ebook Prawa dziecka jako pacjenta w kryzysowych sytuacjach zdrowotnych Maria Boratyńska

Name: Prawa dziecka jako pacjenta w kryzysowych sytuacjach zdrowotnych
SKU: 374E3547EB
Price: 182.32 PLN
Availability: InStock
Author: Maria Boratyńska
ISBN: 9788384382523

Wydawca: Wolters Kluwer

Rok wydania: 2026

Publikacja stanowi pogłębione i krytyczne opracowanie problematyki praw dziecka w polskim systemie ochrony zdrowia. Autorka w centrum swoich rozważań stawia autonomię młodego pacjenta, analizując jej rzeczywisty zakres w konfrontacji z uprawnieniami rodziców oraz kompetencjami sądu opiekuńczego. Wskazuje przy tym na luki, niespójności oraz uproszczenia obecnych regulacji, które mogą prowadzić do ograniczenia podmiotowości dziecka w sytuacjach wymagających szczególnej ochrony.

Szczególną uwagę poświęcono zdolności dziecka do świadomego podejmowania decyzji dotyczących własnego zdrowia, niezależnie od sztywnych kryteriów wiekowych.

W opracowaniu omówiono kluczowe zagadnienia związane z informowaniem pacjenta małoletniego, wyrażaniem zgody na leczenie, poszanowaniem tajemnicy medycznej, a także szeroko rozumianą ochroną zdrowia – w tym zdrowia psychicznego oraz praw seksualnych i reprodukcyjnych. Nie pominięto również trudnych kwestii związanych z końcem życia.

Podejmując analizę dostępnych mechanizmów prawnych, autorka wskazuje na istniejące narzędzia pozwalające na skuteczną ochronę interesów dziecka w sytuacjach kryzysowych.

Opracowanie łączy refleksję teoretyczną z praktycznym spojrzeniem na stosowanie prawa, oferując czytelnikowi spójne i kompleksowe ujęcie tej niezwykle wrażliwej problematyki.

Książka jest przeznaczona dla prawników zajmujących się prawem medycznym oraz sędziów i prokuratorów prowadzących postępowania dotyczące zgody pacjenta. Zainteresuje również lekarzy, pielęgniarki i inne osoby wykonujące zawody medyczne, a także studentów prawa i medycyny.

Spis treści ebooka Prawa dziecka jako pacjenta w kryzysowych sytuacjach zdrowotnych

Spis treści „Prawa dziecka jako pacjenta w kryzysowych sytuacjach zdrowotnych”

Zawartość
Nr strony

Wykaz skrótów
13

&nbsp,
&nbsp,

Przedmowa
17

&nbsp,
&nbsp,

Wprowadzenie
27

&nbsp,
&nbsp,

Rozdział I Autonomia dziecięcego pacjenta a kompetencje rodzicielskie
45

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,1. Uwagi ogólne
45

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2. Autonomia dziecka w sprawach zdrowotnych
47

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,3. Czynniki warunkujące autonomiczne decyzje dzieci i młodzieży – stan badań
55

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4. Kryteria autonomicznej zgody na leczenie
64

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.1. Uwagi ogólne
64

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2. Znaczenie dodatkowych czynników
69

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2.1. Przyzwolenie
69

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2.2. Autentyczność samodzielnych decyzji jako czynnik uświadomionej zgody
73

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2.3. Sposoby wywierania wpływu na pacjenta
76

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2.4. Niedozwolone oddziaływanie na autonomię. Rodzaje manipulacji
78

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4.2.5. Groźby i przymus psychiczny
81

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5. Autonomiczna niezgoda lub sprzeciw
85

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5.1. Uwagi ogólne
85

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5.2. Odpowiednie poinformowanie
85

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6. Poziom ryzyka i trudności zadania decyzyjnego. Aktywne wspieranie autonomii
88

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.1. Rozumienie ryzyka a poziom kompetencji
88

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.2. Aktywne wspieranie
95

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.3. Kompetencje rodzicielskie a reprezentowanie autonomii zdrowotnej dziecka
97

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.4. Rozsądne życzenia, przedstawienie swojej opinii i wysłuchanie małoletniego
100

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.5. Czy etyka lekarska jest dla dziecka lepsza niż prawo?
108

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.6. Sposób wykonywania pieczy rodzicielskiej. Czy pojęcie „autonomia rodzicielska” jest adekwatne do zawiadywania opieką zdrowotną nad dzieckiem?
113

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.7. Dobro dziecka a interes społeczny w kontekście ochrony zdrowia
118

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.8. Prawa rodzicielskie
119

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.9. Rodzicielska niemoc decydowania
123

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.9.1. Uwagi ogólne
123

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.9.2. Niemożność zadecydowania z powodu konfliktu dóbr i interesów zdrowotnych między dziećmi pod pieczą rodzicielską
127

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.10. Krytyczne decyzje dotyczące noworodków skrajnie niedojrzałych
142

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.10.1. Uwagi ogólne
142

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.10.2. Współpraca z rodzicami
150

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.10.3. Znaczenie rzetelnego poinformowania
152

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.10.4. Progresywna opieka nad noworodkiem skrajnie niedojrzałym – kazus Charlotte Wyatt
155

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6.11. Pełnomocnictwo do decydowania o sprawach zdrowotnych dziecka w zastępstwie rodzica
165

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7. O kompetencji i roli sądu opiekuńczego
171

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.1. Uwagi ogólne
171

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.2. Sądowe zezwolenie przełamujące brak zgody przedstawiciela ustawowego
175

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.2.1. Uwagi ogólne
175

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.2.2. USA – kazus Colina Newmarka
180

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.2.3. Wielka Brytania – kazus Hannah Jones
186

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.3. Wypisanie ze szpitala na żądanie przedstawiciela ustawowego
190

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.3.1. Uwagi ogólne
190

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.3.2. Hiszpania – sprawa Niño Marcos
193

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.4. Autentyczność krytycznej decyzji zdrowotnej osoby małoletniej a wyznawana religia
204

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5. Sądowe rozstrzyganie sporów decyzyjnych między rodzicami
216

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.1. Uwagi ogólne
216

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.2. Polski dwunastolatek rozdarty między matką a ojcem
219

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.3. Problem użycia przymusu
225

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.4. Kryteria decydowania przez sąd opiekuńczy: dobro dziecka, best interests czy significant harm?
239

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.5. W sprawie ochrony prawa do prywatności
258

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.6. Pole do autonomii rodzicielskiej
265

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7.5.7. Nadużycie prawa wynikającego z władzy rodzicielskiej
272

&nbsp,
&nbsp,

Rozdział II Prawa dziecięcego pacjenta i możliwość ich samodzielnej realizacji
281

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,1. Uwagi ogólne
281

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2. Znaczenie prawa do informacji zdrowotnej
290

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,3. Informacja należna pacjentowi, który ukończył 16 lat
292

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4. Informacyjne uprawnienia małoletniego w wieku poniżej 16 lat
299

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5. Prawo do dochowania tajemnicy
307

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5.1. Uwagi ogólne
307

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5.2. Poszanowanie tajemnicy medycznej dziecka a informowanie rodziców
310

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6. Prawo do poszanowania godności i intymności
314

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7. Uśmierzanie bólu
324

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,8. Prawo do odwiedzin i kontaktu ze światem zewnętrznym
334

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,9. Obecność osoby bliskiej pacjentowi
337

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10. Wybrane zagadnienia prawa do ochrony zdrowia
342

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.1. Uwagi ogólne
342

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2. Uregulowania szczególne
344

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2.1. Uwagi ogólne
344

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2.2. Dawstwo do przeszczepu
345

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2.3. Zgoda na udział w eksperymencie medycznym
354

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2.4. Przerwanie ciąży
361

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2.5. Zabezpieczenie płodności na przyszłość
365

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.3. Niezwłoczna pomoc medyczna
367

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.4. Opieka zdrowotna nad uczniami
376

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.5. Profilaktyka szczepień ochronnych
378

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.5.1. Uwagi ogólne
378

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.5.2. „Masz szlaban na szczepienie”
403

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.5.3. Podsumowanie i wnioski
408

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.6. Ochrona zdrowia psychicznego
411

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,11. Podsumowanie
427

&nbsp,
&nbsp,

Rozdział III Obszar potrzeby wzmożonej ochrony. Prawa seksualne i reprodukcyjne
431

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,1. Uwagi ogólne
431

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2. Harmonijny rozwój płci
437

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.1. Uwagi ogólne
437

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.2. Terapia zabiegowa zgodnie z przynależnością do płci i odpowiednim do tego poczuciem psychicznym
453

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.3. Wspomaganie rozwoju rozrodczości
459

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.4. Zabezpieczenie płodności na przyszłość
461

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.5. Zachowanie lub przywracanie sprawności seksualnej
463

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2.6. Zakończenie
476

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,3. Ochrona zdrowia dzieci transpłciowych i niebinarnych
477

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4. Ochrona genitaliów przed rytualnym okaleczeniem
504

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5. Dostęp do opieki ginekologicznej i urologicznej nakierowanej zwłaszcza na okres dorastania
521

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6. Dla dziewcząt
522

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7. A co z chłopcami?
530

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,8. Perypetie wokół projektu zmiany prawa
533

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,9. Dostęp do dyskretnej i skutecznej antykoncepcji
536

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10. Sprawa Gillick a dostęp nastolatek do antykoncepcji
549

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.1. Uwagi ogólne
549

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.2. Stanowisko Lorda Frasera
552

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.3. Stanowisko Lorda Scarmana
557

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.4. Stanowisko Lorda Bridge’a
562

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.5. Stanowisko Lorda Brandona
563

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10.6. Stanowisko Lorda Templemana
565

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,11. Ochrona przed przymusem reprodukcyjnym
581

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,12. Podsumowanie dotychczasowych rozważań
606

&nbsp,
&nbsp,

Rozdział IV Prawo do umierania w spokoju i godności
619

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,1. Uwagi ogólne
619

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,2. Terminologia
631

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,3. Długość życia z wadą letalną
648

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,4. Zespół Downa
649

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,5. Zespół Edwardsa
654

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,6. Wady serca
657

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,7. Letalne choroby neurodegeneracyjne
661

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,8. Bezczaszkowie, bezmózgowie, przepukliny mózgowe i rdzeniowe
677

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,9. Status żywienia i pojenia przy wadzie letalnej
689

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,10. Świadoma odmowa leczenia przez krytycznie chore dziecko
693

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,11. Prawo do umierania w spokoju i godności a kryteria stwierdzania śmierci
696

&nbsp,&nbsp,&nbsp,&nbsp,12. Podsumowanie
702

&nbsp,
&nbsp,

Zakończenie
717

&nbsp,
&nbsp,

Bibliografia
723

&nbsp,
&nbsp,

Orzecznictwo
751