Oblicza Wojny. Tom 3

Kolejny tom serii wydawniczej „Oblicza Wojny” ma charakter interdyscyplinarny, plasując się na styku badań historycznych, archeologicznych, antropologicznych i muzealniczych. Znajdziemy w nim różne ujęcia metodologiczne dotyczące szerokiego spectrum zagadnień wynikających z kontekstu tematu – miasto i wojna. Siedemnastu autorów reprezentujących różne ośrodki badawcze z czterech państw podjęło w monografii interesujące zagadnienia, m.in. otrzymujemy informacje o dziejach miast garnizonowych i twierdz (Ilurat, Kamieniec Podolski, Moskwa, Kraków, Lwów, Grodno, Orzysz), o losach ośrodków miejskich (Adrianopol, Jagielnica, Ułaszkowce, Warszawa, Sieradz, Wilno, Gdańsk, Berlin) podczas różnych wojen poprzez aspekt życia mieszkańców, infrastruktury, wojennej propagandy i wspomnień stacjonujących w nich żołnierzy, a ponadto omówiono jeszcze kilka innych kwestii. Różnorodność metod i ujęć kluczowej roli miast na przestrzeni wieków w kontekście działań wojennych daje w efekcie monografię pogłębiającą dotychczasową wiedzę w zakresie badań nad wojskowością polską i powszechną od czasów starożytnych po wiek XX. Redaktorzy publikacji żywią więc nadzieję, że stanie się ona przyczynkiem do dalszych analiz, nowatorskich prób odczytania znanych źródeł i poszukiwania nowych materiałów, a przede wszystkim okaże się wartościową i inspirującą lekturą. Witold Jarno Jarosław Kita

Witold Jarno, Jarosław Kita, Słowo wstępne, Introduction 9 Vladimir A. Goroncharovskiy (Владимир А. Горончаровский), Крепость Илурат в контексте военных действий на западных границах Боспорского Царства в I–III вв. н. э. 17 Iluraton fortress in the context of military actions on the western borders of the Bosporan Kingdom in the 1st–3rd centuries AD 40 Oleg Hański, Garnizon Kamieńca Podolskiego do końca XVI wieku 41 The garrison of Kamianets-Podilskyi until the end of the 16th century 62 Denis Toiczkin (Денис Тоичкин), Клинковое оружие с городской гербовой маркировкой в коллекции Львовского исторического музея 63 Bladed weapon marked with the city сoat of arms in the collection of the Lviv Historical Museum 79 Maksim Mojsiejew (Максим Моисеев), Слобода московских стремянных стрельцов. Данные археологических раскопок 81 The sloboda of the stremyannykh streltsy in Moscow. Findings from archaeological excavations 97 Jakub Puziuk, Miejska tradycja fajczarska w etosie żołnierskim. Znaleziska archeologiczne akcesoriów do palenia tytoniu w kontekście żołnierzy stacjonujących na Wawelu w Krakowie 99 Urban pipe smoking tradition in a soldier’s ethos. Archaeological fi of accessories for smoking in the context of soldiers stationed at Wawel in Cracow 116 Dariusz Faszcza, Oblężenie Adrianopola podczas I wojny bałkańskiej (1912–1913) 117 Siege of Adrianopol during the first Balkan war (1912–1913) 134 Volodymyr Dolinovskyi, Niekończąca się gehenna… Małe miasta w dobie trzech wojen, w tym jednej światowej (1914–1920) – studium na przykładzie Ułaszkowiec i Jagielnicy we wschodniej Galicji 135 Everlasti hell… Towns in the period of three wars including WW I (1914–1920) – research provided on the example of Ułaszkowce and Jagielnica in eastern Galicia 151 Jolanta Załęczny, Warszawa w obliczu sowieckiego najazdu w 1920 roku 153 Warsaw in the face of the Bolshevik invasion of 1920 170 Konrad Aleksander Czernielewski, Walki w mieście w myśli wojskowej Robotniczo-Chłopskiej Armii Czerwonej (1918–1946) 171 Fighti in the city in the military thought of the Workers’ and Peasants’ Red Army (1918–1946) 193 Anna Ambrochowicz-Gajownik, Ośrodki miejskie południowej Francji miejscem schronienia dla polskich uchodźców w latach 1939–1940 195 Municipal centers of southern France as a place of refuge for Polish refugees between 1939 and 1940 208 Agnieszka Jędrzejewska, Grodno – zapomniany garnizon II Rzeczpospolitej. Wyjątki z dziejów 209 Grodno – forgotten garrison of the second republic of Poland 227 Krzysztof Lesiakowski, Okupacyjne piętno. Aparat instytucjonalny III Rzeszy w mieście powiatowym – casus Sieradza 1939–1945 229 Occupational brand. The institutional apparatus of third Reich in the county town – illustration of Sieradz 1939–1945 252 Vitalija Stravinskienė, Wilno: straty wojenne w latach 1944–1945 253 Vilnius: war losses in the years 1944–1945 270 Tomasz Gliniecki, Propagandowy aspekt informacji o zdobywaniu miast. Gdańsk w 1945 roku na łamach gazety „Krasnaya Zvezda” 271 Propaganda aspects of information about capturing cities. Gdańsk in 1945 on the pages of „Krasnaya Zvezda” newspaper 293 Paulina Fronczak-Chruściel, Upadek Berlina oczami kobiet. Przypadek Margret Boveri i Ursuli von Kardorff 295 The fall of Berlin through the eyes of women. The case of Margret Boveri and Ursula von Kardorff 309 Marcin Grad, Wojenna historia Warszawy oczami trzech węgierskich dziennikarzy i pisarzy 311 Warsaw’s history of II World War through the eyes of three Hungarian journalists and writers 339 Wiesław Bolesław Łach, Jednostki wojsk rakietowych i artylerii w garnizonie Orzysz po 1945 roku – wpływ na rozwój i funkcjonowanie miasta 341 Units of rocket and artillery troops in the Orzysz garrison after 1945 – influence on the development and functioning of the city 358 O Autorach, Information about Authors 359