Retoryka i jej zastosowania

Podręcznik zawiera podstawy wiedzy o retoryce i jej zastosowaniach zwłaszcza w medioznawstwie i dziennikarstwie. Składa się on z czterech części, z których pierwsza obejmuje przegląd systemu retorycznego, zaś pozostałe - omówienie najnowszych nurtów badawczych w retoryce, pojęcia z zakresu retoryki dziennikarskiej oraz retoryki tekstualnej. Takie powiązanie tematów pokazuje, że retoryka zarówno dostarcza narzędzi badawczych dla analiz medialnych, jak i organizuje dyskurs w mediach i o mediach. Publikacja ma charakter dydaktyczny i jest oparta na aktualnej literaturze z zakresu retoryki i nauk o mediach. Może stanowić jedną z podstawowych lektur na studiach dziennikarskich, polonistycznych, kulturoznawczych i neofilologicznych oraz na kierunkach związanych z dyskursem medialnym i publicznym (politologia, socjologia). Jej hasłowy układ pozwala na szybką orientację w treści, a wskazana literatura umożliwia dalsze, samodzielne pogłębianie wiedzy. Podręcznik może być również wykorzystywany przez nauczycieli na lekcjach języka polskiego w szkołach ponadpodstawowych.

Uwagi wstępne 9 I. System retoryczny – podstawowe pojęcia 13 Powstanie i znaczenie retoryki 15 Wybrane definicje retoryki 21 Szkoły retoryczne i ich najważniejsi przedstawiciele 25 Retoryka Arystotelesa 31 Terminologia retoryczna 35 Etapy kształtowania tekstu 39 Triady retoryczne – zasady, funkcje, rodzaje retoryki 47 Logiczny, etyczny i patetyczny wymiar retoryki 51 Progymnasmata 55 Retoryka toposów 59 Mimesis 65 Retoryka sporu 69 Erystyka – wybrane chwyty i strategie 71 Uczucia-afekty 77 Podmiot retoryczny (homo rhetoricus) 83 II. Współczesne tendencje w badaniach retorycznych XX i XXI wieku 87 Neoretoryka 89 Retoryka a inne dyscypliny (retoryka jako dziedzina interdyscyplinarna) 93 Retoryka komunikacyjna (komunikacja retoryczna) 107 Perswazja i językowe środki nakłaniania 111 Argumenty i argumentacja 121 Manipulacja 125 Propaganda, agitacja i demagogia 129 Negocjacje i sztuka prezentacji 133 Retoryka dominacji 135 Retoryka kultury 139 Retoryka języka kobiet i mężczyzn 143 III. Pojęcie i zakres retoryki dziennikarskiej (werbalno-wizualnej) 147 Retoryka dziennikarska 149 Retoryka werbalno-wizualna 153 Retoryczny aspekt edytorstwa prasowego 155 Stosowność w dziennikarstwie 159 Retoryczne zabiegi w tematycznych odmianach dziennikarstwa 163 IV. Retoryka tekstualna 165 Tematy, tytuły 167 Retoryka jako teoria konstrukcji tekstu 169 Retoryka czasopism i sposoby oddziaływania na czytelnika w tekście prasowym 173 Tworzenie i odtwarzanie w gatunkach prasowych 177 Retoryczność wybranych gatunków dziennikarskich i użytkowych (okołodziennikarskich) 181 Nurt creative writing 187 Stylistyka retoryczna, interakcyjna i dziennikarska 191 Bibliografia 195 Summary 197