Psychiatria dzieci i młodzieży. Tom 2

16. Zaburzenia przywiązania – Tomasz Srebnicki 3 16.1. Wprowadzenie – pojęcie przywiązania 3 16.2. Zachowania przywiązaniowe a więź 3 16.3. Normatywne wzorce przywiązania 4 16.4. Nieprawidłowe przywiązanie jako zaburzenie 6 16.5. Zaburzenia współwystępujące 9 16.6. Diagnoza i identyfikacja problemów z przywiązaniem 9 16.7. Postępowanie 9 16.8. Leczenie farmakologiczne 12 16.9. Rokowanie 13 17. Zaburzenia stresowe pourazowe – Małgorzata Dąbkowska 15 17.1. Zaburzenie stresowe pourazowe (post-traumatic stress disorder, PTSD) 15 17.2. Ostre zaburzenie stresowe (acute stress disorder, ASD) 32 17.3. Zaburzenia adaptacyjne 38 18. Zaburzenia dysocjacyjne – Małgorzata Dąbkowska 45 18.1. Definicja zaburzenia 45 18.2. Kryteria diagnostyczne zaburzeń dysocjacyjnych w klasyfikacji DSM-5 46 18.3. Etiologia 49 18.4. Epidemiologia 51 18.5. Diagnoza, objawy kliniczne 52 18.6. Różnicowanie 53 18.7. Współchorobowość 54 18.8. Postępowanie i terapia 54 18.9. Podsumowanie 56 19. Zaburzenia psychiatryczne w przebiegu endokrynopatii – Andrzej Siwiec, Krzysztof M. Wilczyński 57 19.1. Wprowadzenie 57 19.2. Definicja zespołu psychoendokrynnego 58 19.3. Psychopatologia zaburzeń funkcji tarczycy 59 19.4. Psychopatologia zaburzeń funkcji gruczołów przytarczycznych i gospodarki wapniowo-fosforanowej 66 19.5. Psychopatologia zaburzeń funkcji kory nadnerczy 71 19.6. Wnioski końcowe 77 20. Zaburzenia jedzenia i odżywiania się – Małgorzata Janas-Kozik, Marta Tyszkiewicz-Nwafor, Artur Pałasz 81 20.1. Wprowadzenie 81 20.2. Jadłowstręt psychiczny 81 20.3. Żarłoczność psychiczna 97 20.4. Zaburzenie z napadami objadania się 103 20.5. Zaburzenie polegające na ograniczaniu/unikaniu przyjmowania pokarmów 109 20.6. Inne określone zaburzenia jedzenia i odżywiania się oraz nieokreślone zaburzenia jedzenia 112 21. Zaburzenia wydalania – Urszula Szymańska 115 21.1. Enuresis 115 21.2. Encopresis 133 22. Zaburzenia snu u dzieci i młodzieży – Ksymena Urbanek 143 22.1. Wprowadzenie 143 22.2. Klasyfikacje zaburzeń snu 152 22.3. Zaburzenia z bezsennością 153 22.4. Zaburzenie z nadmierną sennością 166 22.5. Narkolepsja 168 22.6. Zaburzenie okołodobowego rytmu snu i czuwania 173 22.7. Parasomnie 174 22.8. Zespół niespokojnych nóg 181 22.9. Inne zaburzenia ruchowe związane ze snem 183 23. Zaburzenia dezorganizujące, kontroli impulsów i zachowania – Tomasz Srebnicki 187 23.1. Wprowadzenie 187 23.2. Zaburzenia zachowania w DSM-5 189 23.3. Epidemiologia 195 23.4. Diagnostyka różnicowa i zaburzenia współwystępujące 196 23.5. Przebieg 197 23.6. Czy zawsze „schodzą na złą drogę”? Czynniki protekcyjne w zaburzeniach zachowania 197 23.7. Obraz kliniczny a wiek dziecka 198 23.8. Etiologia 198 23.9. Postępowanie 202 24. Zaburzenia związane z używaniem substancji psychoaktywnych – Kamil Kozera, Lena Cichoń 207 24.1. Wprowadzenie i podstawowe definicje 207 24.2. Kryteria diagnostyczne według DSM-5 210 24.3. Kryteria diagnostyczne według ICD-11 213 24.4. Etiologia zaburzeń używania substancji psychoaktywnych 215 24.5. Epidemiologia zaburzeń używania substancji wśród dzieci i młodzieży 220 24.6. Objawy kliniczne związane z używaniem SPA 223 24.7. Badania laboratoryjne w zaburzeniach używania substancji 224 24.8. Diagnoza różnicowa zaburzeń związanych z używaniem SPA 227 24.9. Współchorobowość w zaburzeniach używania SPA 229 24.10. Postępowanie w zaburzeniach używania SPA 231 24.11. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem alkoholu etylowego 235 24.12. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem kannabinoli 243 24.13. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem substancji halucynogennych 248 24.14. Psychopatologia zaburzeń związanych z odurzaniem się substancjami wziewnymi 256 24.15. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem opioidów 259 24.16. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem substancji przeciwlękowych, nasennych i uspokajających 265 24.17. Psychopatologia zaburzeń związanych z używaniem substancji psychostymulujących 267 24.18. Psychopatologia zaburzeń związanych ze stosowaniem nowych substancji psychoaktywnych – tzw. dopalaczy 273 24.19. Inne zagadnienia związane z używaniem substancji 281 25. Uzależnienia behawioralne – Joanna Hyrnik 287 25.1. Wprowadzenie 287 25.2. Definicja zaburzenia 287 25.3. Rys historyczny 288 25.4. Kryteria diagnostyczne 289 25.5. Uwarunkowania i czynniki ryzyka 291 25.6. Epidemiologia 293 25.7. Objawy kliniczne 294 25.8. Diagnoza różnicowa 295 25.9. Współchorobowość 296 25.10. Leczenie 297 25.11. Podsumowanie 297 26. Zaburzenia osobowości – Anna Kaźmierczak- Mytkowska 299 26.1. Wprowadzenie 299 26.2. Dane historyczne 301 26.3. Kryteria diagnostyczne zaburzeń osobowości według DSM-5, sekcja II 304 26.4. Etiologia zaburzenia 310 26.5. Epidemiologia 316 26.6. Objawy kliniczne 316 26.7. Diagnoza różnicowa 328 26.8. Współchorobowość 329 26.9. Leczenie farmakologiczne i pozafarmakologiczne według standardów NICE 2018 331 26.10. Podsumowanie 334 27. Problematyka FASD – Małgorzata Klecka, Małgorzata Janas-Kozik 337 27.1. Definicja choroby, zaburzenia 337 27.2. Dane historyczne 337 27.3. Kryteria diagnostyczne według DSM-5 339 27.4. Terminologia diagnostyczna – perspektywa historyczna 340 27.5. Etiologia choroby, zaburzenia – czynniki biologiczne (genetyczne), osobowościowe, środowiskowe, w tym kulturowe i społeczne 341 27.6. Epidemiologia 342 27.7. Objawy kliniczne 342 27.8. Procedury badawcze 346 27.9. Diagnoza różnicowa 348 27.10. Współchorobowość 350 27.11. Leczenie farmakologiczne i pozafarmakologiczne 350 27.12. Podsumowanie 351 28. Dziecko – ofiara przemocy w rodzinie – Gabriela Jagielska, Iwona Kacperska 353 28.1. Definicja 353 28.2. Dane historyczne i aktualny stan prawny w Polsce 357 28.3. Klasyfikacja według ICD-10 i DSM-5 360 28.4. Etiologia 361 28.5. Epidemiologia 363 28.6. Objawy kliniczne i skutki przemocy 365 28.7. Badania laboratoryjne i diagnoza różnicowa 374 28.8. Leczenie 377 29. Zaburzenia psychiczne w chorobach somatycznych – Agnieszka Butwicka 383 29.1. Epidemiologia 383 29.2. Etiologia i patogeneza, czynniki ryzyka 383 29.3. Rozpoznanie 386 30. Psychiatria konsultacyjna – Agnieszka Butwicka 393 30.1. Definicja i systemy psychiatrii konsultacyjnej 393 30.2. Pacjenci systemu psychiatrii konsultacyjnej 395 30.3. Badanie psychiatryczne i leczenie dziecka chorego somatycznie 396 30.4. Podsumowanie konsultacji i rekomendacje konsultanta 405 Część III. Terapia 409 31. Planowanie terapii w psychiatrii dzieci i młodzieży – Anita Bryńska, Tomasz Srebnicki, Tomasz Wolańczyk 411 31.1. Oddziaływania psychoterapeutyczne 411 31.2. Identyfikacja zasobów i słabych stron w procesie diagnozy i planowania interwencji 415 31.3. Planowanie oddziaływań terapeutycznych na podstawie identyfikacji zasobów i słabych stron 417 31.4. Leczenie farmakologiczne 423 32. Psychoedukacja w psychiatrii dzieci i młodzieży – Katarzyna Szamburska-Lewandowska 427 32.1. Wprowadzenie 427 32.2. Definicja psychoedukacji 428 32.3. Istota i cele psychoedukacji 429 32.4. Zaburzenia psychiczne wieku rozwojowego 430 32.5. Grupy odbiorców i rodzaje oddziaływań psychoedukacyjnych w psychiatrii dzieci i młodzieży 430 32.6. Psychoedukacja w odniesieniu do wybranych zaburzeń psychicznych wieku rozwojowego 433 32.7. Podsumowanie 447 33. Terapia poznawczo-behawioralna – Anita Bryńska 473 33.1. Założenia terapii poznawczo-behawioralnej 473 33.2. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi 474 33.3. Zaburzenia zachowania 475 33.4. Zaburzenia lękowe 477 33.5. Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne 478 33.6. Zaburzenia tikowe 479 33.7. Zaburzenia ze spektrum autyzmu 480 33.8. Zaburzenia depresyjne 482 33.9. Zaburzenia odżywiania 484 34. Terapia systemowa – Barbara Józefik 487 34.1. Definicja i rozwój podejścia 487 34.2. Podstawowe pojęcia: definicja systemu, pojęcie cyrkularności, rozumienie objawów 490 34.3. Nurty i szkoły systemowej terapii rodzin 492 34.4. Znaczenie systemowego podejścia i terapii rodzin w leczeniu zaburzeń emocjonalnych dzieci i młodzieży 502 34.5. Systemowa terapia rodzin w praktyce klinicznej 504 34.6. Inne formy systemowej praktyki 506 34.7. Podsumowanie 508 35. Psychoterapia psychodynamiczna – Maciej Pilecki 511 35.1. Definicja psychoterapii psychodynamicznej 511 35.2. Sigmund Freud i jego odkrycia 514 35.3. Rozwój myśli psychoanalitycznej i psychodynamicznej 517 35.4. Dzieci, młodzież, rodzina w rozumieniu psychoanalitycznym oraz psychodynamicznym 518 35.5. Czynniki leczące w psychoterapii psychodynamicznej 523 35.6. Specyfika psychoterapii psychodynamicznej dzieci i młodzieży 526 35.7. Wskazania do psychoterapii psychodynamicznej oraz psychoterapii psychoanalitycznej dzieci i młodzieży 531 35.8. Uwagi końcowe 534 36. Inne oddziaływania terapeutyczne (socjoterapia, arteterapia, społeczność terapeutyczna) – Anna Kaźmierczak-Mytkowska, Katarzyna Szamburska-Lewandowska 539 36.1. Wprowadzenie 539 36.2. Społeczność terapeutyczna 539 36.3. Psychoterapia grupowa 542 36.4. Socjoterapia 546 36.5. Arteterapia 549 36.6. Podsumowanie 563 37. Podstawy farmakoterapii – Barbara Remberk, Artur Wiśniewski, Tomasz Wolańczyk 565 37.1. Wprowadzenie 565 37.2. Odmienności farmakokinetyki leków psychotropowych u dzieci i młodzieży 568 37.3. Odmienności farmakodynamiczne leków psychotropowych u dzieci i młodzieży 571 37.4. Leki przeciwpsychotyczne 571 37.5. Leki przeciwdepresyjne 611 37.6. Leki przeciwlękowe (anksjolityki) 620 37.7. Alfa-2 agoniści 623 37.8. Leki stosowane w leczeniu ADHD 625 38. Farmakoterapia oparta na faktach w psychiatrii dzieci i młodzieży – Filip Rybakowski 633 38.1. Wprowadzenie 633 38.2. Neurobiologia rozwoju w kontekście mechanizmów leczenia psychofarmakologicznego 634 38.3. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi 635 38.4. Zaburzenia ze spektrum autyzmu 636 38.5. Schizofrenia i inne zaburzenia psychotyczne 639 38.6. Depresja 640 38.7. Zaburzenia afektywne dwubiegunowe 641 38.8. Zaburzenia lękowe 645 38.9. Postępowanie nieswoiste i praktyczne aspekty leczenia 646 Skorowidz 649