Publikacja z zakresu prawa medycznego przedstawiająca uwarunkowania medyczne i prawne związane z opieką długoterminową ze szczególnym uwzględnieniem udziału osób trzecich w podejmowaniu decyzji warunkujących udzielanie świadczeń zdrowotnych pacjentom długoterminowym. W książce omówione zostały również podstawowe pojęcia tematyczne, charakterystyka pacjentów, uregulowania prawne i stosowane procedury na tle systemu opieki zdrowia. Społeczeństwo się starzeje. Z roku na rok wzrasta zapotrzebowanie na opiekę nad osobami w wieku senioralnym. Jednakże opieka długoterminowa to również temat praw pacjenta oraz uprawnień opiekunów czy osób bliskich w przypadku pacjentów małoletnich, niepełnosprawnych czy z zaburzeniami psychiatrycznymi, uzależnionych od narkotyków i alkoholu. • Jakie zatem są rodzaje opieki i ich instytucjonalnych form? • Jakie prawa ma pacjent wymagający opieki długoterminowej i jak te prawa zabezpieczać? • Jak wygląda postępowanie prawne, jeśli pacjent nie jest w stanie podjąć decyzji terapeutycznej? • Gdzie jest miejsce na zgodę domniemaną czy zastępczą? Lektura polecana wszystkim osobom zarządzającym placówkami medycznymi ze szczególnym uwzględnieniem szpitali, zakładów opieki lekarskiej oraz zakładów pielęgnacyjno-opiekuńczych. Zawarta w książce wiedza przyda się również osobom sprawującym nadzór nad domami opieki społecznej, domami dziecka oraz wszystkim lekarzom i pielęgniarkom uczestniczącym w systemie opieki długoterminowej.

Wykaz skrótów 9 Część 1. Uwarunkowania medyczne 11 1. Ogólna charakterystyka opieki długoterminowej – Beata Guzak 13 2. Uwarunkowania rozwoju opieki długoterminowej: demograficzne, epidemiologiczne, społeczne i ekonomiczne – Beata Guzak 15 3. Realizatorzy świadczeń dla osoby obłożnie chorej i niesamodzielnej – Beata Guzak 23 3.1. Podstawowa opieka zdrowotna 24 3.2. Leczenie geriatryczne 25 3.3. Opieka długoterminowa 26 3.4. Opieka paliatywna i hospicyjna 26 3.5. Ośrodki pomocy społecznej 27 3.6. Powiatowe centrum pomocy rodzinie 28 3.7. Zaopatrzenie w wyroby medyczne wydawane na zlecenie 29 4. Charakterystyka pacjentów obejmowanych opieką długoterminową – Beata Guzak 31 5. Czynniki warunkujące potrzebę umieszczenia pacjenta w stacjonarnej placówce opieki długoterminowej – Beata Guzak 33 6. Kwalifikacja pacjentów do objęcia opieką długoterminową – Beata Guzak 37 6.1. Świadczenia stacjonarne i domowe w sektorze ochrony zdrowia 37 6.2. Świadczenia stacjonarne i środowiskowe w sektorze opieki społecznej 40 7. Charakterystyka schorzeń pacjentów zakwalifikowanych do opieki długoterminowej – Beata Guzak 43 7.1. Wielochorobowość 43 7.2. Choroby neurodegeneracyjne 49 8. Pacjenci niezdolni do świadomego wyrażania woli – Beata Guzak 51 9. Wymiar opiekuńczy świadczeń – Beata Guzak 55 10. Długoterminowość i kompleksowość świadczeń – Beata Guzak 59 11. Aktywizacja pacjentów – Beata Guzak 63 12. Rola rodziny w opiece nad pacjentem objętym opieką długoterminową – Beata Guzak 69 13. Metodyka pracy pielęgniarki z pacjentem w opiece długoterminowej – Beata Guzak 73 14. Ewaluacja interwencji pielęgniarskich – Beata Guzak 79 Część 2. Uwarunkowania prawne 85 15. Rodzaje opieki długoterminowej – Marta Gliszczyńska, Marta Młot 87 15.1. Organizacja udzielania świadczeń – opieka nieformalna 89 15.2. Organizacja udzielania świadczeń – opieka formalna 90 16. Ogólna sytuacja prawna potencjalnych pacjentów opieki długoterminowej 101 16.1. Pacjenci psychiatryczni – Agnieszka Klimkiewicz 101 16.2. Pacjenci małoletni – Przemysław Wasylik 112 16.3. Pacjenci uzależnieni od narkotyków i alkoholu – Agnieszka Klimkiewicz 120 16.4. Pozostali pacjenci – Przemysław Wasylik 128 17. Regulacje prawne w zakresie opieki długoterminowej – wybrane zagadnienia szczegółowe 133 17.1. Podstawy prawne kierowania pacjentów do opieki długoterminowej – Przemysław Wasylik 133 17.2. Podstawy prawne umów o realizowanie świadczeń opieki długoterminowej – Monika Dębska 144 17.3. Wybrane źródła praw pacjenta w polskim systemie opieki zdrowotnej – Marta Młot 150 17.4. Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta – Katarzyna Syroka-Marczewska 152 17.5. Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty – Marta Młot 164 17.6. Ustawa o zawodach pielęgniarki i położnej – Cezary Węgliński 192 18. Charakter prawny instrumentów zapewniających realizację praw pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem charakteru prawnego zgody na udzielenie świadczeń zdrowotnych – Monika Dębska, Aleksandra Szatkowska 207 18.1. Środki służące bezpośrednio prawidłowej realizacji określonych praw 207 18.2. Środki weryfikacji prawidłowości udzielania świadczeń zdrowotnych 215 18.3. Sankcje za niewykonywanie lub nienależyte wykonywanie obowiązków zawodowych i nieprzestrzeganie praw pacjenta 216 19. Przedstawiciel ustawowy pacjenta 225 19.1. Przedstawiciel ustawowy pacjenta w polskim systemie opieki zdrowotnej – Szymon Charkiewicz 225 19.2. Przedstawiciel ustawowy osoby małoletniej – Katarzyna Syroka-Marczewska 229 19.3. Przedstawiciel ustawowy osoby ubezwłasnowolnionej – Dawid Piaskowski 237