Spektakl jako wydarzenie i doświadczenie

Proponujemy Czytelnikom lekturę tekstów skupionych wokół pięciu zagadnień. Rozpoczynamy od przyjrzenia się statusowi i dziejom amatorskiej sztuki aktorskiej, rewidując utrwalone przekonania o znaczeniu i formach antycznego aktorstwa europejskiego (rozdział Aktor! Aktor!). Po ustaleniu źródeł przechodzimy do próby przyjrzenia się wybranym dzisiejszym przykładom sztuki, która niewątpliwie należy do amatorskiej (teatry środowisk lokalnych Górnego Śląska, Opolszczyzny, teatry religijne), koncentrując uwagę także na współczesnym rozumieniu fenomenu aktora-amatora (rozdział Przywrócić wspólnotę). W kolejnych dwóch częściach publikacji powracamy do kwestii wyznaczającej naszą refleksję naukową w ostatnich dziesięcioleciach, czyli do problematyki aktora – osoby z niepełnosprawności ą, oddając głos zarówno teoretykom i krytykom (Aktor „niepełnosprawny"? - dyskurs), jak i współtwórcom tego typu teatru (Aktor „niepełnosprawny"? - głos). Następny rozdział (Być sobą/Innym) poświęcamy amatorskiej sztuce aktorskiej podejmowanej w innych środowiskach kulturowo marginalizowanych czy objętych paternalistycznym dyskursem (imigranci, dzieci, osoby starsze), które dzisiejsza „tyrania normalności” (Julia Kristeva) dotyka w największym stopniu. Domknięcie książki stanowią teksty rozważające formułę pracy aktorów-amatorów i proponujące namysł nad tym, czy wykreowana przez teatry awangardowe i offowe tzw. „praca w procesie” spełnia się w tym obszarze teatralności. A ponieważ aktorstwo to niewątpliwie profesja sukcesu - kodę tomu stanowi refleksja na temat karier aktorów-amatorów… na scenach zawodowych. Ze Wstępu

Irena Jajte-Lewkowicz, Monika Wąsik – Słowo wstępne 7 Aktor! Aktor! 11 Mariusz Bartosiak – Od efektu sztuki aktorskiej do efektywności aktora. W stronę ponowoczesnej antropologii aktora 13 Katarzyna Chiżyńska – Amatorstwo i wykluczenie w kontekście greckiego teatru klasycznego 25 Jadwiga Czerwińska – Amatorstwo i wykluczenie w kontekście antycznego teatru rzymskiego 43 Przywrócić wspólnotę 67 Dorota Fox – Niedościgniony autentyzm. O aktorach śląskiego teatru amatorskiego „Naumiony” 69 Krystyna Nowak-Wolna – Aktor w teatrze amatorskim 87 Ks. Mariusz Lach sdb – Między amatorstwem a profesjonalizmem – warsztat aktorski w teatrze wartości religijnych 107 Aktor „niepełnosprawny”? – dyskurs 117 Leszek Karczewski – Aktor niepełnosprawny nie istnieje. Kategoria kulturowej czytelności 119 Marzenna Wiśniewska – Od siebie do performera ku innym: Grupa Teatralna „Jestem” 133 Tomasz Kowalski – Projektowanie konfuzji. Disabled Theater w reżyserii Jérôme’a Bela 149 Ewelina Kordiak-Gołębska – Teatr milczący? Aktor niepełnosprawny intelektualnie w Teatrze Arka 161 Aktor „niepełnosprawny”? – głos 173 Maria Pietrusza-Budzyńska – Teatroterapia Lubelska. Aktor 175 Iwona Siekierzyńska – Słabość jest siłą. Praca z aktorami niepełnosprawnymi intelektualnie i aktorami zawodowymi podczas realizacji spektaklu Moja sprawa 193 Magdalena Paszkiewicz, Janusz Adam Biedrzycki – Odmienny punkt widzenia. Projekt Vidomi oraz jego kontynuacja. Stowarzyszenie Teatralne Chorea 203 Być sobą/Innym 221 Monika Wąsik – Teatr postimigrancki jako teatr antyfolklorystyczny 223 Katarzyna Maliszewska – To będzie teatr (nie)duży... Idea „kliniki kształcenia” w pracy z małymi aktorami wobec efektów płynnej nowoczesności 233 Małgorzata Andrzejak-Nowara – Teatr dodał im skrzydeł. O twórczych działaniach Teatrowni przy Stowarzyszeniu „Kochanowski” w Opolu 249 Aktor „w procesie” 261 Arkadiusz Rogoziński – Praca w procesie jako forma pracy w społeczeństwie zinformatyzowanym – na przykładzie twórczości tzw. teatrów niezawodowych 263 Tomasz Ciesielski – Taśmy profesjonalne. Doświadczenie – powtórzenie – różnica 277 Maria Janus – Od domu kultury do Teatru Narodowego. Sukcesy aktorów teatrów młodzieżowych w aktorstwie profesjonalnym 291 Noty o Autorach 307 Indeks 315