Fakturowanie czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyd. II zaktualizowane i rozszerzone

Oddajemy do rąk Czytelników drugie wydanie książki z serii „Monografie podatkowe” poświęconą fakturowaniu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Autorzy analizują szczegółowe problemy prawne najważniejszego dokumentu podatkowego, który wystawiany jest obowiązkowo przez podmioty prywatnoprawne i publicznoprawne na podstawie przepisów prawa podatkowego. Dokument ten („faktura podatkowa”) przede wszystkim wywołuje skutki publicznoprawne. Jego głównym zadaniem jest wykazanie kwot podatku należnego i podatku naliczonego na potrzeby rozliczania podatku od towarów i usług. Analiza tej funkcji jest najważniejszym wątkiem tej książki. Autorzy dokonują również analizy skutków ywilnoprawnych posłużenia się fakturą podatkową w stosunkach prywatnoprawnych oraz deliktów prawnokarnych i karnoskarbowych popełnianych w związku z wystawieniem lub użyciem faktur podatkowych. Książka jest wspólnym dziełem pracowników Instytutu Studiów Podatkowych, w którym korzystano również z dorobku analitycznego i opiniodawczego z lat 2017–2024. Redaktorem naukowym jest prof. dr hab. Witold Modzelewski, uznany w kraju i zagranicą znawca podatku od towarów i usług. Od lat publicznie upomina się o potrzebę dbałości o jakość prawa podatkowego, o jego ochronę przed destrukcją, lobbingiem, a przede wszystkim niekompetencją. Jego największą zasługą w 2024 r. było przyczynienie się do odroczenia zmian w zasadach fakturowania, które doprowadziłyby wówczas do totalnej destrukcji podatku od towarów i usług. Niniejsza książka zainteresuje wszystkich, którzy zajmują się zawodowo podatkiem od towarów i usług, czyli księgowych, biura rachunkowe, doradców podatkowych oraz innych prawników i ekonomistów, a także studentów z wydziału prawa, wydziałów ekonomicznych i rachunkowych.

Wykaz skrótów......................................... 7 Od wydawcy ........................................... 9 Wstęp ................................................10 Rozdział 1. Faktura jako zjawisko gospodarcze........ 11 1.1. Rodzaje faktur (handlowe, podatkowe, pro forma). 11 1.2. Faktura handlowa................................ 12 Rozdział 2. Szczególne formy faktur podatkowych...... 15 2.1. Faktura pro forma............................... 15 2.2. Faktura VAT marża............................... 16 2.3. Faktury wystawiane przez małego podatnika....... 16 2.4. Faktura VAT RR.................................. 17 2.5. Faktury wystawiane przez podatników zwolnionych. 18 2.6. Faktura uproszczona............................. 19 2.7. Inne dokumenty o podatkowych funkcjach faktury w obrocie gospodarczym i konsumenckim (noty, paragony itp.)................................................ 21 Rozdział 3. Fakturowanie podatkowe na potrzeby VAT – wystawianie faktur................................... 23 Rozdział 4. Anulowanie faktur........................ 60 Rozdział 5. Faktury w rozumieniu art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004................................. 70 Rozdział 6. Faktury ustrukturyzowane – problemy podatkowe............................................ 77 6.1. Wprowadzenie.................................... 77 6.2. Zasady wystawiania faktur strukturyzowanych..... 80 6.3. Zasady otrzymywania faktur ustrukturyzowanych... 82 6.4. Proces wystawiania i odbierania faktur korygujących w KSeF............................................... 84 6.5. Szczególne tryby wystawiania faktur w KSeF...... 86 6.6. Zasady opłacania należności z faktur ustrukturyzowanych – mechanizm podzielonej płatności i płatność przelewem................................... 88 6.7. Sankcje za naruszenia przepisów dotyczących faktur ustrukturyzowanych................................... 89 6.8. Podmioty mające dostęp do KSeF.................. 91 6.9. Odliczenie podatku wykazanego na fakturze niebędącej fakturą ustrukturyzowaną w przypadku obowiązku wystawienia i otrzymania faktury ustrukturyzowanej.................................... 93 Rozdział 7. Należyta staranność pracodawcy w zakresie użycia faktury podatkowej w świetle orzecznictwa TSUE................................................. 97 7.1. Uwagi ogólne.................................... 97 7.2. Puste faktury................................... 97 7.3. Pojęcie należytej staranności................... 98 7.4. Należyta staranność pracodawcy w świetle orzecznictwa.........................................101 7.5. Konkluzje w przedmiocie należytej staranności pracodawcy...........................................107 7.6. Należyta staranność pracodawcy a KSeF.......... 108 Rozdział 8. Należyta staranność podatnika, prawo do odliczenia podatku naliczonego a oszustwa podatkowe..109 Rozdział 9. Dokumentowanie wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów – wybrane aspekty........................... 122 Rozdział 10. Faktury w podatku dochodowym.......................................... 133 Rozdział 11. Status cywilnoprawny faktury podatkowej. Kiedy faktury podatkowe wywołują skutki cywilnoprawne?...................................... 137 11.1. Skutki cywilnoprawne faktury............................................. 137 11.2. Status cywilnoprawny faktury w świetle orzecznictwa ....................................... 140 11.3. Faktura jako umowa – granice dowodowe............................................ 142 11.4. Akceptacja rachunku a nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym .......................................... 143 11.5. Moment zawarcia umowy w sposób konkludentny, a KSeF................................................ 144 Rozdział 12. Faktura jako dokument w aspekcie prawnokarnym........................................ 148 12.1. Faktura w prawie i postępowaniu karnym – uwagi na tle orzecznictwa sądowego........................... 148 12.2. Poświadczenie nieprawdy w dokumentach – analiza orzecznictwa w kontekście faktur VAT................ 148 12.3. Wystawianie fikcyjnych faktur a odpowiedzialność karna i podatkowa................................... 150 12.4. Status prawny wystawcy faktury VAT w świetle art. 271 § 1 k.k. ....................................... 152 12.5. Wystawienie nierzetelnej faktury – konsekwencje karne a kwalifikacja prawna......................... 153 12.6. Dostawa towarów na rzecz oszusta jako nieobjęta VAT ................................................ 154 12.7. Wcześnie wystawiona faktura jako pusta faktura .................................................... 157 12.8. Oszustwo popełnione przez kontrahenta – wybrane problemy podatkowe.................................. 164 Rozdział 13. Prawo UE dotyczące fakturowania. Fakturowanie czynności wykonywanych w ramach umowy konsorcjum.......................................... 181 13.1. Wspólne przedsięwzięcie w przepisach krajowych .................................................... 181 13.2. Wspólne przedsięwzięcie w prawie UE........... 182 13.3. Umowa konsorcjum w prawie polskim............. 182 13.4. Rzetelność podmiotowa i przedmiotowa faktury.. 189 13.5. Dopuszczalność zmiany podmiotu wystawiającego fakturę............................................. 192 13.6. Identyfikacja usługodawcy i usługobiorcy w przypadku usług realizowanych w ramach konsorcjum... 184 13.7. Dopuszczalność rozliczenia podatku należnego przez lidera konsorcjum................................... 198 Rozdział 14. Pakiet VAT in the Digital Age (ViDA) – obowiązkowy system e-fakturowania w UE.............. 213 Podsumowanie........................................ 218 Posłowie ........................................... 220 Bibliografia ....................................... 227