Monografie Podatkowe: Podatek dochodowy od osób prawnych - 97 najważniejszych pojęć

Oddajemy do rąk Czytelników książkę, w której syntetycznie przedstawiliśmy najważniejsze pojęcia z zakresu podatku dochodowego od osób prawnych w świetle stanu prawnego obowiązującego na dzień 1 lutego 2026 r. W narastającym od kilkunastu lat chaosie interpretacyjnym, do którego przyczyniają się walnie praktyka organów podatkowych i skarbowych oraz rozbieżna i niestabilna judykatura sądów krajowych i wspólnotowych, pogłębia się ryzyko podatkowe podatników, a wyniki procedur jurysdykcyjnych, których przedmiotem jest stosowanie przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych, są w istotnej części wręcz nieprzewidywalne. Stan niepewności dotyczy również podstawowych pojęć z zakresu tego podatku. Zarówno podatnicy, jak i pracownicy organów podatkowych na co dzień zadają pytanie o treść norm prawnych regulujących dokumentowanie i deklarowanie podatku dochodowego od osób prawnych, która ginie w chaosie sprzecznych poglądów. W książce podjęto próbę sformułowania prawidłowych, zgodnych z prawem definicji wszystkich istotnych pojęć z zakresu tego podatku. Być może choć trochę przyczyni się ona do ustabilizowania jego doktryny interpretacyjnej oraz zwiększenia bezpieczeństwa podatników, a zarazem przewidywalności praktyki organów stosujących prawo podatkowe. Praca stanowi również pokłosie już trzydziestoletniego dorobku piśmiennictwa oraz analiz prawnopodatkowych prowadzonych przez Instytut Studiów Podatkowych. Książka, którą niniejszym oddajemy do rąk Czytelników jest szóstym wydaniem leksykonu poświęconego podatkowi dochodowemu od osób prawnych. Nowe wydanie zawiera zaktualizowaną i rozszerzoną listę pojęć.

Wstęp .......................................... 7 Wykaz ważniejszych skrótów...................... 8 1. Amortyzacja...................................11 2. Cele statutowe............................... 12 3. Ceny transferowe............................. 13 4. Certyfikat rezydencji........................ 15 5. Dochody z odpłatnego zbycia walut wirtualnych..................................... 16 6. Dochody z udziału w zyskach osób prawnych.... 18 7. Dochód....................................... 20 8. Dokumentacja cen transferowych............... 22 9. Działalność gospodarcza...................... 26 10. EBITDA...................................... 28 11. Ewidencja rachunkowa........................ 32 12. Fundacja rodzinna........................... 39 13. Globalny podatek minimalny.................. 43 14. Informacja o cenach transferowych........... 46 15. Informacja o realizowanej strategii podatkowej. 48 16. Informacja podatkowa....................................... 49 17. Jednolity Plik Kontrolny dla podatku dochodowego od osób prawnych................................... 52 18. Komercjalizowana własność intelektualna..... 56 19. Korekta cen transferowych................... 61 20. Korekta dochodu z tytułu zapłaty............ 66 21. Korekta kosztów uzyskania przychodów........ 68 22. Koszty bezpośrednie......................... 72 23. Koszty finansowania dłużnego................ 74 24. Koszty inne niż bezpośrednie................ 79 25. Koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychodów...................................... 81 26. Koszty uzyskania przychodów................. 83 27. Krótka sprzedaż............................. 86 28. Leasing finansowy........................... 89 29. Leasing operacyjny.......................... 92 30. Mały podatnik............................... 96 31. Metoda degresywna amortyzacji............... 99 32. Metoda liniowa amortyzacji.................. 100 33. Nieograniczony obowiązek podatkowy.......... 102 34. Nierezydent................................. 103 35. Notional interest deduction................. 104 36. Obowiązek podatkowy......................... 103 37. Ograniczony obowiązek podatkowy............. 108 38. Opinia o stosowaniu zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego..............110 39. Pakiet wierzytelności........................112 40. Płatnik......................................114 41. Pobór podatku................................119 42. Podatek od dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax)...................................... 128 43. Podatek od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej....................................133 44. Podatek od dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.................................. 139 45. Podatek od przychodów z budynków............ 142 46. Podatek u źródła............................ 146 47. Podatkowa grupa kapitałowa.................. 152 48. Podatnik.................................... 157 49. Podstawa opodatkowania...................... 160 50. Potrącalność kosztów........................ 163 51. Prawa majątkowe............................. 166 52. Przedsiębiorstwo............................ 171 53. Przychód podatkowy.......................... 172 54. Rezydent.................................... 177 55. Rok podatkowy............................... 179 56. Różnice kursowe............................. 186 57. Ryczałtowe opodatkowanie dochodów........... 189 58. Rzeczywisty właściciel...................... 198 59. Stawka amortyzacyjna ustalana indywidualnie. 201 60. Stawka podatku.............................. 206 61. Strata...................................... 209 62. Środek trwały................................211 63. Udokumentowanie nieściągalności wierzytelności 213 64. Ulepszenie środka trwałego.................. 216 65. Ulga na działalność badawczo-rozwojową...... 218 66. Ulga na złe długi........................... 225 67. Ulga podatkowa.............................. 230 68. Umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania....................................232 69. Uprawdopodobnienie nieściągalności wierzytelności.... ..............................234 70. Uproszczona zaliczka na podatek............. 238 71. Wartość niematerialna i prawna.............. 241 72. Wartość początkowa środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych...................... 244 73. Weryfikacja cen transferowych................248 74. Wspólne źródło przychodów................... 252 75. Wyłączenia podmiotowe....................... 253 76. Wyłączenia przedmiotowe..................... 254 77. Zagraniczny zakład.......................... 256 78. Zaliczka na podatek......................... 259 79. Zasada kasowa............................... 262 80. Zasada memoriałowa.......................... 263 81. Zeznania podatkowe.......................... 264 82. Zeznanie roczne............................. 269 83. Zorganizowana część przedsiębiorstwa........ 272 84. Zwolnienia podatkowe........................ 282 85. Zwrot gotówkowy............................. 287 86. Zyski kapitałowe............................ 289 87. Źródła przychodów........................... 294 88. Nowa ulga na innowacyjnych pracowników...... 295 89. Ulga dla przedsiębiorców zatrudniających żołnierzy WOT............................................. 297 90. Ulga na terminal do płatności bezgotówkowych.299 91. Ulga konsolidacyjna......................... 301 92. Ulga na pierwszą ofertę publiczną........... 303 93. Ulga dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę........................................... 305 94. Preferencje dla podatników inwestujących w alternatywne spółki inwestycyjnej..... 95. Minimalny podatek dochodowy od osób prawnych.309 96. Nowa ulga na robotyzację.................... 314 97. Nowa ulga na prototyp....................... 317 Bibliografia ................................... 320 Literatura ..................................... 320 Źródła internetowe.............................. 322 Akty prawne .................................... 326 Prawo krajowe................................... 326 Prawo unijne ................................... 330 Inne akty prawne................................ 331 Orzecznictwo ....................................331 Orzecznictwo SN................................. 331 Orzecznictwo NSA................................ 331 Orzecznictwo WSA................................ 332