Opieka nad pacjentem z ilościowymi zaburzeniami świadomości

1. Wstęp. Świadomość, mózg – wybrane dane historyczne – Elżbieta Krajewska-Kułak, Cecylia Regina Łukaszuk 1 1.1. Rozwój badań naukowych mózgu 2 1.2. Świadomość a mózg 4 1.3. Podsumowanie 5 2. Występowanie dłuższego upośledzenia świadomości (DUŚ) – Wojciech Maksymowicz 7 2.1. Epidemiologia 7 2.2. Przytomność i świadomość 7 2.3. Różne stany upośledzenia przytomności i świadomości 10 Śpiączka 10 Zespół czuwania bez reaktywności 15 Minimalny stan świadomości (MCS) 15 Stan minimalnej świadomości (+) 16 3. Stan po leczeniu operacyjnym odbarczenia kostno-oponowego. Terapia i pielęgnacja – Jacek Szczygielski 21 3.1. Odbarczenie kostno-oponowe jako metoda terapii 21 3.2. Procedura operacji odbarczenia i wskazania do leczenia chirurgicznego nadciśnienia śródczaszkowego 22 3.3. Odbarczenie kostno-oponowe i co dalej? Wpływ na przebieg choroby 26 3.4. Opieka nad pacjentem po odbarczeniu kostno-oponowym. Zespół poodbarczeniowy 28 3.5. Zaopatrzenie ubytku kości czaszki: kranioplastyka 30 3.6. Podsumowanie 35 4. Padaczka pourazowa – Wojciech Kułak 39 4.1. Epidemiologia 40 4.2. Klinika 42 4.3. Diagnostyka 44 4.4. Terapia 45 4.5. Podsumowanie 46 5. Mioklonie a epilepsja – Wojciech Kułak 51 5.1. Mioklonie – definicja, klinika, epidemiologia 51 5.2. Mioklonie padaczkowe 53 5.3. Podsumowanie 58 6. Zastosowanie pompy baklofenowej w leczeniu spastyczności – Dagmara Szymkowicz-Kudełko 61 7. Podaż toksyny botulinowej – Anna Święcicka 65 7.1. Cel podaży 66 7.2. Hipertonia i spastyczność 67 7.3. Działanie toksyny botulinowej 68 7.4. Badanie – wybór mięśni 70 Najczęściej ostrzykiwane mięśnie w przykurczach spastycznych 73 Wybór miejsca wkłucia igły w mięsień 75 7.5. Dawka toksyny botulinowej BTX-A 76 Rozcieńczenie leku 76 7.6. Przygotowanie roztworu leku 77 7.7. Proces podaży toksyny botulinowej BTX-A 77 7.8. Podsumowanie sposobu realizacji procesu podaży BTX-A 81 8. Wzajemne oddziaływanie leków – polipragmazja – Ryszard Sot, Piotr Salwa 85 8.1. Działania niepożądane 98 Rodzaje działań niepożądanych 98 Pharmacovigilance w codziennej opiece nad pacjentem i metody zapobiegania działaniom niepożądanym 99 9. Tracheostomia – Tomasz Grochowski 103 9.1. Definicje 103 9.2. Wskazania 104 9.3. Rodzaje tracheotomii i rurek tracheostomijnych 104 9.4. Pielęgnacja tracheostomii 110 9.5. Dekaniulacja 111 10. Postępowanie neurologopedyczne w zaburzeniach połykania u pacjentów z ilościowymi zaburzeniami świadomości (IZS) – Edyta Zomkowska, Agnieszka Rakowska 113 10.1. Postępowanie diagnostyczne 114 10.2. Postępowanie neurologopedyczne w dysfagii u pacjentów z IZS 116 11. Przygotowanie pacjenta do dekaniulacji – Magdalena Lausz 119 12. Codzienna pielęgnacja układu oddechowego – Elżbieta Dróżdż-Kubicka, Beata Janina Olejnik, Anna Baranowska 127 13. Żywienie enteralne drogą sztucznego dostępu – Elżbieta Dróżdż-Kubicka, Beata Janina Olejnik, Anna Baranowska 133 13.1. Codzienna pielęgnacja gastrostomii i niskoprofilowej PEG 138 13.2. Skład i podaż mieszanek żywieniowych 139 13.3. Problemy techniczne mogące prowadzić do interwencji medycznych 142 14. Zasady monitorowania podstawowych parametrów życiowych: tętno, ciśnienie tętnicze, saturacja i oddech – Alicja Biaduń 145 14.1. Tętno 145 14.2. Ciśnienie tętnicze krwi 147 14.3. Saturacja 150 14.4. Oddech 152 14.5. Podsumowanie 154 15. Zaburzenia funkcjonowania dolnych dróg moczowych – Renata Wiencław, Beata Modzelewska 157 15.1. Funkcje i prawidłowe działanie pęcherza moczowego 158 15.2. Neurogenna dysfunkcja dolnych dróg moczowych 159 15.3. Diagnostyka neurogennych zaburzeń układu moczowego 161 Wywiad i ocena kliniczna 161 Badania laboratoryjne 162 Badania obrazowe 162 Badanie urodynamiczne 162 15.4. Postepowanie urologiczne 163 Uroterapia 163 Leczenie farmakologiczne 163 Sposoby odprowadzenia moczu 164 Leczenie chirurgiczne 165 15.5. Zapobieganie ZUM 166 15.6. Pielęgnacja skóry 168 15.7. Zapobieganie zaparciom 168 15.8. Przygotowanie opiekunów do CPC 169 15.9. Typy cewników urologicznych 170 Bilans płynów 173 Podsumowanie 175 16. Fizjoterapia. Zastosowanie sprzętu wspomagającego rehabilitację i codzienne funkcjonowanie pacjenta – Piotr Pawlak 177 16.1. Podnośniki i systemy transferu pacjenta 180 Podnośniki jezdne 180 Podnośniki sufitowe 180 Podnośniki wannowe 180 Akcesoria do transferowania pacjentów 181 16.2. Pionizacja 182 16.3. Urządzenia multifunkcyjne 183 16.4. Ortezy 183 Ortezy kończyn dolnych 184 Ortezy kończyn górnych 184 Ortezy tułowia 185 16.5. Wózki inwalidzkie 185 Dobór właściwiej wielkości wózka 186 16.6. Zasady refundacji sprzętu ortopedycznego przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) 188 17. Wybrane aspekty terapii EMDR pacjentów z ilościowymi zaburzeniami świadomości (IZS) i ich rodzin – Beata J. Kozielec-Oracka, Kinga Komarzyńska 191 17.1. Zasoby i reakcje na traumatyczne wydarzenia 192 17.2. Model AIP 192 17.3. Terapia EMDR 193 17.4. Przykładowe możliwości zastosowania EMDR 195 Doświadczenia intensywnej terapii 195 Zastosowanie protokołów grupowych EMDR w pracy z rodzinami, rodzeństwem czy zespołami profesjonalistów 196 18. Zespół poOIOMowy u dzieci (PICS-p, post-intensive care syndrome in pediatrics). Istota zaburzenia, strategie pracy i zalecenia dla opiekunów – Justyna Korzeniewska 199 18.1. Częstość występowania i prognozy 201 18.2. Czynniki ryzyka PICS-p 202 18.3. PICS-p a zaburzenia lękowe u dzieci 204 18.4. PICS-p a zaburzenia lękowe spowodowane stanem ogólnomedycznym 211 18.5. PICS-p a PTSD 212 18.6. Dodatkowe strategie pracy z pacjentem w śpiączce obniżające ryzyko PICS-p 217 19. Zespoły psychiatryczne w ilościowych zaburzeniach świadomości (IZS) ‒ metody leczenia – Agnieszka Kułak-Bejda, Napoleon Waszkiewicz 221 19.1. Rodzaje zaburzeń świadomości 222 19.2. Zaburzenia spostrzegania 228 19.3. Zaburzenia treści myślenia 229 19.4. Podsumowanie 230 20. Metody komunikacji z pacjentami z zaburzeniami świadomości – Monika Kumosińska-Ryś, Joanna Celmer-Domańska 233 20.1. Znaczenie komunikacji oraz motywacji pacjenta dla procesu rehabilitacji 234 20.2. Możliwości komunikowania się z otoczeniem u pacjentów z diagnozą zaburzeń świadomości 235 Krótka charakterystyka IZS w odniesieniu do możliwości komunikacyjnych 235 Komunikacja osób z zaburzeniami świadomości 238 Wybrane metody i narzędzia do komunikowania się z pacjentami z zaburzeniami świadomości 240 21. Bezpieczne miejsce, bezpieczna relacja, bezpieczna bliskość – wsparcie psychologiczne osób z zaburzoną świadomością – metoda Arnolda Mindella – Marzena Wasilewska, Tomasz Szwed-Stępkowski 259 21.1. Rola i zadania psychoterapeuty 262 21.2. Droga, którą muszą przejść opiekunowie, aby dotrzeć do miejsca, w którym mogą świadomie skorzystać z oferowanej im pomocy 265 21.3. Komunikacja 271 21.4. Podsumowanie 274 22. Terapia widzenia w procesie wybudzania ze śpiączki dzieci i dorosłych – Joanna Celmer-Domańska 277 22.1. Śpiączka a zaburzenia widzenia 278 22.2. Terapia 284 23. Znaczenie stymulacji sensorycznej osób z zaburzeniami ilościowymi świadomości – Jolanta Kazanowska 299 23.1. Neurofizjologiczny proces integracji bodźców 300 Nadrzędna funkcja układu przedsionkowego 300 Trzy rodzaje czucia: powierzchniowe, głębokie, trzewne 301 Wzrok 305 Słuch 306 Szczególna rola układu węchowego w stymulacji sensorycznej 307 Smak jako wypadkowa percepcji kilkuzmysłowej 308 Integracja bodźców sensorycznych zachodzi na wszystkich piętrach OUN 308 23.2. Odpowiednio dobrane bodźce zmysłowe jako podstawa neurorehabilitacji 309 Procesy modulacji zależne od siatkowatego układu aktywującego 310 Dowody naukowe na związek stymulacji sensorycznej z poprawą stanu pacjentów będących w zmienionym stanie świadomości 311 24. Muzykoterapia – Anna Adamczuk 315 24.1. Korzyści z muzykoterapii 316 24.2. Cele muzykoterapii 318 24.3. Badania 318 24.4. Wybrane techniki muzykoterapeutyczne 320 25. Stymulacja pacjentów w śpiączce za pomocą treningu uwagi słuchowej Tomatisa. Audio-psycho-fonologia wsparciem w rehabilitacji pacjentów w śpiączce – Małgorzata Szurlej 329 26. Terapia z udziałem psa u pacjentów z ilościowymi zaburzeniami świadomości (IZS) – Anna Smorczewska-Kiljan, Magdalena Nawarecka-Piątek 333 26.1. Wsparcie z udziałem zwierząt 335 26.2. Terapia z udziałem zwierząt 335 26.3. Edukacja z udziałem zwierząt 335 26.4. Aktywności z udziałem zwierząt 336 26.5. Coaching/doradztwo z udziałem zwierząt 336 27. Sytuacja socjalno-prawna pacjentów z ilościowymi zaburzeniami świadomości (IZS) i ich rodzin 343 27.1. Ubezwłasnowolnienie – Maria Narojczyk 343 27.2. Ulgi i uprawnienia dla osób niepełnosprawnych – Agata Gontarz 345 Niepełnosprawność i stopień niepełnosprawności 345 Renta socjalna 346 Dodatkowy urlop wychowawczy 346 Ulgowe przejazdy i karta parkingowa 346 Skorowidz 351