W niniejszej książce dokonano syntetycznej analizy 72 najważniejszych pojęć z zakresu podatku akcyzowego, który obowiązuje w naszym kraju na mocy ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. W tym celu odwołano się do prawa pozytywnego uregulowanego w powyższej ustawie, aktach wykonawczych wydanych na jej podstawie, a także w prawie UE. Uwzględniono również poglądy prawne istotne
dla zdefiniowania tych pojęć, wynikające z judykatury krajowej i wspólnotowej, interpretacji urzędowych oraz WIA.
Najistotniejszą misją niniejszej książki jest sformułowanie autorskich definicji pojęć, które mają kluczowe znaczenie dla konstrukcji podatku akcyzowego,
tym bardziej że mogą one – podobnie jak w przypadku innych podatków – ulegać częstym zmianom w przyszłości.
Autorzy opracowania, będący pracownikami Instytutu Studiów Podatkowych specjalizującymi się w problematyce podatku akcyzowego, wykorzystali ćwierćwiecze
doświadczeń praktycznych Instytutu, w tym dorobek piśmiennictwa publikowanego głównie w BISP oraz w publikacjach zwartych, a zwłaszcza wznawiany
i aktualizowany od kilkunastu lat komentarz do ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. Instytut jest również wydawcą jedynego w kraju publikowanego w formie
elektronicznej miesięcznika „Akcyza i Podatek Akcyzowy – Serwis ISP”, który jest poświęcony wyłącznie temu podatkowi.
Podatek akcyzowy bezspornie sprawia podmiotom prawa podatkowego, organom skarbowym i sądom wiele problemów praktycznych i interpretacyjnych, a z jego stosowaniem wiąże się często istotne ryzyko podatkowe dla przedsiębiorców, doradców podatkowych oraz biur rachunkowych. Mamy nadzieję, że niniejsza publikacja przyczyni się do stabilizacji i przewidywalności jego praktyki judykacyjnej.
W pracy uwzględniono stan prawny na dzień 1 lutego 2026 r. Wydawca i autorzy będą wdzięczni za wszelkie uwagi Czytelników zainteresowanych tą publikacją, która adresowana jest do podatników, prawników i organów
skarbowych. Może również być przydatna dla studentów uczelni prawniczych i ekonomicznych, a zwłaszcza kierunku Prawo Finansowe i Skarbowość, prowadzonego od ponad 10 lat na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz Podyplomowego Studium Podatków i Prawa Podatkowego.
Wstęp ............................................ 7
Wykaz skrótów..................................... 8
Wstęp do wydania VIII............................. 12
1. Alkohol całkowicie skażony..................... 13
2. Alkohol etylowy................................ 18
3. Alternatywny dowód dostawy wyrobów akcyzowych przemieszczanych na podstawie e-SAD............... 20
4. Alternatywny dowód zakończenia procedury zawieszenia
poboru akcyzy.................................... 21
5. Deklaracja podatkowa........................... 23
6. Dokument zastępujący e-AD...................... 26
7. Dokument zastępujący e-DD...................... 27
8. Dokument zastępujący e-SAD..................... 28
9. Dokument zastępujący raport odbioru............ 29
10. Dokument zastępujący raport wywozu............ 31
11. Dostawa wewnątrzwspólnotowa................... 32
12. Eksport wyrobów akcyzowych.................... 33
13. Elektroniczny administracyjny dokument (e-AD). 35
14. Elektroniczny dokument e-DD................... 37
15. e-SAD......................................... 38
16. Faktura....................................... 39
17. Finalny nabywca gazowy........................ 40
18. Finalny nabywca węglowy....................... 43
19. Import samochodów osobowych................... 46
20. Import wyrobów akcyzowych..................... 50
21. Legalizacyjne znaki akcyzy.................... 53
22. Miejsce importu............................... 57
23. Nabycie wewnątrzwspólnotowe................... 60
24. Nabywca końcowy............................... 63
25. Napój alkoholowy.............................. 68
26. Napój fermentowany............................ 73
27. Nomenklatura Scalona.......................... 76
28. Okresowa umowa................................ 81
29. Opłata paliwowa............................... 85
30. Organy podatkowe właściwe w zakresie akcyzy... 91
31. Papierosy elektroniczne....................... 97
32. Piwo.......................................... 99
33. Płyn do papierosów elektronicznych............ 102
34. Podatkowe znaki akcyzy........................ 104
35. Podmiot odbierający........................... 110
36. Podmiot pośredniczący......................... 112
37. Podmiot prowadzący skład podatkowy............ 113
38. Podmiot wysyłający............................ 114
39. Podmiot zużywający............................ 116
40. Podstawa opodatkowania........................ 119
41. Pośredniczący podmiot gazowy.................. 127
42. Pośredniczący podmiot olejowy................. 129
43. Pośredniczący podmiot tytoniowy............... 131
44. Pośredniczący podmiot węglowy................. 137
45. Procedura zawieszenia poboru akcyzy........... 139
46. Procesy mineralogiczne........................ 144
47. Przedpłata.................................... 146
48. Raport odbioru................................ 148
49. Raport wywozu................................. 150
50. Rejestracja................................... 151
51. Skład podatkowy............................... 155
52. Sprzedaż...................................... 158
53. Stawki podatku................................ 161
54. Susz tytoniowy................................ 164
55. System........................................ 167
56. Terytorium UE................................. 169
57. Ubytki wyrobów akcyzowych..................... 171
58. Uprawniony odbiorca........................... 175
59. Uprawniony wysyłający......................... 176
60. Uproszczony dokument towarzyszący............. 177
61. Wiążąca informacja akcyzowa (WIA)............. 180
62. Wiążąca informacja taryfowa (WIT)............. 184
63. Wino.......................................... 186
64. Wyroby akcyzowe............................... 188
65. Wyroby gazowe................................. 190
66. Wyroby nowatorskie............................ 193
67. Wyroby pośrednie.............................. 197
68. Wyroby węglowe................................ 199
69. Wysyłający podmiot zagraniczny................ 202
70. Zabezpieczenie akcyzowe....................... 205
71. Zarejestrowany odbiorca....................... 209
72. Zarejestrowany wysyłający..................... 211
Bibliografia ..................................... 213
Źródła internetowe................................ 215
Akty prawne ...................................... 224
Prawo krajowe..................................... 224
Prawo unijne ..................................... 227
Orzecznictwo ..................................... 230
Orzecznictwo WSA.................................. 232
Orzecznictwo TSUE................................. 233
Interpretacje ogólne.............................. 234
Interpretacje indywidualne........................ 234
Pozostałe źródła.................................. 237
-19%