ebook Tradycje i współczesność polskiej samoorganizacji obywatelskiej Wybrane wątki z dziejów instytucji i inicjatyw społecznych od XII do XXI wieku Ewa Leś

Name: Tradycje i współczesność polskiej samoorganizacji obywatelskiej
SKU: 2514DF2FEB
Price: 35.51 PLN
Availability: InStock
Author: Ewa Leś
ISBN: 9788323569930

Wydawca: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego

Rok wydania: 2025

Autorka ukazuje rolę, jaką polskie instytucje obywatelskie, nieformalne inicjatywy oddolne oraz obywatele odgrywali i odgrywają w sprawach publicznych. Przedstawia rozwiązania prawne i wdrożeniowe obowiązujące w różnych okresach historii państwa polskiego i wskazuje na ich fundamentalne znaczenie w budowaniu awansu cywilizacyjnego Polski i wzmacnianiu odporności społeczeństwa na kryzysy. Podkreśla wagę reform oraz działań legislacyjnych i wdrożeniowych na rzecz wsparcia rozwoju społeczeństwa obywatelskiego w latach 1989–2023.

******

The Traditions and Modernity of Polish Civic Self-Organization: Selected Threads from the History of Institutions and Social Initiatives from the 12th to the 21st Century

The author shows the part Polish civic institutions, informal grassroots movements and citizens have played and play in public affairs. She presents legal and implementation solutions in force at various periods in the history of the Polish state and points to their fundamental importance in building the civilization advancement of Poland and in strengthening society\'s resilience to crises. She underlines the importance of reforms and legislative and implementation actions in support of the development of civil society in 1989–2023.

Spis treści ebooka Tradycje i współczesność polskiej samoorganizacji obywatelskiej

Wstęp 9

Rozdział 1. Z dziejów samoorganizacji społecznej w wiekach średnich i w czasach I Rzeczypospolitej (1108–1795) 17
1.1. Wczesne instytucje i inicjatywy samoorganizacji
społecznej w Europie i na ziemiach polskich 17
1.2. Polska samoorganizacja społeczna w okresie
preindustrialnym 31

Rozdział 2. Nurt społecznej samoorganizacji i pracy organicznej w ramach państw zaborczych i wbrew nim (1795–1918) 39
2.1. Patriotyzm i zdolność narodu polskiego do
zebrania się razem i utrzymania jedności narodowej 39
2.2. Towarzystwa, fundacje oświatowe, spółdzielnie
rolnicze, kasy samopomocy finansowej, Kościół
katolicki, zgromadzenia zakonne i działalność kobiet
w zagospodarowaniu „wolności do” 41
2.3. Społeczna samoorganizacja na rzecz mecenatu
nauki i kultury 53

Rozdział 3. U boku państwa. Instytucje i inicjatywy obywatelskie w II Rzeczypospolitej (1918–1939) 67
3.1. Samoorganizacja społeczna podczas I wojny
światowej 67
3.2. Wysoka aktywność Polaków i wszystkich obywateli
przedwojennej Polski 68
3.3. Spółdzielczość ważną instytucją rozwoju
gospodarczego i społecznego niezawisłego państwa
polskiego 75

Rozdział 4. Polskie instytucje i organizacje społeczne działające legalnie i w konspiracji pod okupacją niemiecką (1939–1945) 81
4.1. Nurt działalności legalnej organizacji
społecznych 81
4.2. Polskie podziemie obywatelskie w okresie wojny i
okupacji 83

Rozdział 5. Od ograniczania sprawczości obywatelskiej do budowy społeczeństwa alternatywnego w czasach PRL (1945–1989) 93
5.1. Kontekst polityczno-prawny 93
5.2. Spadek instytucjonalnej aktywności społecznej i
powstawanie obywatelskich inicjatyw samopomocowych
103
5.3. Czas „Solidarności” i stan wojenny 110

Rozdział 6. Renesans samoorganizacji obywatelskiej po historycznym przełomie ustrojowym roku 1989 119
6.1. Obraz przemian politycznych, gospodarczych i
społecznych 119
6.2. Odbudowa aktywności obywatelskiej i formy jej
artykulacji 126
6.3. Nowe kierunki inicjatyw obywatelskich i znacząca
poprawa zasobów ekonomicznych organizacji sektora
obywatelskiego 128
6.4. Samorządne organizacje i nieformalne inicjatywy
wobec potrzeb, wyzwań i aspiracji czasów zmiany
ustrojowej 136
6.5. W stronę publiczno-niepublicznego systemu
instytucjonalnej obsługi rynku pracy: samopomocowe
programy włączenia społecznego i zawodowego 144
6.6. Działalność społeczna Kościoła katolickiego po
roku 1989 150
6.7. Nowe trendy i modele uczestnictwa społeczeństwa
w życiu publicznym 151
6.8. Samoorganizacja społeczna podczas kryzysu
pandemicznego i na rzecz uchodźców wojennych z
Ukrainy 153
6.9. Polska polityka na rzecz umacniania
samoorganizacji społecznej w latach 1989–2023 155

Wnioski 163
Bibliografia 169
Indeks osobowy 179
Spis wykresów 183
Spis ilustracji 185
Summary 189