Kraje rozwijające się zachodniej hemisfery – udział Ameryki Łacińskiej w przemianach gospodarki światowej

Monografia prezentuje zagadnienia dotyczące państw Ameryki Łacińskiej i ich powiązań z gospodarką światową. W jej ramach przedstawiono rozwój społeczno-ekonomiczny państw rozwijających się zachodniej hemisfery oraz zwrócono szczególną uwagę na różne aspekty realizowanej w nich polityki gospodarczej na przestrzeni ostatnich lat, zwłaszcza na założenia wdrażanych programów i podejmowanych inicjatyw. Autorzy omówili sytuację w handlu zagranicznym, udział krajów w światowych przepływach kapitału, pozycję regionu na światowym rynku e-commerce, realizowane przezeń polityki na rzecz innowacji oraz uwarunkowania geopolityki surowcowej państw Ameryki Łacińskiej.

Wstęp 9 Rozdział 1 GOSPODARKA KRAJÓW AMERYKI ŁACIŃSKIEJ I KARAIBÓW WEDŁUG LATYNOAMERYKAŃSKIEGO MODELU INTEGRACJI (Tadeusz Sporek) 13 1.1. Wprowadzenie 13 1.2. Latynoamerykański model integracji 15 1.3. Okoliczności powstania i zakres integracji w ramach MERCOSUR 19 1.4. Struktura MERCOSUR 24 1.5. Działalność MERCOSUR 28 1.6. Rola MERCOSUR we współczesnej gospodarce światowej 35 1.7. Podsumowanie 38 Rozdział 2 ROZWÓJ EKONOMICZNO-SPOŁECZNY PAŃSTW ROZWIJAJĄCYCH SIĘ ZACHODNIEJ HEMISFERY (Iwona Pawlas) 40 2.1. Wprowadzenie 40 2.2. Przegląd literatury dotyczący problematyki rozwoju państw Ameryki Łacińskiej 41 2.3. Społeczno-ekonomiczny obraz państw rozwijających się zachodniej hemisfery – wybrane wskaźniki makroekonomiczne 45 2.4. Rozwój ekonomiczno-społeczny państw rozwijających się zachodniej hemisfery w świetle badań taksonomicznych 56 2.5. Problem nierówności dochodowych w państwach rozwijających się zachodniej hemisfery (indeks Giniego) 61 2.6. Pozycja konkurencyjna państw rozwijających się zachodniej hemisfery w latach 2007-2018 63 2.7. Podsumowanie 66 Rozdział 3 UDZIAŁ PAŃSTWA W GOSPODARKACH WYBRANYCH KRAJÓW ROZWIJAJĄCYCH SIĘ AMERYKI ŁACIŃSKIEJ (Rafał Świtała) 68 3.1. Wprowadzenie 68 3.2. Perspektywy i przyszła rola instytucji państwa w Ameryce Łacińskiej 72 3.3. Szczególna rola państwa w gospodarce Brazylii 75 3.4. Podsumowanie 79 Rozdział 4 WYMIANA HANDLOWA KRAJÓW AMERYKI ŁACIŃSKIEJ (Małgorzata Fronczek) 81 4.1. Wprowadzenie 81 4.2. Handel światowy w latach 1995-2016 82 4.3. Porozumienia handlowe krajów Ameryki Łacińskiej 85 4.4. Eksport i import Ameryki Łacińskiej 89 4.5. Udział Ameryki Łacińskiej w handlu światowym 92 4.6. Kierunki geograficzne handlu zagranicznego Ameryki Łacińskiej 93 4.7. Struktura towarowa handlu zagranicznego Ameryki Łacińskiej 98 4.8. Podsumowanie 103 Rozdział 5 PAŃSTWA AMERYKI ŁACIŃSKIEJ W MIĘDZYNARODOWYCH PRZEPŁYWACH BEZPOŚREDNICH INWESTYCJI ZAGRANICZNYCH (Katarzyna Czech) 105 5.1. Wprowadzenie 105 5.2. Znaczenie Ameryki Łacińskiej w światowych przepływach BIZ 106 5.3. Atrakcyjność inwestycyjna krajów regionu 109 5.4. Najważniejsi uczestnicy przepływów BIZ w regionie 112 5.5. Najważniejsi inwestorzy zagraniczni i największe BIZ w regionie 114 5.6. Podsumowanie 116 Rozdział 6 INNOWACYJNOŚĆ GOSPODAREK AMERYKI ŁACIŃSKIEJ (Małgorzata Dziembała) 119 6.1. Wprowadzenie 119 6.2. Innowacyjność krajów Ameryki Łacińskiej w świetle Globalnego Indeksu Innowacji i Indeksu Gospodarki Opartej na Wiedzy – próba oceny 121 6.3. Ewolucja polityki na rzecz nauki, technologii i innowacji w Ameryce Łacińskiej 126 6.4. Narodowe systemy innowacji w Ameryce Łacińskiej 129 6.5. Efekty działalności innowacyjnej w krajach Ameryki Łacińskiej 131 6.6. Współczesne wyzwania dla polityki innowacji realizowanej w krajach Ameryki Łacińskiej 136 6.7. Podsumowanie 139 Rozdział 7 POTENCJAŁ ICT WYBRANYCH KRAJÓW ROZWIJAJĄCYCH SIĘ ZACHODNIEJ HEMISFERY (Joanna Kos-Łabędowicz) 140 7.1. Wprowadzenie 140 7.2. Zagregowane wskaźniki opisujące potencjał ICT dla wybranych krajów rozwijających się zachodniej hemisfery 141 7.3. Wskaźniki wpływające na potencjał ICT w wybranych krajach rozwijających się zachodniej hemisfery 146 7.4. Podsumowanie 152 Rozdział 8 E-COMMERCE AMERYKI ŁACIŃSKIEJ (Sylwia Talar) 154 8.1. Wprowadzenie 154 8.2. Wielkość i potencjał rynku e-commerce 156 8.3. Rola platform marketplace w latynoamerykańskim e-commerce 160 8.4. Transgraniczny e-commerce Ameryki Łacińskiej 163 8.5. Stopień przygotowania do e-commerce oraz determinanty rozwoju latynoamerykańskiego handlu elektronicznego 167 8.6. Działania dostosowawcze i integracyjne regionu na rzecz rozwoju e-commerce 171 8.7. Podsumowanie 173 Rozdział 9 GEOPOLITYKA ENERGETYCZNA PAŃSTW AMERYKI ŁACIŃSKIEJ (Anna Czech) 175 9.1. Wprowadzenie 175 9.2. Uwarunkowania geopolityki surowcowej państw Ameryki Łacińskiej – konsekwencje prowadzonych polityk 175 9.3. Surowce energetyczne Ameryki Łacińskiej 177 9.4. Zasoby i polityka energetyczna w Brazylii 179 9.5. Reforma energetyki w Meksyku 180 9.6. Wenezuelska ropa naftowa – skutki dla gospodarki 181 9.7. Potencjał energetyczny wybranych państw regionu 182 9.8. Przyszłość energetyczna państw regionu 183 9.9. Podsumowanie 184 Zakończenie 185 Literatura 191 Spis rysunków 209 Spis tabel 210 Informacja o Autorach 213