (Jan Jabłoński) 7
ROZDZIAŁ 1 (Jan Jabłoński) 11
Wprowadzenie do problemu technologii „zero emisji” 11
1.1. Technologie „zero emisji” jako kierunek zapobiegania degradacji środowiska 11
1.2. Niejednoznaczność pojęcia „technologie »zero emisji«” 14
1.3. Umiejscowienie technologii „zero emisji” w ochronie środowiska 17
1.4. Klasyfikacja technologii „zero emisji” 21
1.5. Perspektywy technologii „zero emisji” 24
Literatura 25
ROZDZIAŁ 2 (Jan Jabłoński) 27
Dwa podejścia do ochrony środowiska 27
2.1. Wprowadzenie 27
2.2. Podejście „od skutku” 31
2.3. Podejście „od źródła” 36
2.4. Wnioski 41
Literatura 41
ROZDZIAŁ 3 (Krzysztof Jesionek) 43
Technologie „zero emisji” w przemyśle energetycznym 43
3.1. Wprowadzenie 43
3.2. Podstawowe paliwa energetyczne 46
3.3. Produkty związane z procesami spalania 50
3.4. Konwencjonalny blok energetyczny parowy 55
3.5. Oddziaływanie przemysłu energetycznego na środowisko 63
3.6. Ograniczanie wpływu elektrowni na środowisko 69
3.7. Podsumowanie 79
Literatura 81
ROZDZIAŁ 4 (Mirosław Karbowniczek, Zygmunt Wcisło) 83
Problematyka odpadów w przemyśle metalurgicznym 83
4.1. Wprowadzenie 83
4.2. Etapy produkcji hutniczej 85
4.3. Charakterystyka technologii metalurgicznych w aspekcie „zero emisji” 88
4.4. Technologie zagospodarowania odpadów metalurgicznych 93
4.5. Techniki zintegrowane z wybranymi procesami metalurgicznymi 103
Literatura 107
ROZDZIAŁ 5 (Andrzej Modrzyński) 111
Technologie „zero emisji” w przemyśle odlewniczym stopów żelaza 111
5.1. Charakterystyka procesu technologicznego wytwarzania odlewów ze stopów żelaza 111
5.2. Emisja odpadów w procesie produkcyjnym wytwarzania odlewów ze stopów żelaza 119
5.3. Wybór optymalnych technologii wytwarzania odlewów ze stopów żelaza z punktu widzenia ograniczenia emisji szkodliwych odpadów 127
5.4. Podsumowanie 136
Literatura 139
ROZDZIAŁ 6 (Jacek Jackowski) 141
Technologie „zero emisji” w przetwórstwie stopów aluminium 141
6.1. Wprowadzenie 141
6.2. Technologia wytwarzania aluminium i jego stopów 142
6.3. Przetwarzanie stopów aluminium 145
6.4. Odpady w procesach wytwarzania i przetwarzania stopów aluminium 147
6.5. Sposoby wykorzystania odpadów stopów aluminium 148
6.6. Wnioski 160
Literatura 161
ROZDZIAŁ 7 (Leszek Małdziński) 163
Technologie „zero emisji” w procesach obróbki cieplno-chemicznej 163
7.1. Wprowadzenie 163
7.2. Wiadomości ogólne 165
7.3. Podstawy regulowanego azotowania gazowego 166
7.4. Przegląd stosowanych obecnie procesów azotowania gazowego 170
7.5. Regulowane azotowanie gazowe ZeroFlow 173
7.6. Azotowanie metodą ZeroFlow w warunkach przemysłowych 186
7.7. Podsumowanie 194
Literatura 194
ROZDZIAŁ 8 (Dorota Czarnecka-Komorowska) 197
Technologie „zero emisji” w przetwórstwie tworzyw sztucznych 197
8.1. Wprowadzenie 197
8.2. Bilans obciążeń środowiskowych spowodowanych tworzywami sztucznymi 202
8.3. Recykling materiałów polimerowych 205
8.4. Technologie przetwarzania materiałów polimerowych 208
8.5. Techniki BAT w produkcji polimerów 221
8.6. Podsumowanie 223
Literatura 224
ROZDZIAŁ 9 (Marek Gawlicki) 227
Technologie „zero emisji” w przemyśle materiałów budowlanych 227
9.1. Wprowadzenie 227
9.2. Przemysł mineralnych materiałów wiążących 228
9.3. Przemysł cementowy 229
9.4. Namiar surowcowy do produkcji klinkieru portlandzkiego 230
9.5. Wytwarzanie klinkieru portlandzkiego 234
9.6. Produkcja cementów powszechnego użytku 242
9.7. Przemysł wapienniczy 246
9.8. Przemysł gipsowy 251
9.9. Produkcja betonów 253
9.10. Produkcja ceramiki budowlanej 255
9.11. Podsumowanie 256
Literatura 257
ROZDZIAŁ 10 (Sławomir Binkowski, Iwona Binkowska) 259
Technologie „zero emisji” w przemyśle rafineryjnym 259
10.1. Wprowadzenie 259
10.2. Transport i magazynowanie ropy 261
10.3. Odsalanie i destylacja ropy naftowej 261
10.4. Konwersja produktów pierwotnych 267
10.5. Wytwarzanie olejów bazowych 272
10.6. Oleje napędowy i opałowy 275
10.7. Emisje rafineryjne 280
10.8. Podsumowanie 286
Literatura 286
ROZDZIAŁ 11 (Kari Pieniniemi) 289
Technologie „zero emisji” w przemyśle celulozowo-papierniczym 289
11.1. Przemysł celulozowo-papierniczy w Europie 289
11.2. Główne aspekty środowiskowe w przemyśle celulozowo-papierniczym 292
11.3. Czystsza produkcja masy i papieru 297
11.4. Modyfikacje procesów w cyklu redukcji zanieczyszczenia ściekami płynnymi 299
11.5. Oczyszczanie ścieków 313
10.6. Redukcja emisji do powietrza 322
Literatura 330
ROZDZIAŁ 12 (Paweł Idziak) 331
Technologie „zero emisji” w konstrukcji silników elektrycznych 331
12.1. Wprowadzenie 331
12.2. Opis maszyny elektrycznej jako wytworu produkcji przemysłowej 333
12.3. Ważniejsze materiały konstrukcyjne wykorzystywane przy produkcji maszyn elektrycznych 338
12.4. Ważniejsze współczesne technologie wytwórcze wybranych węzłów konstrukcyjnych maszyn 351
12.5. Paradoks „maszyny energooszczędnej” 356
12.6. Dotychczasowe technologie recyklingu maszyn elektrycznych 358
12.7. Zagrożenia środowiskowe wywołane pracą napędów elektrycznych 362
12.8. Podsumowanie 365
Literatura 367
ROZDZIAŁ 13 (Jerzy Merkisz) 369
Rozwój silników spalinowych w aspekcie ekologicznym 369
13.1. Wprowadzenie 369
13.2. Emisja z silników o zapłonie iskrowym oraz o zapłonie samoczynnym 371
13.3. Systemy napędowe pojazdów 373
13.4. Konwencjonalne silniki spalinowe 377
13.5. Rozwój układów wtryskowych oraz zapłonowych silników o zapłonie iskrowym 380
13.6. Możliwości zmniejszenia zużycia paliwa we współczesnych pojazdach 384
13.7. Podsumowanie 393
Literatura 393
ROZDZIAŁ 14 (Robert Kłos, Beata Fabisiak) 395
Technologie „zero emisji” w przemyśle meblarskim 395
14.1. Wprowadzenie 395
14.2. Nowoczesne materiały i produkty drewnopochodne wykorzystywane w produkcji mebli i wyposażenia wnętrz 396
14.3. Wybrane nowoczesne technologie produkcji mebli 401
14.4. Idea „zero emisji” we współczesnym wzornictwie 408
14.5. Podsumowanie 417
Literatura 417
ROZDZIAŁ 15 (Emilia den Boer) 419
Symbioza przemysłowa a technologie „zero emisji” 419
15.1. Wprowadzenie 419
15.2. Podstawowe definicje 420
15.3. Produkty uboczne zamiast odpadów 421
15.4. Przykłady symbiozy przemysłowej 424
15.5. ZeroWIN – w kierunku redukcji ilości odpadów w sieciach przemysłowych 431
15.6. Podsumowanie 434
Literatura 435
ANEKS – Klasyfikacja technologii „zero emisji” 437
-14%