ebook Zaburzenia psychiczne u dzieci i młodzieży

Spis treści ebooka Zaburzenia psychiczne u dzieci i młodzieży

Przedmowa XI

CZĘŚĆ I. DIAGNOZA 1

1. Badanie psychiatryczne małego dziecka – Izabela Łucka 3
Piśmiennictwo 10

2. Diagnoza psychologiczna dziecka – Natalia Maja Józefacka 11
2.1. Wstęp 11
2.1.1. Etapy postępowania w diagnozie klinicznej 12
2.1.2. Specyfika obserwacji małego dziecka w wieku 0–3 lat 22
Piśmiennictwo 25

3. Badanie psychiatryczne dziecka w wieku szkolnym i adolescenta – Anna Bogucka-Bonikowska 33
3.1. Wprowadzenie 33
3.2. Wstępna część badania psychiatrycznego 34
3.3. Wywiad od rodziców/opiekunów 36
3.4. Wywiad diagnostyczny od dziecka w wieku szkolnym i nastolatka 38
3.5. Ocena stanu psychicznego 40
3.6. Informacje ze szkoły i z innych źródeł 42
3.7. Wywiad medyczny i ocena stanu fizycznego – badanie fizykalne i neurologiczne 43
3.7.1. Badanie skóry, włosów i paznokci 44
3.7.2. Badanie głowy, oczu, nosa i gardła 44
3.7.3. Badanie szyi, klatki piersiowej i brzucha 45
3.7.4. Badanie narządów płciowych 45
3.7.5. Badanie neurologiczne 45
3.7.6. Badania diagnostyczne 45
3.8. Postawienie diagnozy klinicznej i konceptualizacja 46
3.9. Psychoedukacja i plan leczenia 46
3.10. Podsumowanie 47
Piśmiennictwo 48

4. Kliniczna diagnoza psychologiczna dzieci starszych i młodzieży – Agnieszka Kałwa 49
4.1. Wstęp 49
4.2. Cel i kontekst diagnozy klinicznej 50
4.3. Metody diagnozy psychologicznej 52
4.3.1. Wywiad kliniczny 52
4.3.2. Obserwacja zachowania badanego 53
4.3.3. Testy standaryzowane, analiza ilościowa i jakościowa 54
4.3.4. Skale oceny inteligencji 54
4.3.5. Wybrane metody diagnozy funkcji poznawczych 59
4.4. Ocena objawów psychopatologicznych 65
4.5. Badanie osobowości 67
4.6. Podsumowanie 70
Piśmiennictwo 71

5. Badania dodatkowe w psychiatrii – Agnieszka Jarząbek-Cudo, Barbara Remberk 73
5.1. Wprowadzenie 73
5.2. Badanie przedmiotowe 74
5.3. Podstawowe badania laboratoryjne 74
5.4. Ocena układu krążenia – badanie EKG i echo serca 75
5.5. Badanie EEG 75
5.6. Badania neuroobrazowe 76
5.7. Pogłębienie diagnozy i wykluczenie przyczyn somatycznych prezentowanych objawów 76
5.7.1. Pogłębienie diagnozy pediatrycznej 77
5.7.2. Pogłębienie diagnozy neurologicznej 78
5.7.3. Pogłębienie diagnozy w zakresie schorzeń uwarunkowanych genetycznie 78
5.8. Monitorowanie leczenia 79
Piśmiennictwo 79

CZĘŚĆ II. LECZENIE ZABURZEŃ 81

6. Skrining i pierwsza interwencja w gabinecie pediatrycznym – Natalia Maja Józefacka 83
6.1. Zaburzenia ze spektrum autyzmu – badania przesiewowe przed 1. r.ż. 84
6.2. Wczesne rozpoznanie – klucz do skutecznej terapii 85
6.3. Autyzm u małych dzieci – charakterystyka funkcjonowania 85
6.4. Rozwój społeczny – najwcześniejsze oznaki 86
6.4.1. Zaburzenia komunikacji 86
6.5. Sztywne wzorce zachowań i zainteresowań 87
6.5.1. Inne niepokojące zachowania i objawy 87
6.5.2. Wielowymiarowość diagnozy 88
6.5.3. Grupa ryzyka 88
6.5.4. Rozpoznawanie autyzmu – postępowanie 88
6.5.5. Narzędzia przesiewowe 89
6.6. Depresja poporodowa – badania przesiewowe podczas bilansu niemowlaka 91
6.6.1. Rola pediatry w wykrywaniu depresji poporodowej 91
6.6.2. Objawy depresji poporodowej i jej konsekwencje 91
6.6.3. Konsekwencje depresji poporodowej dla rozwoju dziecka 92
6.6.4. Wczesna diagnoza – klucz do zdrowia matki i dziecka 93
Piśmiennictwo 95

7. Zespoły genetyczne z manifestacją psychiatryczną – Maja Krefft 101
7.1. Wprowadzenie 101
7.2. Zespół Downa 102
7.2.1. Charakterystyka zespołu 102
7.2.2. Zaburzenia psychiczne u pacjentów z zespołem Downa 103
7.3. Zespół mikrodelecji 22q11.2 104
7.3.1. Charakterystyka zespołu 104
7.3.2. Zaburzenia psychiczne towarzyszące zespołowi mikrodelecji 22q11.2 104
7.4. Zespół łamliwego chromosomu X 105
7.4.1. Charakterystyka zespołu 105
7.4.2. Zaburzenia psychiczne występujące w zespole łamliwego chromosomu X 106
7.5. Zespół Pradera-Willego 107
7.5.1. Charakterystyka zespołu 107
7.5.2. Zaburzenia psychiczne występujące w zespole Pradera-Willego 107
7.6. Zespół Williamsa-Beurena 108
7.6.1. Charakterystyka zespołu 108
7.6.2. Zaburzenia psychiczne występujące w zespole Williamsa-Beurena 109
7.7. Podsumowanie 109
Piśmiennictwo 114

8. Postępowanie w zaburzeniach o podłożu organicznym – Joanna Brągoszewska, Anna Gralewicz 115
8.1. Postępowanie w przypadku badania dziecka z podejrzeniem współwystępowania choroby neurodegeneracyjnej lub somatycznej przyczyny zaburzeń psychicznych 118
Piśmiennictwo 123

9. Postępowanie w przypadku uzależnień i nadużywania substancji psychoaktywnych oraz zaburzeń behawioralnych – Anetta Stobiecka-Donicz, Przemysław Łukasiewicz 125
9.1. Klasyfikacja nozologiczna uzależnień 126
9.2. Epidemiologia uzależnień 130
9.3. Współchorobowość psychiatryczna i somatyczna w uzależnieniach 131
9.4. Biopsychopsychospołeczne podłoże rozwoju uzależnień i profilaktyka ich występowania 134
9.4.1. Biologiczne podłoże rozwoju uzależnień 134
9.4.2. Wspieranie profilaktyki opartej na dowodach naukowych 136
9.4.3. Poziomy profilaktyki 138
9.4.4. Psychospołeczne czynniki ryzyka rozwoju uzależnień 139
9.4.5. Krótka interwencja profilaktyczna 147
9.4.6. Profilaktyka e-uzależnień 148
9.4.7. Finansowanie działań profilaktycznych na szczeblu lokalnym 149
9.4.8. Profilaktyka szkolna 150
9.5. System opieki psychiatrycznej i uzależnień dla dzieci i młodzieży w Polsce 150
9.5.1. Sądowy przymus leczenia 151
9.6. Leczenie uzależnień 153
9.6.1. Terapia uzależnień oparta na dowodach 153
9.6.2. Psychofarmakoterapia uzależnień 154
Piśmiennictwo 156

10. Problematyczne używanie internetu i mediów społecznościowych u dzieci i młodzieży – implikacje dla praktyki klinicznej – Artur Wiśniewski 159
10.1. Wprowadzenie 159
10.1.1. Definicja i konceptualizacja problematycznego używania internetu 159
10.1.2. Epidemiologia 160
10.1.3. Znaczenie kliniczne 161
10.2. Diagnoza i klasyfikacja 162
10.2.1. Kryteria diagnostyczne (ICD-11, DSM-5) 162
10.2.2. Proces diagnostyczny problematycznego używania internetu u dzieci i młodzieży 163
10.2.3. Dysregulacja emocjonalna jako czynnik ryzyka problematycznego używania internetu u dzieci i młodzieży 169
10.2.4. Wpływ stylów przywiązania na problematyczne korzystanie z internetu wśród dzieci i młodzieży 169
10.3. Mechanizmy neurobiologiczne i psychologiczne uwzględniane przy projektowaniu platform społecznościowych a ryzyko problematycznego użytkowania internetu u dzieci i młodzieży 170
10.4. Współwystępowanie z innymi zaburzeniami 172
10.4.1. Związek zaburzeń ze spektrum autyzmu (ASD) z PIU – perspektywa kliniczna 172
10.4.2. Związek między ADHD a PIU u dzieci i młodzieży 174
10.4.3. Związek problematycznego korzystania z internetu z zaburzeniami odżywiania i obrazem ciała u dzieci i młodzieży 174
10.4.4. Związek między PIU a zachowaniami autodestrukcyjnymi wśród dzieci i młodzieży 175
10.5. Profilaktyka i wczesna interwencja w zakresie PIU 176
10.5.1. Przydatne strategie radzenia sobie z PIU 176
10.6. Psychoterapeutyczne metody leczenia PIU 178
10.6.1. Monitorowanie i profilaktyka nawrotów 181
Piśmiennictwo 182

11. Zaburzenia psychotyczne – Barbara Remberk, Katarzyna Wójcicka 183
11.1. Definicja 183
11.2. Objawy charakterystyczne dla schizofrenii 184
11.3. Inne zaburzenia psychotyczne 187
11.4. Diagnostyka różnicowa zaburzeń psychotycznych 188
11.5. Badania dodatkowe 190
11.6. Leczenie zaburzeń psychotycznych 190
11.6.1. Farmakoterapia 190
11.6.2. Oddziaływania niefarmakologiczne 194
11.6.3. Wybór miejsca leczenia 194
11.7. Wpływ choroby na funkcjonowanie szkolne i możliwe interwencje 195
11.8. Przebieg schizofrenii i rokowanie 195
11.9. Zaburzenia psychotyczne spoza spektrum schizofrenii 196
11.10. Słów kilka na temat współpracy pediatry i psychiatry 196
11.10.1. Wczesne zauważenie rozwijających się zaburzeń 196
11.10.2. W trakcie leczenia 198
Piśmiennictwo 199

12. Katatonia – Barbara Remberk, Katarzyna Wójcicka 201
Piśmiennictwo 203

13. Zaburzenia afektywne – Anna Zofia Antosik-Wójcińska, Monika Dominiak 205
13.1. Zaburzenia afektywne – definicja 205
13.2. Zaburzenia nastroju (afektywne) według klasyfikacji ICD-10 205
13.3. Zaburzenia nastroju według klasyfikacji ICD-11 (6A60–6A8Z) 206
13.4. Zaburzenia nastroju według klasyfikacji DSM-5 206
13.5. Rozpoznawanie zaburzeń afektywnych 207
13.5.1. Rozpoznanie depresji według klasyfikacji ICD-10 211
13.5.2. Choroba afektywna dwubiegunowa 212
13.6. Leczenie zaburzeń afektywnych w populacji dzieci i młodzieży 214
13.6.1. Leczenie epizodu depresyjnego 214
13.6.2. Leczenie choroby afektywnej dwubiegunowej 216
13.7. Leczenie podtrzymujące 220
13.8. Rokowanie 220
Piśmiennictwo 221

14. Zaburzenia lękowe: lęk separacyjny, lęk uogólniony, fobie – Anita Bryńska 225
14.1. Wprowadzenie 225
14.2. Lęk przed separacją w dzieciństwie 226
14.3. Uogólnione zaburzenie lękowe 227
14.4. Zaburzenia lękowe w postaci fobii 228
14.5. Postępowanie w przypadku zaburzeń lękowych u dzieci i młodzieży 229
Piśmiennictwo 230

15. Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne – Anita Bryńska 233
15.1. Klasyfikacja 233
15.2. Obraz kliniczny 234
15.3. Epidemiologia 235
15.4. Etiologia 235
15.5. Leczenie 237
Piśmiennictwo 239

16. Czym jest PTSD? – Łukasz Konowałek 241
16.1. Złożone PTSD (Complex PTSD, C-PTSD) 243
16.2. Co powinno wzbudzić podejrzenia? 244
16.3. Trudności w kontakcie z pacjentem z doświadczeniem traumy 245
16.4. Leczenie PTSD – planowanie i wdrożenie 247
Piśmiennictwo 248

17. Zaburzenia adaptacyjne – Anna Borowska, Barbara Remberk 251
17.1. Wstęp 251
17.2. Rozpoznanie 252
17.3. Narzędzie diagnostyczne 253
17.4. Kwestionariusz ADNM-20 254
17.5. Rozpowszechnienie 257
17.6. Obraz kliniczny 258
17.7. Rokowanie 259
17.8. Leczenie 259
Piśmiennictwo 260

18. Zaburzenia konwersyjne u dzieci i młodzieży – Mariola Skowrońska 263
18.1. Wprowadzenie 263
18.2. Etiologia 267
18.3. Model biopsychospołeczny 268
18.3.1. Czynniki biologiczne 268
18.3.2. Czynniki psychologiczne 268
18.3.3. Czynniki społeczne 270
18.4. Rozpowszechnienie zaburzeń konwersyjnych 271
18.5. Objawy 272
18.6. Diagnoza i terapia dzieci i młodzieży z zaburzeniami konwersyjnymi 272
Piśmiennictwo 274

19. Jadłowstręt psychiczny – Gabriela Jagielska 277
19.1. Wprowadzenie 277
19.2. Kryteria diagnostyczne jadłowstrętu psychicznego według ICD-11 i DSM-5 283
19.3. Proces diagnostyczny 285
19.4. Ocena stanu somatycznego 288
19.5. Ocena stanu odżywienia 289
19.6. Diagnoza różnicowa 291
19.7. Przebieg zaburzeń odżywiania 292
19.8. Powikłania 294
19.9. Leczenie 298
19.9.1. Postępowanie w początkowym okresie leczenia 298
19.9.2. Kwalifikacja do miejsca leczenia 300
19.9.3. Rehabilitacja żywieniowa 302
19.9.4. Realimentacja 303
19.9.5. Suplementacja mikroelementów i witamin 310
19.9.6. Monitorowanie stanu pacjenta 311
19.9.7. Farmakoterapia 316
Piśmiennictwo 318

20. Żarłoczność psychiczna i zaburzenie z napadami objadania się – Gabriela Jagielska 321
20.1. Wprowadzenie 321
20.2. Kryteria diagnostyczne 325
20.2.1. Ocena stanu somatycznego 329
20.2.2. Ocena stanu odżywienia 331
20.2.3. Diagnoza różnicowa 331
20.3. Przebieg żarłoczności psychicznej i psychogennego przejadania się 332
20.4. Leczenie 335
20.4.1. Postępowanie w początkowym okresie leczenia 335
20.4.2. Kwalifikacja do miejsca leczenia 335
20.4.3. Rehabilitacja żywieniowa 336
20.4.4. Monitorowanie stanu pacjenta 337
20.4.5. Psychoterapia 339
20.4.6. Farmakoterapia 340
Piśmiennictwo 343

21. Zaburzenia snu – Marcin Żarowski 347
Piśmiennictwo 361

22. Zaburzenia osobowości w adolescencji – Anna Bogucka-Bonikowska 365
22.1. Wstęp 365
22.2. Rozpoznanie 366
22.2.1. Rozpoznanie ZO według DSM-5 367
22.2.2. Rozpoznanie ZO według ICD-11 368
22.2.3. Rozpoznanie ZO – ogólne uwagi 370
22.2.4. Objawy psychotyczne 371
22.3. Przebieg 371
22.4. Zaburzenia współwystępujące 372
22.5. Etiologia 372
22.6. Leczenie 373
22.6.1. Ogólne zasady leczenia 373
22.6.2. Psychoterapia 374
22.6.3. Leczenie farmakologiczne 375
22.7. Podsumowanie 376
Piśmiennictwo 377

23. Zdrowie seksualne dzieci i młodzieży – Łukasz Szostakiewicz 379
23.1. Wstęp 379
23.2. Zachowania problemowe 383
23.3. Rozwój 384
23.4. Model świadomej zgody 388
23.5. Język 389
23.6. Objawy, zachowania problemowe lub zaburzenia pojawiające się przed okresem pokwitania 391
23.7. Objawy, zachowania problemowe lub zaburzenia pojawiające się po rozpoczęciu okresu pokwitania 394
23.8. Zagadnienia związane z niezgodnością płci 396
23.8.1. Afirmatywna opieka w psychiatrii i psychologii 396
23.8.2. Rozpoznanie niezgodności płci według ICD-11 u osób przed okresem dojrzewania 396
23.8.3. Afirmatywna opieka nad dziećmi z niezgodnością płci 397
23.8.4. Rozpoznanie niezgodności płci według ICD-11 u osób w okresie dojrzewania 398
23.8.5. Cele opieki psychiatrycznej i psychologicznej u adolescentów 399
23.9. Nadużycia seksualne 400
23.10. Formy wykorzystania seksualnego 402
23.11. Wykorzystanie seksualne w rodzinie 403
23.12. Inne formy nadużyć 404
23.13. Podsumowanie 407
Piśmiennictwo 408

24. Niepełnosprawność intelektualna – Anna Gralewicz, Joanna Brągoszewska 409
24.1. Definicje 409
24.2. Częstość występowania 412
24.3. Etiologia 413
24.4. Objawy 414
24.5. Współwystępowanie 415
24.6. Postępowanie w razie podejrzenia niepełnosprawności intelektualnej 415
24.7. Diagnostyka różnicowa 416
24.8. Funkcjonowanie na pograniczu normy intelektualnej 416
24.9. Postępowanie 417
24.9.1. Leczenie przyczynowe 418
24.9.2. Zachowania trudne 418
24.9.3. Radzenie sobie z zachowaniami trudnymi 419
24.9.4. Leczenie farmakologiczne 420
24.9.5. Edukacja 421
24.9.6. Fizjoterapia, terapia zajęciowa 421
24.9.7. Terapia mowy 422
24.9.8. Wsparcie i edukacja rodziny 422
Piśmiennictwo 424

25. Zaburzenia ze spektrum autyzmu – Ewa Łukowska, Ewa Urbanowicz 427
25.1. Definicja 427
25.2. Etiopatogeneza 430
25.3. Objawy 430
25.4. Wpływ czynników społeczno-kulturowych 434
25.5. Rozpoznanie 435
25.6. Rozpoznanie różnicowe 435
25.7. Terapia 438
25.7.1. Zalecenia ogólne 438
25.8. Leczenie farmakologiczne 440
25.8.1. Leki antypsychotyczne drugiej generacji 440
25.8.2. Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny 441
25.8.3. Leki przeciwpadaczkowe oraz stabilizatory nastroju 442
25.8.4. Leki psychostymulujące, inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny oraz α₂-agoniści – zastosowanie w ADHD u dzieci w spektrum autyzmu 442
25.8.5. Inne oddziaływania farmakologiczne 442
25.8.6. Praktyki komplementarne i alternatywne 442
25.8.7. Terapia komórkami macierzystymi 444
Piśmiennictwo 444

26. Leczenie zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) u dzieci i młodzieży – Artur Wiśniewski 447
26.1. Wprowadzenie 447
26.2. Zmiany w klasyfikacji diagnostycznej 447
26.3. Patofizjologia 448
26.4. Leczenie niefarmakologiczne 449
26.5. Leczenie farmakologiczne 451
26.5.1. Wskazania do farmakoterapii 451
26.5.2. Leki pierwszego rzutu 451
26.5.3. Leki drugiego rzutu 453
26.5.4. Leki trzeciego rzutu 453
26.5.5. Monitorowanie bezpieczeństwa farmakoterapii 457
26.6. ADHD i zaburzenia współistniejące 458
26.6.1. Zaburzenia lękowe 458
26.6.2. Zaburzenia depresyjne 458
26.6.3. Zaburzenia spektrum autyzmu (ASD) 458
26.6.4. Zaburzenia tikowe 459
26.6.5. Zaburzenia opozycyjno-buntownicze (ODD) 459
26.6.6. Trudności w uczeniu się 459
26.6.7. Zaburzenia snu 459
26.6.8. Zaburzenia psychotyczne 460
26.6.9. Postępowanie w przypadku współwystępowania zaburzeń 460
Piśmiennictwo 460

27. Zaburzenia zachowania i inne problemy związane z zachowaniami agresywnymi – Artur Kołakowski 463
27.1. Trudne zachowania i zachowania agresywne niespełniające kryteriów diagnostycznych 464
27.2. Zaburzenia zachowania w klasyfikacjach ICD-10, ICD-11 i DSM-5 465
27.3. Diagnoza behawioralna problemów z zachowaniem 469
27.4. Diagnoza różnicowa, współchorobowość 470
27.5. Wytyczne dotyczące leczenia, farmakoterapia 473
27.5.1. Praca z rodzicami. Warsztaty umiejętności rodzicielskich 473
27.5.2. Terapia z dzieckiem lub nastolatkiem 474
27.5.3. Inne oddziaływania 474
27.5.4. Farmakoterapia 475
Piśmiennictwo 476

28. Zaburzenia psychiczne u małych dzieci – Izabela Łucka 479
28.1. Wprowadzenie – klasyfikacja DC:0-5 479
28.2. Wybrane zaburzenia kliniczne opisane na osi I, podsumowanie kryteriów 483
28.2.1. Zaburzenia neurorozwojowe 483
28.2.2. Zaburzenia przetwarzania sensorycznego 486
28.2.3. Zaburzenia lękowe w niemowlęctwie i we wczesnym dzieciństwie 490
28.2.4. Zaburzenia nastroju 497
28.2.5. Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne i pokrewne 501
28.2.6. Zaburzenia snu, odżywiania się i zaburzenia związane z płaczem 506
28.2.7. Zaburzenia związane z traumą, stresem i deprywacją 514
28.2.8. Zaburzenia tworzenia relacji – specyficzne zaburzenia relacji 523
28.3. Podsumowanie 524
Piśmiennictwo 525

29. Objawy i leczenie mutyzmu selektywnego – Ewa Brzóska-Konkol, Agnieszka Lorek-Groniewska 527
29.1. Definicja, kryteria diagnostyczne w skrócie 527
29.2. Obraz kliniczny 529
29.2.1. Objawy typowe, podstawowe, patognomoniczne 529
29.2.2. Objawy towarzyszące i mniej typowe 529
29.2.3. Diagnostyka różnicowa 530
29.2.4. Najczęstsze zaburzenia współistniejące 531
29.2.5. Stany nagłe 531
29.2.6. Rozpowszechnienie 531
29.3. Badania dodatkowe 532
29.4. Leczenie 532
29.4.1. Niefarmakologiczne 532
29.4.2. Leczenie farmakologiczne 534
29.5. Wpływ choroby na funkcjonowanie szkolne i możliwe interwencje 534
29.6. Przebieg choroby i rokowanie 535
Piśmiennictwo 536

30. Zaburzenia więzi – Olga Zaucha, Lidia Popek 537
30.1. Definicja 537
30.2. Etiologia i patogeneza 538
30.3. Objawy zaburzeń więzi 538
30.3.1. Rozpoznanie i rozpoznanie różnicowe 539
30.3.2. Leczenie 542
Piśmiennictwo 542

31. Postępowanie w zaburzeniu tikowym – Paulina Miłkowska-Pindor 545
Piśmiennictwo 551

32. Encopresis – zanieczyszczanie kałem – Agata Tomaszewska, Urszula Szymańska 553
32.1. Definicja 553
32.2. Rozpoznanie 554
32.3. Epidemiologia 555
32.4. Patogeneza 555
32.5. Diagnostyka 556
32.5.1. Badanie podmiotowe 556
32.5.2. Badanie przedmiotowe 557
32.5.3. Badania dodatkowe 557
32.6. Metody leczenia 558
32.7. Związek encopresis z zaburzeniami emocjonalnymi 559
32.8. Rokowanie 560
Piśmiennictwo 561

33. Enuresis – moczenie nocne – Katarzyna Jobs, Urszula Szymańska 563
33.1. Definicja 563
33.2. Epidemiologia 565
33.3. Patogeneza – współczesne poglądy 565
33.4. Diagnostyka 567
33.5. Metody postępowania 569
33.5.1. Wstępne postepowanie niefarmakologiczne – uroterapia 569
33.5.2. Etap drugi – wybór dalszej metody leczenia 570
33.5.3. Farmakoterapia 571
33.5.4. Wybór miejsca leczenia 573
33.6. Rokowanie 573
33.7. Związek moczenia z zaburzeniami zachowania i inne zaburzenia współistniejące 574
33.8. Wpływ choroby na funkcjonowanie szkolne/społeczne i możliwe interwencje 574
Piśmiennictwo 575

CZĘŚĆ III. STANY NAGŁE 577

34. Postępowanie w przypadku zagrożenia samobójstwem – Łukasz Szostakiewicz 579
34.1. Wprowadzenie 579
34.2. Samobójstwo jako problem zdrowia publicznego 583
34.3. Czynniki ryzyka prób samobójczych 584
34.3.1. Model integracyjny 587
34.4. Postępowanie z pacjentem zagrożonym samobójstwem – rozpoznanie 589
34.4.1. Postępowanie w sytuacji, jeżeli o próbie/zamiarach samobójczych dowiaduje się lekarz pierwszego kontaktu w swoim gabinecie 589
34.4.2. Postępowanie w przypadku ujawnienia myśli samobójczych w szkole 595
34.4.3. Konsultacja psychiatryczna 597
34.5. Postępowanie z pacjentem zagrożonym samobójstwem – interwencja 602
34.6. Postępowanie z pacjentem zagrożonym samobójstwem – psychoterapia 603
34.7. Postępowanie z pacjentem zagrożonym samobójstwem – farmakoterapia 605
34.8. Podsumowanie 605
Piśmiennictwo 606

35. Pobudzenie psychoruchowe i zaburzenia świadomości – Łukasz Szostakiewicz 611
35.1. Pobudzenie psychoruchowe u dzieci i młodzieży 612
35.1.1. Zaburzenia świadomości 627
35.1.2. Dodatek – rekomendacje NICE: „Trudne zachowania i niepełnosprawność intelektualna: zapobieganie i interwencje u osób z niepełnosprawnością intelektualną, u których występują trudności związane z zachowaniem” 631
Piśmiennictwo 635

36. Ocena stanu psychicznego w przypadku samookaleczeń – Barbara Remberk 637
Piśmiennictwo 639

37. Chirurgiczne stany nagłe na oddziale psychiatrycznym – Paweł Białek 641
37.1. Wprowadzenie 641
37.2. Rany 641
37.2.1. Rany powierzchowne 642
37.2.2. Rany głębokie 642
37.3. Oparzenia 643
37.4. Zapalenia tkanek miękkich 644
37.4.1. Zanokcica 644
37.4.2. Zastrzał 645
37.4.3. Zapalenie wału paznokciowego palucha/wrastający paznokieć 645
37.4.4. Ropień w torbieli epidermalnej (zakażony kaszak) 645
37.4.5. Ropień w torbieli włosopochodnej 645
37.4.6. Zapalenie w miejscu dostępu naczyniowego 646
37.5. Ból brzucha 646
37.5.1. Diagnostyka 646
37.5.2. Ostre zapalenie wyrostka robaczkowego 649
37.5.3. Niedrożność przewodu pokarmowego 650
37.5.4. Ostre zapalenie trzustki (OZT) 651
37.5.5. Połknięte ciało obce 652
37.6. Choroby odbytu 652
37.6.1. Guzki krwawnicze i żylaki odbytu 652
37.6.2. Szczelina odbytu 653
37.6.3. Świąd odbytu 653
37.6.4. Ropień i przetoka okolicy odbytu 654
37.7. Krwawienia w obrębie przewodu pokarmowego 654
37.7.1. Krwawienie do górnego odcinka przewodu pokarmowego 654
37.7.2. Krwawienie do dolnego odcinka przewodu pokarmowego 655
37.8. Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa 656

38. Stany nagłe w pediatrii – Teresa Jackowska 659
38.1. Anafilaksja 659
38.1.1. Leczenie anafilaksji 661
38.2. Biegunka 663
38.3. Drgawki 664
38.4. Hiperamonemia 665
38.5. Gorączka 666
38.5.1. Leki przeciwgorączkowe 667
38.6. Zatrucie paracetamolem (acetaminofenem) 668
38.7. Stan upojenia alkoholowego 671
38.8. Stan po spożyciu narkotyków 672
38.8.1. Marihuana 672
38.8.2. Amfetamina 673
38.8.3. Ecstasy (metylenodioksymetamfetamina, MDMA) 673
38.9. Podejrzenie zatrucia nowymi substancjami psychoaktywnymi (nsp) – dopalaczami 674
38.9.1. Mefedron 675
38.9.2. Jak pomagać osobie pod wpływem dopalaczy 675
38.9.3. Postępowanie z pacjentem pod wpływem dopalaczy 676
Piśmiennictwo 677

39. Stan po powieszeniu – Grzegorz Michalak 679
39.1. Jaki mechanizm doprowadza do śmierci w następstwie powieszenia? 679
39.2. Skutki związane z powieszeniem 687
Piśmiennictwo 687

40. Przemoc w rodzinie, przemoc seksualna wobec dzieci, postępowanie wobec ofiar przemocy – Anita Bryńska 689
40.1. Definicje 689
40.2. Rodzaje przemocy, rozpowszechnienie zjawiska 691
40.3. Rozpoznanie 694
40.4. Czynniki ryzyka 695
40.5. Konsekwencje w obszarze zdrowia psychicznego 697
40.6. Postępowanie wobec ofiar przemocy 699
40.7. Procedury zakładania Niebieskiej Karty 703
40.8. „Lex Kamilek” 704
Piśmiennictwo 704

CZĘŚĆ IV. ZAGADNIENIA ORGANIZACYJNE I PRAWNE 707

41. Organizacja systemu opieki zdrowotnej – Barbara Remberk, Anna Rozetti 709
41.1. System psychiatrycznej opieki zdrowotnej 709
41.2. Opieka koordynowana 713
41.3. Podsumowanie 717
Piśmiennictwo 717

42. Organizacja pomocy dla dzieci w ramach wczesnej interwencji – Sylwia Wrona 719
42.1. Czym jest wczesna interwencja? 720
42.2. Resort zdrowia – wczesna interwencja 722
42.3. Resort oświaty – wczesne wspomaganie rozwoju 722
42.4. Ośrodki koorynacyjno-rehabilitacyjno-opiekuńcze 724
42.5. Podsumowanie 725
Piśmiennictwo 726

43. Organizacja systemu szkolnego – Elżbieta Kucińska, Renata Janik 729
43.1. Edukacja obowiązkowa 729
43.3. Struktura systemu oświaty 730
43.4. Edukacja domowa 731
43.5. Formy nauczania dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi 732
43.6. Możliwości korzystania przez uczniów z pomocy psychologiczno-pedagogicznej 733
43.7. Zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowie ucznia – praktyczne wskazówki 734
Piśmiennictwo 736

44. Osoba ucząca się z niepełnosprawnością intelektualną w systemie edukacji – Magdalena Wałachowska 737
44.1. Niepełnosprawność intelektualna jako zaburzenie neurorozwojowe 737
44.2. Osoba ucząca się z niepełnosprawnością intelektualną w systemie edukacji 740
44.3. Założenia rewalidacji pedagogicznej dla osoby uczącej się z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim 743
44.4. Założenia rewalidacji pedagogicznej dla osoby uczącej się z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym 747
44.5. Założenia rewalidacji pedagogicznej dla osoby uczącej się z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu głębokim 751
44.6. Podsumowanie: rola lekarza w procesie rewalidacji osoby z niepełnosprawnością intelektualną 755
Piśmiennictwo 757

45. System pieczy zastępczej – Anna Nowicka-Skóra 761
45.1. Wprowadzenie 761
45.2. Rodziny zastępcze 762
45.3. Instytucjonalna piecza zastępcza 764
Piśmiennictwo 767

46. Uprawnienia sądu rodzinnego – Piotr Sierakowski 769
46.1. Wprowadzenie 769
46.2. Leczenie małoletnich 770
46.3. Leczenie nieletnich 772
Piśmiennictwo 774

47. Przemoc szkolna – postępowanie – Elżbieta Kucińska, Renata Janik 775
47.1. Kontekst przemocy szkolnej 775
47.2. Definicja przemocy i źródła przemocy szkolnej 776
47.3. Rodzaje przemocy szkolnej 777
47.4. Przemoc rówieśnicza 778
47.5. Ochrona zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży – przepisy i strategie 779
47.6. Postępowanie i rekomendacje 781
Piśmiennictwo 782

48. Zgoda na leczenie, brak zgody na leczenie i przymus bezpośredni – Piotr Niwiński, Barbara Remberk 785
48.1. Zgoda na leczenie 785
48.2. Przymus bezpośredni 790
48.2.1. Podstawa prawna 790
48.2.2. Rodzaje przymusu bezpośredniego – definicje 790
48.2.3. Kiedy można stosować przymus bezpośredni i jakiego rodzaju 790
48.2.4. Kto decyduje 791
48.2.5. Kto wykonuje 793
48.2.6. Przebieg 793
48.2.7. Dokumentacja 795
48.2.8. Kontrola 796
Piśmiennictwo 796

49. Tajemnica lekarska – Piotr Niwiński 797
49.1. Definicje 797
49.2. Zakres tajemnicy lekarskiej i psychiatrycznej 798
49.3. Odstąpienie od tajemnicy lekarskiej i psychiatrycznej 799
49.4. Prawa opiekuna faktycznego 803
49.5. Przesłuchanie małoletniego 803
Piśmiennictwo 804

50. Psychoterapia dzieci i młodzieży – zasady i zastosowanie – Artur Wiśniewski 807
50.1. Wprowadzenie 807
50.2. Proces diagnostyczny 807
50.3. Wskazania do psychoterapii 808
50.4. Współpraca z rodziną 809
50.5. Budowanie relacji terapeutycznej 809
50.6. Kontrakt terapeutyczny w psychoterapii dzieci i młodzieży 810
50.7. Współpraca interdyscyplinarna 812
50.8. Wyzwania w terapii 812
50.9. Proces i ewaluacja 812
50.10. Zakończenie terapii 813
50.11. Rozwój zawodowy terapeuty 813
50.12. Aspekty etyczne i prawne 814
50.13. Podsumowanie 814
Piśmiennictwo 815

51. Leki stosowane w psychiatrii dzieci i młodzieży – Barbara Remberk, Piotr Niwiński 817
51.1. Informacje ogólne 817
51.2. Rejestracja leków 818
51.3. Refundacja 826
51.4. Monitorowanie bezpieczeństwa leczenia 826
Piśmiennictwo 830

Skorowidz 831

Szczegóły ebooka Zaburzenia psychiczne u dzieci i młodzieży

ISBN:

9788301246877

Wydawca:

PZWL

Rok wydania:

2025

Typ publikacji:

Ebook

Język:

polski

Format:

epub mobi

Redakcja:

Barbara Remberk

Liczba stron:

840

ISBN dla wersji papierowej:

9788301245689

Recenzje ebooka Zaburzenia psychiczne u dzieci i młodzieży